T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/890 Esas
KARAR NO : 2024/1087
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 24/10/2024
KARAR TARİHİ : 07/11/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; davacının dava konusu, Keşide yeri Gaziantep, keşidecisi .... Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ( VKN ... ) olan ...bank A.Ş. .... Şubesi'ne ait ... seri nolu, 28.10.2024 keşide tarihli ve 70.000,00 TL bedelli çek, Keşide yeri Gaziantep, keşidecisi ...Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ( VKN ... ) olan ...bank A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri nolu, 30.11.2024 keşide tarihli ve 70.000,00 TL bedelli çek ve Keşide yeri Gaziantep, keşidecisi ...Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ( VKN ... ) olan ...bank A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri nolu, 05.12.2024 keşide tarihli ve 70.000,00 TL bedelli çeklerin elden çıktığını kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçerek tahsil edilmesinin önlenmesi bakımından davaya konu çekler için ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasını, çeklerin zayi nedeniyle iptalini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Mahkememizin ... esas sayılı dosyasının 25/10/2024 tarihli ara kararı ile iş bu iptali istenen çeklerin yetkili hamil olunduğuna dair bilgi ve belge sunulmadığından davacı vekiline dava konusu çeklerde yetkili hamil olduğuna ilişkin belgeleri sunmak üzere 1 hafta kesin süre verildiği, davacı vekilinin süresi içerisinde yalnızca Keşide yeri Gaziantep, keşidecisi ...Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ( VKN ... ) olan ...bank A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri nolu, 28.10.2024 keşide tarihli ve 70.000,00 TL bedelli çek için bilgi ve belge sunduğu, dava konusu Keşide yeri Gaziantep, keşidecisi ...Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ( VKN ... ) olan ...bank A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri nolu, 30.11.2024 keşide tarihli ve 70.000,00 TL bedelli ve Keşide yeri Gaziantep, keşidecisi ...Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ( VKN ... ) olan ...bank A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri nolu, 05.12.2024 keşide tarihli ve 70.000,00 TL bedelli çekler için kesin süre içerisinde beyan verilmediği takdirde dosyada bulunan mevcut deliller itibariyle karar verileceği hususunun davacıya ihtarına," karar verildiği, kesin süre içerisinde yukarıda bahsi geçen çekler yönünden beyanda bulunmaması üzerine .... esas sayılı dosyadan iş bu dava konusu çeklerin tefrikine karar verilerek yukarıdaki esasa kaydının yapıldığı görülmüştür.
Dava, 6102 sayılı TTK.nın 757 vd. maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 818/1-s. maddesi gereğince; iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrasının poliçeye ait hükümler çek hakkında da uygulanacaktır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 757. maddesine göre; iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Aynı kanunun devam eden maddelerinde neler yapılacağı hüküm altına alınmıştır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 651/2. maddesine göre; "Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir."
Çekin zayi olması nedeniyle iptal davasını, çekin zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan meşru hamil açabilir (Cebeci, Emine; Çekin Zıyaı ve İptali, Erzurum - 2014, s. 85).
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 651/2. maddesi uyarınca, iptal davasını bononun zayi olduğu veya ziyaın meydana geldiği zamanda bono üzerinde hak sahibi olan kimse açabilir. Aynı zamanda bonoda mündemiç hakkın sahibi de olmak gereklidir.
Dava dilekçesi ve daha sonra sunulan beyan dilekçesinde davacının çekin yetkili hamili olduğunu ispata evlerişli delil sunulabilmiş değildir. Dava dilekçesinde davacının ciranta olarak hamil olduğu belirtilmiş ise de çekin hamiline yazılı çek olup olmadığı, davacının çeki çek lehtarından veya başka bir cirantadan alıp almadığı dosya kapsamı ile sabit değildir. Sunulan bilgi ve belgelerde davacı tarafa çekin teslim edildiğine ilişkin bir bilgi ya da belgenin de bulunmadığı görülmektedir.
Bu doğrultuda davacı tarafın dava dilekçesinde belirttiği ve kesin süre içerisinde beyanda bulunmadığı, Keşide yeri Gaziantep, keşidecisi ...Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ( VKN ... ) olan ...bank A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri nolu, 30.11.2024 keşide tarihli ve 70.000,00 TL bedelli ve Keşide yeri Gaziantep, keşidecisi ...Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ( VKN ... ) olan ...bank A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri nolu, 05.12.2024 keşide tarihli ve 70.000,00 TL bedelli çekler yönünden yönünden hak sahibi olduğunu ispata elverişli bilgi ve belgeleri ibraz edemediği, bu nedenle mevcut haliyle zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkının bulunmadığı, Türk Ticaret Kanununun 757 ve izleyen maddeleri hükümlerine dayalı olarak zayi nedeniyle çek iptali talep edemeyeceği anlaşıldığından iş bu çekler yönünden davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Açılan davanın reddine,
2-Alınması gerekli 427,60-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Dosyada herhangi bir harcama yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde verilen karar açıkça okunup,usulen anlatıldı. 07/11/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır