T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/37 Esas - 2023/823 Karar
T.C.
... TÜRK MİLLETİ ADINA
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2021/37
KARAR NO : 2023/823
DAVA : Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 06/11/2015
KARAR TARİHİ : 26/12/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 05/01/2024
Mahkememize açılan davanın yapılan yargılaması sonucunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ ;
Davacı vekili ayrıntısı dava dilekçesinde yazılı olduğu üzere; 06/11/2017 tarihinde davalı ...'nın sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracın karıştığı trafik kazası sonucunda davacının yaralandığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla çalışamadığı günler zararı olarak 5.000,00 TL, iş gücü kaybı nedeniyle 50.000,00 TL, hastane masrafları nedeniyle 15.000,00 TL olmak üzere toplam 70.000,00 TL maddi tazminatın avans faizi ile birlikte davalılardan, 20.000,00 TL manevi tazminatın yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili ayrıntısı cevap dilekçesinde yazılı olduğu üzere, talep yönünden zaman aşımı süresinin dolduğunu, 06/11/2007 tarihli kazaya karışan davalı ...'nın sürücüsü olduğu ... plaka sayılı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenlediğini, poliçe kapsamında üçüncü kişilere verilmiş bedeni ve maddi zararların güvence altına aldığını, davacının iddia ettiği zararlarını talep etmesinin mümkün olmadığını, davacının araçta sürücü konumunda bulunduğunu, kazanın meydana gelmesinde ... plaka sayılı araç sürücüsünün % 100 kusurlu davranışının sebebiyet verdiğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili ayrıntısı cevap dilekçesinde yazılı olduğu üzere, 2 yıllık zamanaşımı süresinin sona erdiğini, davanın zaman aşımı nedeniyle reddi gerektiğini, sorumluluğun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığını, tedavi masrafları bakımından herhangi bir sorumluluğun olmadığını, dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizden sorumlu tutulabileceğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalı ... vekili ayrıntısı cevap dilekçesinde yazılı olduğu üzere, zaman aşımı süresinin dolduğunu, kaza tespit tutanağındaki kusur tespitini kabul etmediklerini, manevi tazminat talebinin çok fazla olduğunu, yasal faiz istenebileceğini, sağlık hizmetleri yönünden yapılan masrafların sosyal güvenlik kurumu tarafından karşılanması gerektiğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Dava, trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebine yöneliktir.
Zararın tespiti ve ödenmesi ile işleten ve araç sürücüsünün sorumluluğunun belirlenmesine ilişkin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümleri, Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50/1. maddesi "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü, Tazminat - Belirlenmesi başlıklı 51/1. maddesi "Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmünü, Bedensel zarar başlıklı 54/1. maddesi "Bedensel zararlar özellikle şunlardır: 1. Tedavi giderleri. 2. Kazanç kaybı. 3. Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar. 4. Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar." hükmünü, Belirlenmesi başlıklı 55/1. maddesi "Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz." hükmünü içermektedir.
Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna ilişkin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu hükümleri, Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu başlıklı 91/1. maddesi "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmünü, İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu başlıklı 85/1. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü içermektedir.İş göremezlik durumunun tespit yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, araç sürücüsü ve işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi hakkında açılan tazminat davalarının istinaf incelemesini yapmakla görevli Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri ve temyiz incelemesini yapmakla görevli Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararlarına göre, 11/10/2008 tarihinden önce gerçekleşen kazalar için Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 - 01/09/2013 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 - 01/06/2015 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği (anılan yönetmeliğin % 60 ve üzeri iş göremezlik durumunun bulunması halinde rapor düzenlemeye elverişli nitelikte olması nedeniyle bu oran altındaki iş göremezlik durumlarında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği), 01/06/2015 - 20/02/2019 tarihleri arasında gerçekleşen kazalar için Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, 20/02/2019 tarihinden sonra gerçekleşen kazalar için Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca iş göremezlik durumunun tespit edilmesinin gerektiği, mahkememizce de belirlenen ilkelerden ayrılmayı gerektirir bir durumun olmadığı ve belirtilen şekilde iş göremezlik durumunun tespitinin gerektiği anlaşılmıştır (Yargıtay 4. HD. 28/09/2022 tarih, 2022/5727 e, 2022/11055 k).
