T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO :
KARAR NO :
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : KONYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 19/10/2023
NUMARASI : Esas - Karar
İSTİNAF EDEN DAVACI :
veKİLİ : Av.
DAVALILAR : 1
2- veKİLİ : Av.
3 -
4 -
5 -
6 -
7 -
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 10/10/2024
YAZIM TARİHİ : 15/10/2024
Davacı tarafından, davalılar aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açılan Tazminat davasında 19/10/2023 tarihinde tesis edilen davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 2018/50673 ihale kayıt numaralı "Genel Temizlik, Bakım Onarım, Yemekhane - Lokal - Misafirhane - Çay Ocakları Hizmetlerinde Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı İşi" ihalesi kapsamında temizlik personeli olarak Bölge Müdürlüğünde görev yapan, yüklenici firma elamanı ......'ın müdürlüklerine dilekçe ile başvurarak, SGK'dan alınan 1475 sayılı İş Kanununun 14. maddesinin birinci fıkrasının 5 numaralı alt bendi gereğince kıdem tazminatı almak üzere, 15 yıllık sigortalılık süresi ve en az 3600 prim ödeme gün sayısını doldurduğuna dair belgeye istinaden kıdem tazminatı ödenerek işten ayrılmak istediğini beyan ettiğini, 06.05.2019 tarihinde çıkış işlemlerinin yapılarak ilgili kişiye 14.05.2019 tarihinde 86.032,41 TL kıdem tazminatı ödendiğini, ......'ın, müdürlükte çalıştığı dönemlerdeki yüklenici firmalar olan davalıların yapılan sözleşmelerde, çalıştırılan personelin İş Kanunlarından (kıdem tazminatı dahil) ve diğer yasalardan doğan tüm sorumluluklarının yüklenici firmalara ait olduğunun açıkça yazıldığını, 19.06.2020 tarihinde ödeme yapılması için davalılar ile arabuluculuk görüşmeleri yapıldığını ancak olumsuz sonuçlandığını, kıdem tazminatının ödenmesinden yüklenici firmaların (davalılar) sorumlu olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik ......'a kıdem tazminatı olarak ödenen 76.632,83 TL'nin 14.05.2019 tarihinden itibaren, değişen oranlarda reeskont avans faizi ile birlikte davalı firmalardan, sorumlu olduğu miktarlar oranında rücuen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiş, 03.01.2023 tarihli dilekçesi ile de,
Dava dilekçesi ekinde sunulan SGK Hizmet Dökümüne göre;
1- İstemsan ......San.ve Tic.Ltd.Şti.den 19.429,69 TL
2- ..... Yemekhane İth.İhr.Taah.Hiz.Tic.ve San.Ltd.Şti.den 4.997,54 TL
3- ..... Taahhüt Turizm Petrol A.Ş. (Önceki ünvanı ......Tar.Orm.San.ve Tic.A.Ş.) 9.784,90 TL
4- ....Taah.Gıda Turz.Nak.ve İnş.Ltd.Şti.den 12.820,79 TL
5- .... Temizlik İnş.Gıda San.ve Tic.Ltd.Şti.den 11.886,67 TL
6- ....Hizmet Taahhüt Ltd.Şti.den (Önceki unvanı .....Hiz.Taah. Ltd.Şti) 12.563,91 TL olmak üzere;
Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla toplam 71.483,50 TL'nin 14.05.2019 tarihinden itibaren, değişen oranlarda reeskont avans faizi ile birlikte davalılardan, sorumlu olduğu miktarlar oranında rücuen tahsilinin istenildiğini beyan etmiştir.
Davacı vekili 01/12/2021 tarihli dilekçesi ile davalı .... Temizlik San ve Tic. Ltd.Şti yönünden davadan vazgeçtiklerini beyan etmiş, 21/09/2023 tarihli duruşmada "Davamızın kabul edilmesini talep ederiz, .... Şirketine ilişkin davamızdan feragat etmiştik" şeklinde beyanda bulunmuş, 22/09/2023 tarihli beyan dilekçesi ile de 21.09.2023 tarihli duruşmada, davalı .... Şirketi yönünden davadan feragat etmiştik şeklinde beyana geçilmiş ise de 01.12.2021 tarihli dilekçeleri ile davalı .... Şirketi yönünden davadan vazgeçilmiş olduğunu belirterek vazgeçme beyanları üzerinden işlem yapılmasını talep etmiştir.
