6. Hukuk Dairesi 2026/279 E. , 2026/493 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/2001 E., 2025/2389 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2024/457 E., 2025/504 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı müdahil ...............A.Ş. ve ... vekilleri itarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. TALEP
Talep eden vekili dilekçesinde, müvekkilinin tahıl toptan ticareti yaptığını, faaliyet alanında ülkede yaşanan sıkıntılar nedeniyle vadesi geldiği halde borçlarını ödeyemez duruma geldiğini, ödeme güçlüğüne düştüğünü, konkordato ön projesinde yazıldığı şekilde borçlarını ödemek istediğini, gerekli tedbirlere karar verilmek suretiyle konkordato talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Müdahiller vekilleri tarafından da müdahale dilekçeleri ibraz edilmiş, bir kısım müdahiller tarafından konkordato talebinin reddine karar verilmesi istenilmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile konkordato projesinin adi alacaklılar yönünden yasada öngörülen oranın üzerinde bir çoğunlukla kabul edilmesi, projenin davacının mal varlığı ile uyumlu olması, 2004 sayılı İİK'nın 206/4. fıkrasında yazılı 1. sıra alacaklılar yönünden vadesi geçmiş alacağın bulunmaması ve teminat alınmasının gerekmemesi, konkordatonun tasdiki halinde alacaklıların eline geçecek miktarın iflas koşullarına göre daha fazla olacağı sonucuna varılması, konkordato yargılama giderleri ile son raporda belirtilen konkordato harcının da yatırıldığının görülmesi karşısında, 2004 sayılı İİK'nın 305. maddesindeki konkordatonun tasdiki şartlarının oluştuğunu, rehinli alacaklılar yönünden yapılan incelemede; alacak miktarı itibariyle üçte ikiyi aşan çoğunluk ile bir anlaşmaya varılamadığından konkordato projesinin rehinli alacaklılar yönünden tasdikinin şartlarının oluşmadığı sonucuna varıldığını, rehinli 3 adet taşınmaz yönünden davacının muhafaza altına alınması ve satışının ertelenmesi talebinin incelenmesinde; bu malların tamamının 07.06.2024 geçici mühlet tarihinden önce edinildiği ve karşılığında bu tarihten önce borçlanıldığı, 07.06.2024 geçici mühlet tarihi öncesinde vadesinde ödenmeyen ve faiz borcu olan bir borcunun bulunmadığı, rehinli taşınmazlar yönünden 2004 sayılı İİK'nın 307/1. maddesinde yazılı şartların gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kabulü ile talep edenin konkordato projesinin tasdikine ve rehinli malların muhafaza altına alınması ve satışının karar tarihinden itibaren 1 yıl süreyle ertelenmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde müdahil ............... A.Ş. ve ... vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile müdahiller vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Müdahil ............. A.Ş. vekili temyizinde, müvekkilinin alacağının kredi sözleşmesinden kaynaklandığını rehinli alacağa işleyen faizin de sözleşmede belirlendiği ve davacı tarafından itiraz edilmediğini, buna rağmen tasdik edilen projede alacaklarının hatalı olarak belirlendiğini, davacıya ait bağımsız bölüm üzerine müvekkili lehine tesis edilen ipotek olup, müvekkilinin alacağı teminatlı olmasına rağmen faiz alacaklarının ve teminatı aşan alacakları bulunduğunun dikkate alınmadığını, dava sürecinde ipotekli taşınmazın müvekkilinin rehinli alacağını karşılamaktan çıktığını ve teminatı aşan alacağın teminatsız hale geldiğini, bu yönden talepleri değerlendirilmeden karar verilmesinin hatalı olduğunu, yasal şartların yerine gelmemesine rağmen rehinli malların satışının ertelenmesine dair karar verilmesinin hatalı olduğunu, beyan etmektedir.
2. Müdahil ..........Bankası A.Ş. vekili temyizinde, müvekkili bankanın alacaklarına tasdik edilen projede hatalı olarak yer verildiğini, eksik bahsedildiğini, konkordato şartlarının oluşmadığını, yeterli inceleme yapılmadan karar verildiğini beyan etmektedir.