Tazminat - zarar miktarının hesap yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, araç sürücüsü ve işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi hakkında açılan tazminat davalarının istinaf incelemesini yapmakla görevli Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri ve temyiz incelemesini yapmakla görevli Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararları uyarınca tazminat hesabına esas bakiye yaşam süresinin belirlenmesinde TRH-2010 olarak adlandırılan yaşam tablosunun kullanılması ve prograsif rant olarak adlandırılan (% 10 artırım - eksiltim) hesap yönteminin uygulanmasının gerektiği anlaşılmıştır.
Mahkememizin 14/11/2017 tarih, 2015/1550 esas, 2017/780 kararı ile ilgili istinaf başvurusunun ... Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin 20/09/2019 tarih, 2019/1453 esas, 2019/1471 karar sayılı kararı ile esastan reddi sonrasında Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 14/11/2017 tarih, 2019/6204 esas, 2020/6652 karar sayılı kararı ile mahkememiz kararının maddi tazminata ilişkin hükümler yönünden bozulmasına karar verilmekle, dosya yazılı esas sırasına kayıt edilerek yargılamasına devam olunmuştur.
Usul ve yasaya uygun Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda davacının bozma ilamında belirtilen hükümlere uygun olarak iş göremezlik durumunun tespiti hususunda rapor alınmıştır.
Toplanan delillerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda, 06/11/2007 tarihinde davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen ... plaka sayılı araç ile davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen ... plaka sayılı aracın çarpışması sonucunda meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araç sürücüsü olan davacının yaralandığı, kusur durumunun tespitine yönelik düzenlenen bilirkişi raporu ile dava konusu kazada ... plaka sayılı araç sürücüsü davalı ...'nın % 100 oranında kusurlu olduğunun ve davacının kusurunun bulunmadığının tespit edildiği, dosya kapsamına getirilen poliçe örneğine göre yaralanmaya neden olan ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından davaya konu kaza nedeniyle rücuya tabi olabilecek herhangi bir ödemenin yapılmadığının ve gelirin bağlanmadığının bildirildiği, kazaya ilişkin olarak yapılan soruşturma sonucunda kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği, Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 14/11/2017 tarih, 2019/6204 esas, 2020/6652 karar sayılı bozma kararı uyarınca İstanbul Adli Tıp Kurumu İkinci İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 28/08/2023 tarihli, 13907 sayılı rapor ile Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü hükümleri uyarınca davacının sürekli iş göremezlik oranının % 12,1, geçici iş göremezlik süresinin 4 ay olduğunun tespit edildiği, bozma kararı öncesinde aktüer bilirkişi tarafından düzenlenen rapor ile davacının geçici iş göremezlik zararının 4.313,42 TL, sürekli iş göremezlik zararının ise 70.926,87 TL olarak hesaplandığı, davacı Ahmet AĞANAK'ın kazada kusurunun bulunmaması nedeniyle ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından ... plaka sayılı araç için düzenlenen zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında talepte bulunmasının mümkün olmadığı, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nın 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 49/1. maddesi uyarınca haksız fiillerden doğan borç ilişkileri kapsamında, davalı ... Sigorta Anonim Şirketinin ise 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. maddesine göre işletene düşen hukuki sorumluluğun aynı Kanunun 91. maddesine göre poliçede belirtilen limitler altında teminat altına alması nedeniyle sorumluluğunun bulunduğu, ıslah dilekçesi ile talep edilen tutardan fazlasının zaman aşımı nedeniyle talep edilmesinin mümkün olmadığı, manevi tazminata ilişkin olarak verilen kararın Yargıtay tarafından onanmak suretiyle kesinleştiği, tedavi giderlerinin talep edilmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen ... plaka sayılı araç sürücüsünün kusurunun bulunmaması nedeniyle bu davalı hakkında açılan maddi tazminata ilişkin davanın reddine, ... plaka sayılı araç sürücüsünün kusurunun bulunması, ancak süresi içerisinde ıslah dilekçesine karşı zaman aşımı defiinin ileri sürülmesi nedeniyle dava dilekçesinde talep edilenden fazlasının talep edilemeyecek olması nedeniyle davalı ... Sigorta Anonim Şirketi hakkında açılan davanın kısmen kabulüne, davalı ...'nın oluşan zarardan tam sorumlu olması nedeniyle hakkında açılan davanın kabulüne, dava konusu zarara sebebiyet veren aracın hususi nitelikte olması nedeniyle yasal faize hükmedilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M ; gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