CEVAP: Davalılar .....Taahhüt Turizm Petrol A.Ş. .....İnşaat Hizmet Taahhüt Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; 4857 sayılı ve 1475 sayılı yasalar gereğince kıdem tazminatına hak kazanılacak tahdidi olarak sayılmış olup bu durumlardan biri olmadan iş akdinin sona ermesi halinde işçinin kıdem tazminatına hak kazanamayacağını, bu nedenle dava dışı işçilerin işten çıkış nedeni, son alt işverenden sorulmadan, davacı tarafından yapılan ödemenin taraflarını bağlamadığını, dava dışı işçilere yapılan ödemeye ilişkin davacı tarafından taraflarına hiçbir ihbar yapılmadığını, müvekkili şirketlerin herhangi bir sorumluluğu da bulunmadığını, davacı tarafından dilekçesinde belirtilen tarihlerde yapılan yapılan kıdem tazminatı ödemelerinin müvekkil şirketlere ihbar edilmemiş olup davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, yine 4857 sayılı kanunun 112. Maddesi ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 62. Maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatlarının ilgili kamu kurum ve kuruluşları tarafından ödeneceğinin açıkça hükme bağlandığını, açık hüküm karşısında müvekkili şirketlerin sorumluluğundan söz edilemeyeceğini, müvekkillerinin sorumlu tutulması halinde; dava dışı işçilerin müvekkil şirketlerin yanında çalışmış olduğu dönemlere ait ücreti üzerinden kıdem tazminatının yarı oranında sorumlu tutulması gerektiğini, davacının hangi davalıdan ne kadar talebi olduğunu açıkça belirtmediğini, HMK gereğinde talep sonucunun açık olması gerekmekte olup, davacının talep sonucu her bir davalı için ne miktarda talep ettiğini açıkça belirtmesi gerektiğini, bu nedenle ya davacı tarafından her bir davalıdan talep edilen miktar açık ve net bir şekilde yazılması ya da davanın usulden reddedilmesi gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; "... ''taraflar arasında imzalanan sözleşme uyarınca davacıya ait hizmeti yerine getiren işçinin, davalı yüklenicilerin belirli dönemlerde çalışan işçisi olduğunun sabit olduğu, yüklenici işçiye karşı yüklenici ve işveren iş hukuku çerçevesinde birlikte sorumlu olsalar da rücu ilişkisinde davacı işveren, ödediği bu bedeli aralarında imzalanan hizmet sözleşmesi kapsamında yüklenicilerden talep edebileceği, işçiyi çalıştıran yüklenicilerin ödenen kıdem tazminatından işçiyi çalıştırdıkları süreyle orantılı olarak sorumlu olacakları'' kanaatine varılarak, bu kapsamda Mahkememizce hükme esas alınan 17/05/2023 tarihli bilirkişi ek raporundaki hesaplamaya göre, davalı .... Ltd.Şti ve ....İnşaat Hizmet Taahhüt Ltd.Şti.'ye yönelik açılan davanın reddine, davalı ...... Temizlik Sanayi Ticaret Limited Şirketi dışındaki diğer davalılar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Her ne kadar davacı vekili 01/12/2021 tarihli dilekçesinde davalılardan .... Temizlik Sanayi Ticaret Limited Şirketi yönünden davadan vazgeçtiklerini beyan etmiş ise de; davacı vekilinin Mahkememizin 21/09/2023 tarihli duruşmasındaki beyanında davalı .....Temizlik Sanayi Ticaret Limited Şirketi yönünden feragat ettiklerini beyan ettiği..." gerekçesiyle;
Davanın kısmen kabulü ile;
9.023,09 TL alacağın davalı .......Temizlik San. ve Tic. Ltd.Şti.'den alınarak dava tarihinden tarihinden itibaren işleyecek avans faizi le birlikte davacıya verilmesine,
