T.C. BURSA BAM ... HUKUK DAİRESİ
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : .
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : .
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ... .
DAVALI : ... (...)
...
VEKİLİ : Av. ...
DAVA : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ : .
KARAR YAZIM TARİHİ : .
Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili, müvekkili şirketin eski hissedarı olan davalı tarafın müvekkili aleyhine Bursa .... Genel İcra Dairesi’nin ....E. sayılı icra dosyası üzerinden icra takibi başlatmış olup borcun sebebinin de ortaklıktan çıkma ve mirastan kısmi feragatten kaynaklanan alacak olarak gösterildiğini, ancak müvekkilinin davalıya herhangi bir borcu bulunmadığını, haksız icra takibi kesinleştiği için müvekkilinin cebri icra tehdidi altında haksız şekilde ödeme yapmak zorunda kaldığını, davalının aile şirketi niteliğindeki müvekkili şirketin eski hissedarı olup Bursa .. Noterliği'nin 26/10/2023 tarih... yevmiye numaralı Limited Şirket Pay Devir Sözleşmesi ile payını 500.000 TL bedel karşılığı devrettiğini ve müvekkili şirketle ilişiği kalmadığını, yine davalı tarafın Bursa .... Noterliği'nin 26/10/2023 tarih ....yevmiye numaralı mirastan feragat sözleşmesi ile 2.400.000 TL bedel karşılığında murisinden intikal eden şirketteki paylara ilişkin tüm miras haklarından feragat ettiğini, davalının tüm haklarını devrettiği ve bedellerini tahsil ettiği halde, müvekkili şirketten hukuki dayanağı olmayan bir borç talep ettiğini, kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davalı tarafın icra dosyasındaki alacak iddiasına ve takibe dayanak yaptığı işlemlerde müvekkili şirketin taraf dahi olmadığını, müvekkili şirket tarafından icra tehdidi altında yapılan ödemenin akabinde Bursa ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .. D.İş sayılı dosyasından ihtiyati tedbir talebinde bulunulduğunu ve teminat mukabilinde tedbir talebinin kabulüne karar verildiğini beyanla, müvekkili şirketin Bursa ...Genel İcra Dairesi’nin ... E. sayılı dosyasından borçlu olmadığının tespitine, cebri icra tehdidi altında haksız olarak icra dosyasına yatırmak zorunda kaldığı 415.196,82 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalıdan istirdadına karar verilmesini ve icra dosyasına yatırılan tutarın davalıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece, eldeki davanın mutlak ticari dava olmadığı, yapılan araştırmalar neticesinde Osmaneli Mal Müdürlüğünden gelen 09/04/2025 tarihli cevabi yazıda davalının ... yılı itibariyle mükellefiyet kaydının olmadığı, Bilecik Esnaf Odasından gelen cevabi yazıda ise davalının esnaf kaydının mevcut olduğu, Ticaret Odasından gelen cevabi yazıda ise ticaret kaydının bulunmadığı bildirilmiş olup, davalı tacir olmadığından davanın nisbi ticari dava da olmadığı, bu nedenle mahkemenin görevli olmadığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İstinaf talebinde bulunan davacı vekili, müvekkili şirketin ticaret şirketi olduğunu, davalının ise müvekkil şirketin eski hissedarı olup dava konusu icra takibinin dayanağının ortaklıktan çıkma ve mirastan kısmi feragatten kaynaklı bir alacak olması sebebiyle mahkemenin görevli olduğunu, tedbir taleplerinin mahkemece değerlendirilmediğini beyanla müvekkili şirketin cebri icra tehdidi altında haksız olarak icra dosyasına yatırmak zorunda kaldığı tutarın, menfi tespit ve istirdat davası süresince davalıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, görevsizlik kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:
HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesinde;
Dava, menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince, davanın görev yönünden usulden reddine karar verilmiş olup, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Mahkeme dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracak olup mahkemece öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar vermelidir. Ancak bunun için dava şartı noksanlığı açık olmalı ve söz konusu dava şartı noksanlığının sonradan tamamlanması mümkün olmamalıdır. Aksi halde dilekçelerin teatisi aşamasının tamamlanması ve gerekirse duruşma açılıp taraflar dinlendikten sonra gerekli kararın verilmesi gerekmektedir.
Şu halde; dava şartı noksanlığı halinde, takdir hakkı kendisinde olan hakim, davanın usulden reddi kararı vermeden önce noksan olan dava şartının niteliğini iyi incelemeli, bir tereddüt varsa veya noksanlık sonradan tamamlanabilecekse davanın usulden reddine yönelik kararı vermekte acele etmemelidir. Uyuşmazlığın hangi mahkemede çözümlenmesi gerektiği noktasında da tereddüt bulunuyorsa, görevsizlik kararı verilmesinde acele edilmemeli, dilekçelerin teatisi aşaması bitirilmeli, gerekirse duruşma açılarak görevli mahkeme belirlenmelidir (Yargıtay 1. HD.nin 2021/378 Esas, 2021/1418 Karar sayılı ilamı).
Eldeki davada mahkemece, dosya üzerinden görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır. Ancak menfi tespit talep edilen Bursa ... Genel İcra Dairesi’nin... E. sayılı icra dosyasında borcun sebebinin ortaklıktan çıkma ve mirastan kısmi feragatten kaynaklanan alacak olarak gösterildiği, dava dilekçesinde davalının eski şirket ortağı olduğunun beyan edilerek ekinde davacı şirket hisselerine ilişkin davalının taraf olduğu pay devir sözleşmesi ve mirastan feragat sözleşmelerinin ibraz edildiği görülmektedir.
Buna göre, eski şirket ortağı tarafından ortaklıktan çıkma ve mirastan kısmi feragatten kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla şirkete karşı başlatılan icra takibine istinaden açılan menfi tespit ve istirdat davasının, Türk Ticaret Kanununda öngörülen hususlardan kaynaklandığı ve bu itibarla ticari dava olup 6102 sayılı TTK'nın 4. ve 5/2. maddeleri uyarınca davaya bakmakla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu anlaşılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle, mahkemece görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya uygun olmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK 353/1-a-3 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın kararı veren yerel mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.
Diğer yandan her ne kadar davacı tarafça istinaf talebinde dairemizce ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep edilmiş ise de, istinaf mahkemelerinin denetim görevi yapılan dosyalar yönünden tarafların tedbir taleplerini inceleme görevi bulunmadığından, bu görevi ancak Yargıtay bozması üzerine verilen önceki karar kaldırılmış olduğunda ve ilk derece mahkemesi gibi yargılama yapıldığında veya dairece ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak ilk derece mahkemesi sıfatı ile yargılama yaptığında mevcut olduğundan, davacı tarafın tedbir talebi hakkında değerlendirme yapılmamıştır.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-) Davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜNE, ilk derece mahkemesinin yukarıda anılan kararının 6100 sayılı HMK'nın m. 353/1-a-3 hükmü uyarınca KALDIRILMASINA,
2-) Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
3-) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
4-) İstinaf kanun yoluna başvuran davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden yapılacak yargılamada verilecek hükümle birlikte değerlendirimesine,
5-) Dairemiz kararının ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın m. 353/1-a hükmü gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 06/10/2025
...
Başkan
...
e-imza
...
Üye
...
e-imza
...
Üye
...
e-imza
...
Katip
...
e-imza