3. Müdahil ............ A.Ş. vekili temyizinde, İİK'nın 307. maddesinin şartlarının mevcut olduğu kabulünün hatalı olduğunu, borçlunun rehinli malın işletmenin faaliyeti için zorunlu olduğunu ve paraya çevrilmesi halinde ekonomik varlığının tehlikeye düşeceğini ispat etmesi gerektiğini, müvekkiline ait taşınmazın dubleks mesken olup belirtilen şartların oluşmadığını, talep edenin konkordato talep tarihi itibariyle müvekkili bankaya faiz borcu olup 307. maddede sayılan bu şartın da yerine gelmediğini, kararın hatalı olduğunu beyan etmektedir.
4.Müdahil ... vekili temyizinde, kısa karar ve gerekçeli kararın çelişkili olduğunu, HMK'nın 297. maddesinde kararın içeriğinin nasıl olması gerektiğinin açıklandığını, deliller toplanmadan eksik inceleme ile karar verildiğini beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Talep, konkordatonun tasdiki istemine ilişkindir.
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, yargılama şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre müdahil alacaklılar vekillerinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. 2004 sayılı İİK'nın 307. maddesinde; "Borçlunun talebi üzerine, tasdik kararında rehinli malın muhafaza altına alınması ve satışı, karardan itibaren bir yılı geçmemek üzere aşağıdaki şartlarla ertelenebilir.
a) Rehinle temin edilen alacak konkordato talebinden önce doğmuş olmalıdır.
b) Rehinle temin edilen alacağın konkordato talep tarihine kadar ödenmemiş faizi bulunmamalıdır.
c) Borçlu rehinli malın, işletmenin faaliyeti için zorunlu olduğunu ve paraya çevrilmesi durumunda ekonomik varlığının tehlikeye düşeceğini yaklaşık olarak ispat etmiş olmalıdır.
Rehinli malın muhafazası ve paraya çevrilmesinin ertelenmesi hâlinde satış isteme süresi işlemez." şeklinde düzenleme yapıldığı anlaşılmakla, rehinli malların muhafaza altına alınması ve satışının karardan itibaren 1 yılı geçmemek üzere ertelenmesine karar verilebilmesi için maddede aranan şartların hepsinin sağlanmış olması gerekmektedir.
Müdahil ......... A.Ş'nin 14.02.2025 tarihli talebinde kredi borçlarındaki gecikmeler nedeniyle konkordato talep tarihinden önce davacıya gönderdiği 09.02.2024 tarihli ihtarnamesinde faiz borcunun bildirildiği ve 26.05.2025 tarihli talebinde de 706.006,00 TL olarak işlemiş faiz alacaklarının olduğunun bildirildiği bu haliyle rehinli malın konkordato talep tarihine kadar ödenmemiş faizi bulunduğu ve müdahil...'ın rehninin bulunduğu davacıya ait taşınmazın mesken niteliğinde olup, davacı tarafından kanunun aradığı şekilde işletmenin faaliyeti için zorunlu olduğunun ispatlanamadığı anlaşılmakla, müdahil...'ın rehninin bulunduğu ........... İli, .......... İlçesi, ............ Mahallesi, 1884 ada, 9 parsel, 1. kat. no:2 sayılı taşınmaz yönünden İİK'nın 307. maddedeki şartların gerçekleştiğinin kabul edilemeyeceğinden talebin reddine karar verilmesi gerekmesine rağmen talep edenin talebinin kabul edilerek muhafaza altına alınması ve satışının karar tarihinden itibaren 1 yıl süreyle ertelenmesine karar verilmesi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.
3. Müdahil............'ın rehninin bulunduğu taşınmaz da mesken niteliğinde olup davacı tarafından kanunun aradığı şekilde işletmenin faaliyeti için zorunlu olduğunun ispatlanmadığı anlaşılmakla, müdahil...'ın rehninin bulunduğu .......... İli, .......... İlçesi,......... Mahallesi, 2079 ada, 15 parsel, no:5 sayılı taşınmaz yönünden İİK'nın 307. maddedeki şartların gerçekleştiğinin kabul edilemeyeceğinden talebin reddine karar verilmesi gerekmesine rağmen talep edenin talebinin kabul edilerek muhafaza altına alınması ve satışının karar tarihinden itibaren 1 yıl süreyle ertelenmesine karar verilmesi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının, değerlendirme ve gerekçe bölümünün 2. ve 3. maddelerindeki gerekçelerle, müdahiller... A.Ş. ve .........Bank A.Ş. lehine BOZULMASINA,
3. İlk Derece Mahkemesi kararının, değerlendirme ve gerekçe bölümünün 1. maddesinde açıklanan gerekçelerle, müdahiller ........... Bankası A.Ş. ve ... vekillerinin temyiz taleplerinin REDDİNE,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
21.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.