4.995,97 TL alacağın davalı .....İlaçlama Yemekhane İth.İhr.Taah.Hiz.Tic. ve San.Ltd.Şti.'den alınarak dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi le birlikte davacıya verilmesine,
9.781,82 TL alacağın davalı .....Taahhüt Turizm Petrol A.Ş.'den alınarak dava tarihinden tarihinden itibaren işleyecek avans faizi le birlikte davacıya verilmesine,
12.816,76 TL alacağın davalı .... Ltd.Şti'den alınarak dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi le birlikte davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,
Davalı ... Ltd.Şti ve ..... İnşaat Hizmet Taahhüt Ltd.Şti.'ye yönelik talepler yönünden davanın reddine;
Davanın davalı ..... Temizlik San. ve Tic. Ltd.Şti. yönünden vazgeçme nedeniyle reddine" şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; rücuen tazminat taleplerinin, ..... Temizlik İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ..... İnşaat Hizmet Taahhüt Limited Şirketi (Eski Unvanı: .....İnşaat Hizmet Taahhüt Ltd. Şti.) yönünden tamamen, İstemsan ..... Temizlik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden ise kısmen reddedildiğini, red gerekçesinin, ilgili yüklenici firmalar ile imzalanan sözleşme veya şartnamede kıdem tazminatından davalı firmaların sorumlu olacağına ilişkin hüküm bulunmamasının gösterildiğini, dosyaya sundukları yüklenici firmalar ile imzalanan sözleşmelerde kıdem tazminatı gibi işçilik alacaklarından davalı firmaların sorumlu olacağına ilişkin hükümlere açıkça yer verildiğini, ..... Temizlik İnş. Gıda San. Tic Ltd. Şti. firması ile yapılan 2011/5749 İhale kayıt numaralı sözleşmenin 36. maddesinde; - Diğer hususlar 36.1.Yüklenici firma hali hazırda çalıştırılan tüm personelin her türlü ( sosyal, mali ve özlük) haklarını korumakla yükümlüdür. Yüklenici firmada çalışan personel TEİAŞ personeli olmayıp, personel ile ilgili her türlü muhataplıklardan iş akdi ile bağlı oldukları Yüklenici İşveren firma sorumludur" şeklinde, ..... İnşaat Hiz. Tah. Ltd. Şti. (..... İnş. Ltd. Şti.) firması ile yapılan ..... İhale kayıt numaralı sözleşmenin 36. maddesinde; - Diğer hususlar 36.1.Yüklenici firma hali hazırda çalıştırılan tüm personelin her türlü (sosyal, mali ve özlük) haklarını korumakla yükümlüdür. Yüklenici firmada çalışan personel TEİAŞ personeli olmayıp, personel ile ilgili her türlü muhataplıklardan iş akdi ile bağlı oldukları Yüklenici İşveren firma sorumludur. şeklinde hüküm bulunduğunu, ekte sundukları İstemsan ..... Temizlik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi firması ile yapılan sözleşmelerde de işçilik alacaklarından davalı firmaların sorumlu olacağına ilişkin hükümlere yer verilmesine rağmen bilirkişi tarafından yapılan eksik inceleme sonucunda hatalı değerlendirme yapıldığını, sözleşme maddeleri gereğince ilgili firmalar yönünden taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerektiğini, ..... Temizlik İnş. Gıda San. Tic Ltd. Şti.'nin Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... E.sayılı dosyası ile ..... İnşaat Hiz. Tah. Ltd. Şti. (... İnş. Ltd. Şti.)'nin Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin .... E.sayılı dosyası ile teşekkülleri aleyhine bahse konusu sözleşmelere ilişkin teminat mektuplarının