I) Manevi tazminat talebi yönünden,
Mahkememizin 14/11/2017 tarih, 2015/1550 esas, 2017/780 karar sayılı kararı ile manevi tazminat talebi yönünden verilen kararın istinaf ve temyiz incelemesinden geçerek kesinleştiği anlaşılmakla, DAVACININ MANEVİ TAZMİNAT TALEBİ İLE İLGİLİ OLARAK YENİDEN KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
II) Maddi tazminat talebi yönünden,
(A) ... plaka sayılı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı ... Anonim Şirketi (birleşen ... Sigorta Anonim Şirketi) hakkında açılan davanın REDDİNE,
(B) (1) Davalı ... ve ... plaka sayılı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı ... Anonim Şirketi (birleşen ... Sigorta Anonim Şirketi) hakkında davanın KISMEN KABULÜ ile 4.313,42 TL geçici iş göremezlik zararı tazminatı ile 75.240,29 TL sürekli iş göremezlik zararı tazminatının [davalı ... Anonim Şirketi (birleşen ... Sigorta Anonim Şirketi) 4.313,42 TL geçici iş göremezlik zararı ve 50.000,00 TL sürekli iş göremezlik zararından sorumlu olmak kaydı ile] davalı ...'dan kaza tarihi olan 06/11/2007 tarihinden, davalı ... Anonim Şirketinden (birleşen ... Sigorta Anonim Şirketi) dava tarihi olan 06/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek YASAL FAİZİ ile birlikte MÜŞTEREKEN ve MÜTESELSİLEN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin talebin reddine,
(2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 5.139,66 TL harçtan, dava açılışında alınan 307,40 TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 31,40 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 338,80 TL harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 4.800,86 TL harcın [davalı ... Anonim Şirketi (birleşen ... Sigorta Anonim Şirketi) 3.371,35 TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile] DAVALILAR ... Anonim Şirketi (birleşen ... SİGORTA Anonim Şirketi) ve ...'dan ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
(3) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin DAVALILAR ... Anonim Şirketi (birleşen ... SİGORTA Anonim Şirketi) ve ...'dan ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
(4) Davacının bozma kararı öncesi ve sonrasında yapmış olduğu 27,70 TL başvurma harcı, 338,30 TL tebligat ücreti, 3.160,00 TL bilirkişi ücreti, 252,65 TL posta gideri toplamı 3.778,65 TL'nin davanın kabul oranı dikkate alınarak hesaplanan 3.744,48 TL'si ile dava açılışında alınan 307,40 TL peşin harç ve yargılama sırasında yatırılan 31,40 TL ıslah harcı toplamından oluşan 4.083,28 TL yargılama giderinin [davalı ... Anonim Şirketi (birleşen ... Sigorta Anonim Şirketi) 3.041,81 TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile] DAVALILAR ... Anonim Şirketi (birleşen ... SİGORTA Anonim Şirketi) ve ...'dan ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
(5) Davalılar ... Anonim Şirketi (birleşen ... SİGORTA Anonim Şirketi), ... Anonim Şirketi (birleşen ... SİGORTA Anonim Şirketi) ve ...'nın yargılamada ayrı ayrı vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALILAR ... Anonim Şirketi (birleşen ... SİGORTA Anonim Şirketi), ... Anonim Şirketi (birleşen ... SİGORTA Anonim Şirketi) ve ...'ya VERİLMESİNE,
(6) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANLARA İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin YÜZÜNE KARŞI, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 373/4. maddesi yollaması ile 361/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.26/12/2023
e - imzalıdır e - imzalıdır
Bu gerekçeli karar güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.