Kooperatifler
Kooperatifler 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'na tabidir; Türk Ticaret Kanunu kooperatifi ticaret şirketleri arasında sayar (TTK m.124). Örnek anasözleşmeleri Ticaret Bakanlığı hazırlar (1163 s. Kanun m.88). Bakanlık, kooperatif türlerini kuruluşu Bakanlıkça ve il müdürlüklerince yapılanlar olarak ayırır.
Temel belgeler
- Kanun Kooperatifler Kanunu
- Kanun Türk Ticaret Kanunu
- Yönetmelik Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Denetimine Dair Yönetmelik
- Yönetmelik Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Genel Kurul Toplantılarının Usul ve Esasları ile Bu Toplantılarda Bulundurulacak Bakanlık Temsilcisinin Nitelik ve Görevleri Hakkında Yönetmelik
- Yönetmelik Kooperatif Bilgi Sistemi Yönetmeliği
- Yönetmelik Kooperatifçilik Eğitimi Yönetmeliği
- Tebliğ Kooperatiflerin Kuruluş ve Anasözleşme Değişiklik İşlemleri ile Kurucu Ortak Sayıları ve Çalışma Bölgelerinin Belirlenmesi Hakkında Tebliğ
- Genelge Kuruluş ve Değişiklik İzin İşlemlerinin Yürütülmesi Hakkında Genelge (2022/3)
Mevzuat
Kanunlar · 4
- Kooperatifler Kanunu 10.05.1969
- Türk Ticaret Kanunu 14.02.2011
- Tarım Satış Kooperatif ve Birlikleri Hakkında Kanun 16.06.2000
- Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birlikleri Kanunu 28.04.1972
Yönetmelikler · 6
- Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Denetimine Dair Yönetmelik 01.02.2022
- Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Genel Kurul Toplantılarının Usul ve Esasları ile Bu Toplantılarda Bulundurulacak Bakanlık Temsilcisinin Nitelik ve Görevleri Hakkında Yönetmelik 14.01.2022
- Kooperatif Bilgi Sistemi Yönetmeliği 14.01.2022
- Kooperatifçilik Eğitimi Yönetmeliği 14.01.2022
- Kooperatiflerde Elektronik Ortamda Yapılacak Genel Kurullara İlişkin Yönetmelik 14.01.2022
- Kooperatifçilik Proje Destek Yönetmeliği 30.07.2013
Tebliğler · 9
- Kooperatiflerin Kuruluş ve Anasözleşme Değişiklik İşlemleri ile Kurucu Ortak Sayıları ve Çalışma Bölgelerinin Belirlenmesi Hakkında Tebliğ 02.07.2018
- Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Olağan Genel Kurul Toplantılarının Birleştirilerek Yapılması Hakkında Tebliğ 31.10.2017
- Kooperatifler ve Üst Kuruluşları Yönetim Kurulu Üyelerinin Genel Kurul Toplantılarına Sunacakları Yönetim Kurulu Yıllık Çalışma Raporunun Usul ve Esaslarına İlişkin Tebliğ 11.06.2008
- Kooperatifler ve Üst Kuruluşlarının Yönetim Kurulu Üyeleri ve Denetçileri ile Bunların Eş ve Hısımlarının Bağdaşmayan Görevlerine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: Tgm-2011/01 27.06.2011
- Ticari Defterlere İlişkin Tebliğ 19.12.2012
- Münfesih Olmasına veya Sayılmasına Rağmen Tasfiye Edilmemiş Anonim ve Limited Şirketler ile Kooperatiflerin Tasfiyelerine ve Ticaret Sicili Kayıtlarının Silinmesine İlişkin Tebliğ 30.12.2012
- 3628 Sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanununun Kooperatiflerde Uygulanmasına Dair Tebliğ (Tebliğ No: 2005/1) 15.01.2005
- Tarım Satış Kooperatifi ve Tarım Satış Kooperatifleri Birliği Örnek Anasözleşme Değişikliklerine İntibak Usul ve Esaslarının Belirlenmesine Dair Tebliğ 12.01.2017
- Bağımsız Denetime Tabi Olacak Tarım Satış Kooperatif Birliklerinin Belirlenmesine Dair Tebliğ 14.06.2013
Genelgeler · 11
- Kuruluş ve Değişiklik İzin İşlemlerinin Yürütülmesi Hakkında Genelge (2022/3)
- İl Müdürlüklerince Yapılacak İşler Hakkında Üst Yazı
- İl Müdürlüklerince Yapılacak İşler Hakkında Üst Yazı — Ek 2: Kooperatifçilik Çalışma Raporu Genelgesi
- İl Müdürlüklerince Yapılacak İşler Hakkında Üst Yazı — Ek 4: TİM Performans Göstergeleri Genelgesi
- Kuruluş ve Değişiklik İzin İşlemlerinin Yürütülmesi Hakkında Genelge (2022/3) — Ek 1: Düzeltme Beyanı Formatı
- İntibak İşlemleri Genelgesi (2022/4)
- Tarım Satış Kooperatifleri ve Birliklerinin İntibak İşlemleri Hakkında Genelge (2022/5)
- Tütün Üretim ve Pazarlama Kooperatiflerinin Kuruluş ve Anasözleşme Değişiklik İşlemleri
- Kuruluş ve Anasözleşme Değişikliğinde İstenilen Belgeler ile Birleşme, Bölünme ve Tür Değiştirme
- İntibak İşlemleri Genelgesi (2022/4) — Ek 1: İntibak Anasözleşmesi Hazırlama Yönergesi
- Mal Bildirimi Hakkında Genelge (2016/7)
Usul ve Esaslar · 6
- Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Genel Kurul Toplantılarında Uygulanacak Elektronik Genel Kurul Sistemi Hakkında Usul ve Esaslar 22.08.2022
- Kooperatif ve Üst Kuruluşlarında Dış Denetim Yapacakların Eğitimine İlişkin Usul ve Esaslar 22.08.2022
- Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Dış Denetiminde Sınırlı Bağımsız Denetim Standardının (2400) Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar 22.08.2022
- Kooperatif Birlik ve Merkez Birliklerinde Dış Denetimle Görevlendirilecek Personelin Sınavına İlişkin Usul ve Esaslar 22.08.2022
- Genel Kurullarını Birleştiren veya Özel Hesap Dönemi Kullanan Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Dış Denetimine İlişkin Usul ve Esaslar 22.08.2022
- Kooperatif Bilgi Sisteminin Kullanımına İlişkin Usul ve Esaslar 24.03.2023
Örnek anasözleşmeler · kooperatif türleri
Ticaret Bakanlığı'nın kooperatif türlerine göre yayımladığı örnek anasözleşmeler, Bakanlığın kendi ayrımıyla.
Bakanlıkça kuruluşu yapılan kooperatifler · 14
- Bilimsel Araştırma ve Geliştirme Kooperatifi
- ESKKK Bölge Birliği
- ESKKK Merkez Birliği
- Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifi
- Fikri Mülkiyet Hakları ve Proje Danışmanlığı Kooperatifi
- İşletme Kooperatifi
- Karşılıklı Sigorta Kooperatifi
- Sağlık Hizmetleri Kooperatifi
- Tarım Satış Kooperatifi
- Tarım Satış Kooperatifleri Birliği
- Taşıma ve İşletme Kooperatifi
- Tedarik ve Dağıtım Kooperatifi
- Turizm Geliştirme Kooperatifi
- Yenilenebilir Enerji Üretim Kooperatifi
İl müdürlüklerince kuruluşu yapılan kooperatifler · 16
- Çocuk Bakım Hizmetleri Kooperatifi
- Deniz Yolcu Taşıma Kooperatifi
- Deniz Yük Taşıma Kooperatifi
- Eğitim Kooperatifi
- Gayrimenkul İşletme Kooperatifi
- Hizmet Kooperatifi
- Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifi
- Karayolu Yolcu Taşıma Kooperatifi
- Karayolu Yük Taşıma Kooperatifi
- Küçük Sanat Kooperatifi
- Pazarcılar İşletme Kooperatifi
- Site İşletme Kooperatifi
- Temin ve Tevzi Kooperatifi
- Tüketim Kooperatifi
- Üretim ve Pazarlama Kooperatifi
- Yaş Sebze ve Meyve Kooperatifi
Uygulamalar
- Kooperatif Nasıl Kurulur? Ticaret Bakanlığı: kuruluş adımları ve MERSİS başvurusu.