iadesi için dava açtıklarını, her iki davanın da reddolduğunu, mahkemelerin red gerekçelerinin "sözleşme ve ihale dokümanlarında işçilerin bütün hak ve alacaklarından yüklenicinin sorumlu olduğu"nun belirtildiğini, bahse konu mahkeme kararlarının bilirkişi tarafından eksik inceleme yapıldığının kanıtı olduğunu, bilirkişi raporunda "Böylelikle, ihale makamı olarak (asıl işveren olarak) 6552 sayılı Kanun kapsamında alt işverenlerin çalıştırdıkları işçilere ödenen kıdem tazminatının alt işverenlere rücu edilebilmesi için, alt işveren ile asıl işveren (ihale makamı) arasında yapılan sözleşmede, ödenen kıdem tazminatının rücu edileceğine ilişkin düzenleme olması gerektiğine ilişkin uygulama iptal edildiğinden artık sözleşmede rücu edileceğine ilişkin hüküm olup olmadığına bakılmamaktadır." denilmesine rağmen raporda iki türlü hesaplama yapıldığını ve raporun kendi içerisinde çeliştiğini, ödeme tarihinin dosyada mevcut belge ve bilirkişi raporları ile kanıtlandığını, davalılar tarafından ödeme tarihine ilişkin herhangi bir itiraz olmadığını, ayrıca davalı firmalara, dava açılmadan önce rücuya konu kıdem tazminatının ödenmesi gerektiği yönünde ihtar yazıları da gönderildiğini, emsal Yargıtay kararlarına ve sunulan belgelere rağmen mahkemece dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ise Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin ....E. .... K.sayılı (Ek) ilamında da "Alternatif başvuru yolu olan arabulucuya başvurulması ile davalının davaya konu edilen bakıcı gideri zararı bakımından temerrüde düştüğünün kabulü gerektiğinden, davalının temerrüt tarihinin yanlış belirlenmesi doğru değil bozma sebebi ise de, bu yanılgının giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden, hükmün 6100 sayılı HMK'nın 370/2. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir" belirtildiği üzere arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği tarihten itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini, davalı ........ Temizlik İnş.Tar.Orm.San.ve Tic.A.Ş., ve Otluk İnşaat Hiz.Taah.Ltd.Şti.'nin ünvan değişikliğine gittiği 12.09.2022 tarihli dilekçe ile bildirildiğini ve ekine buna ilişkin ticaret sicil gazetesi sunulduğunu, ........ Temizlik İnş.Tar.Orm.San.ve Tic.A.Ş.'nin ..... İnşaat Hizmet Taahhüt Turizm Petrol A.Ş., olduğunu, .... İnşaat Hiz.Taah.Ltd.Şti.'nin ise ..... İnşaat Hizmet Taahhüt Ltd.Şti., olduğunu, gerekçeli kararda davalılar kısmında Otluk İnşaat Hiz.Taah.Ltd.Şti., firması için gerekli düzeltme yapıldığını, ........ Temizlik İnş. Tar. Orm. San. ve Tic.A.Ş., firması (..... İnşaat Hizmet Taahhüt Turizm Petrol A.Ş.) için herhangi bir düzeltme yapılmadığını, ayrıca gerekçeli kararın hüküm kısmında harçlar, yargılama giderleri ve vekalet ücretleri ile ilgili alınan kararların usul ve yasaya uygun olmadığını, kararın bu yönüyle de hatalı olduğunu belirterek; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava; rücuan tazminat istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "İstinaf Dilekçesinin Reddi" başlıklı 346/(1). maddesinde; istinaf dilekçesi, kanuni süre geçtikten sonra verilir veya kesin olan bir karara ilişkin olursa, kararı veren mahkemenin istinaf dilekçesinin reddine karar vereceği düzenlenmiştir.
Hukuk Muhakemeleri Kanununun "İstinaf yoluna başvurulabilen kararlar" başlıklı 341.maddesinin (2) no'lu bendinde, miktar veya değeri binbeşyüz Türk Lirasını geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararların kesin olduğu belirtilmiş, 2.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 24.11.2016 tarihli 6763 sayılı "Ceza Muhakemesi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun"un 41.maddesi ile de, maddede yer alan "binbeşyüz" ibaresi, "üçbin" şeklinde değiştirilmiş, her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, bu miktarın Maliye Bakanlığınca her yıl için tespit ve ilan edilecek yeniden değerleme oranında artırılması kabul edilmiş, 2022 yılı değerleme oranına göre yapılan hesaplamaya göre 2023 yılı için istinaf kanun yoluna başvurma kesinlik sınırı 17.830,00 TL olarak belirlenmiştir.
İlk derece mahkemesinin karar tarihi 19/10/2023 olup, dava konusu somut olayda davacı tarafın, davalılardan;
1- .... ..... Temizlik San.ve Tic. Ltd. Şti.den 19.429,69 TL talep ettiği, mahkemece bu talebin 9.023,09 TL'sinin kabul, 10.406,60 TL'sinin reddedildiği,
2- ..... Temizlik İlaçlama Yemekhane İth. İhr. Taah. Hiz. Tic. ve San. Ltd. Şti.den 4.997,54 TL talep ettiği, bu talebin 4.995,97 TL'sinin kabul, 1,57 TL'sinin reddedildiği,
3- ..... İnşaat Hizmet Taahhüt Turizm Petrol A.Ş. (Önceki unvanı ........ Temizlik İnş.Tar.Orm.San.ve Tic.A.Ş.) 9.784,90 TL talep ettiği, bu talebin 9.781,82 TL'sinin kabul, 3,08 TL'sinin reddedildiği,
4- ..... Hizmet Taah.Gıda Turz.Nak.ve İnş. Ltd. Şti.den 12.820,79 TL talep ettiği, bu talebin 12.816,76 TL'sinin kabul, 4.03 TL'sinin reddedildiği,
5- ..... Temizlik İnş. Gıda San.ve Tic. Ltd. Şti.den 11.886,67 TL talep ettiği, bu talebin tamamen reddedildiği,
6- ..... İnşaat Hizmet Taahhüt Ltd.Şti.den (Önceki unvanı .....İnşaat Hiz. Taah. Ltd. Şti) 12.563,91 TL talep ettiği, bu talebin tamamının reddedildiği, davacının her bir davacı yönünden reddedilen alacak talepleri yönünden istinaf ettiği miktarın kesinlik sınırının altında olduğu anlaşılmıştır.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na 6763 sayılı Kanun ile ilave edilen Ek-Madde 1 hükmü uyarınca karar tarihi itibariyle HMK'nın 341/2. maddesi gereğince miktar veya değeri 17.830,00 TL'yi geçmeyen malvarlığına ilişkin kararlar kesin olup, HMK'nın 346. maddesi gereğince kesin olan karara ilişkin istinaf dilekçesi ilk derece mahkemesince reddedilebileceği gibi 352. maddesi gereğince yapılan ön inceleme neticesinde Bölge Adliye Mahkemesi tarafından da istinaf isteminin reddine karar verilebilir.
Dava dosyasının incelenmesinde; istinaf kanun yoluna başvuran davacının talep miktarı nazara alındığında; davacı yönünden kararın kesin olduğu, istinaf kanun yolunun açık olmadığı, ilk derece mahkemesi hakiminin kanunla verilmeyen bir hakkı tanımak suretiyle hükme karşı istinaf kanun yolu açık olduğunu belirtmesinin, taraflara; yasayla verilmemiş bir hakkı (istinaf kanun yolunu) bahşetmeyeceği sonuç ve kanaatiyle davacının istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinin HMK 352/1-b maddesi gereğince reddi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacının istinaf kanun yoluna başvurma dilekçesinin REDDİNE,
2- İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yatırılan 625,35 TL istinaf karar harcının talep halinde davacı'ya iadesine,
3- İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
4- Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4. maddesi gereğince; kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
5- Dava dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 10/10/2024 tarihinde oybirliği ile HMK'nın 352 ve 362/1.a maddeleri gereğince kesin olarak karar verildi.
Başkan e-imzalıdır
Üye e-imzalıdır
Üye e-imzalıdır
Katip e-imzalıdır