- Kooperatif Kuruluş İşlemleri Kooperatif türüne göre gerekli belgeler.
- Anasözleşme Değişikliği İzin İşlemleri
- Kooperatifler İçin Gerekli Belgeler
- Çalışma Bölgeleri
- Bakanlık Görüşleri Bakanlığın kooperatif uygulamalarına ilişkin görüşleri.
- Sıkça Sorulan Sorular: Kuruluş ve İşleyiş
- Sıkça Sorulan Sorular: Kooperatif Ortaklıkları ve Organları
- Sıkça Sorulan Sorular: Denetim İşlemleri
- Sıkça Sorulan Sorular: Esnaf ve Sanatkârlar Kredi Kefalet Kooperatifleri
- KOOP-DES — Kooperatiflerin Desteklenmesi Programı Bakanlığın kooperatif proje destek programı; başvuru duyuruları ve ekleri bu sayfada.
- Kooperatif Kuruluş Bilgi Formu Bakanlık formu (Word).
- Mal Bildirim Beyannamesi Formu (2016/7 sayılı Genelge eki) Bakanlık formu (Word).
- 2025-2029 Türkiye Kooperatifçilik Stratejisi ve Eylem Planı
- Bakanlık yayınları (basılı dokümanlar)
- Kooperatiflere ilişkin özelgeler Mevzuat Merkezi'nde arama.
- Yargıtay kararları Mevzuat Merkezi'nde arama.
- İstinaf kararları Mevzuat Merkezi'nde arama.
- Danıştay kararları Mevzuat Merkezi'nde arama.
Elektronik sistemler
- Yönetmelik Kooperatif Bilgi Sistemi Yönetmeliği
- Yönetmelik Kooperatiflerde Elektronik Ortamda Yapılacak Genel Kurullara İlişkin Yönetmelik
- Usul ve Esaslar Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Genel Kurul Toplantılarında Uygulanacak Elektronik Genel Kurul Sistemi Hakkında Usul ve Esaslar
- Usul ve Esaslar Kooperatif Bilgi Sisteminin Kullanımına İlişkin Usul ve Esaslar
- KOOPBİS — Kooperatif Bilgi Sistemi Ticaret Bakanlığı'nın kooperatif bilgi sistemi; dayanağı Kooperatif Bilgi Sistemi Yönetmeliği.
- KOOP-BİS bilgilendirme sayfası
- Kooperatifçilik E-Sertifika Programı
Müdürlükler
- Tebliğ Ticaret Sicili Müdürlükleri Hakkında Tebliğ
- Esnaf, Sanatkârlar ve Kooperatifçilik Genel Müdürlüğü Ticaret Bakanlığı.
- Ticaret İl Müdürlükleri — iletişim bilgileri Kuruluşu il müdürlüklerince yapılan kooperatifler için.
MERSİS, TOBB ve odalar
- Yönetmelik Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Yönetmeliği
- MERSİS — Merkezi Sicil Kayıt Sistemi Kuruluş ve değişiklik başvuruları.
- Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Tescil ve ilanlar.
- Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB)
Dış bağlantılar resmî kurumların sayfalarına gider; en son 07.11.2026 tarihinde denetlendi. Bütün belgelerde ara · Yayın ve düzeltme ilkeleri