(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi 2008/12756 E. , 2008/15886 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 18.10.2004 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın kısmen kabul kısmen reddine dair verilen 13.03.2008 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davalı S.S Haraççı Konut Yapı Kooperatifi Birliği vekili ve duruşmasız olarak davalı ... vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 23.12.2008 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı S.S Haraççı Konut Yapı Kooperatifi vekili Av. ... ile karşı taraftan davacı S.S Gölbaşı Çiftlikevleri Konut Yapı Kooperatifi vekili Av. ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
_K A R A R_
Davacı S.S Gölbaşı Çiftlikevleri Konut Yapı Kooperatifi, davalı S.S.Haraççı Konut Yapı Kooperatifi Birliğine üye olan kooperatiflere dağıtımı yapılmak üzere arsa ofisi aracılığı ile diğer davalı ... adına kayıtlı olan dava konusu taşınmazların adına tahsisinin yapıldığını, edimlerini yerine getirdiğini belirterek tapu kayıtlarının iptali ile adına tescili isteğinde bulunmuştur.
Davalılardan belediye başkanlığı, davada taraf sıfatının bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Davalı S.S. Haraççı Konut Yapı Kooperatifleri Birliği ise, davacı kooperatifin ana sözleşmeden kaynaklanan edimlerini gönderilen ihtarnamelere rağmen yerine getirmediğini, davacının birlik üyeliğinden çıkma kararı aldığını ve bu kararın birlik yönetim kurulu kararı ile de kabul edildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece davanın kısmen kabulü ile istem konusu yapılan 4356 ada 1 parsel numaralı taşınmazın davacı adına tesciline, diğer iki parsel ile ilgili davanın reddine karar verilmiştir.
Hükmü davalılar temyiz etmiştir.
1-Yapılan yargılamaya toplanan deliller ve özellikle, davacı kooperatif ana sözleşmesinin 23. maddesinin 7. bendine göre, birlik üyeliğinden çıkma kararı alınması yetkisi kooporetif genel kuruluna tanınmış ve bu yetki devredilemeyecek yetkilerden olduğundan davacı kooperatif yönetim kurulunun üyelikten çıkmaya ilişkin 31.12.2004 tarihli kararının yok hükmünde bulunmasına göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
2-Dava, davacının üyesi olduğu davalı S.S. Haraççı Konut Yapı Kooperatifleri Birliğince yapılan tahsise dayalı tapu iptal ve tescil isteğine ilişkindir.
Dosyada toplanan deliller ve yapılan bilirkişi incelemelerine göre, davacı kooperatifin 21.05.1997 tarihinde birlik üyeliğine kabul edildiği, davacının üyelikten kaynaklanan edimlerini çekilen ihtarnamelere rağmen süresinde yerine getirmediğinden 01.12.2000 tarih 15 numaralı birlik yönetim kurulu kararı ile üyelikten çıkarıldığı, davacının başvurusu üzerine 30.04.2001 tarih ve 10 numaralı karar ile tekrar üyeliğe kabul edildiği, davacının yapmış olduğu ödemeler karşılığı 4356 ada 1 ile 8 ve 4358 ada 6 ve 7 parsel numaralı taşınmazların davacı adına tahsis edildiği, yönetim kurulunun 31.12.2004 tarihli kararı ile davacı kooperatifin birlik üyeliğinden çıkma kararı aldığı, 18.01.2005 tarihinde çıkma kararını birlik yönetimine bildirdiği, çıkma kararını 17.03.2005 tarihinde ve birlik yönetiminin çıkma kararının kabulüne ilişkin 03.10.2005 tarihli kararından önce geri aldığı, çıkma kararına dayanak olarak kooperatif genel kurulunun kararının mahkeme kararı ile de iptal edildiği birlik ana sözleşmesinin 17. maddesi gereğince birlik genel kurul kararı ile saptanan bedelleri ödeme yükümlülüğünü yerine getirmeyen davacıya davalı birlik tarafından noter aracılığı ile bildirimde bulunulduğu, davacının tahsis edilen arsa bedelini ödediği, Arsa Ofisi Genel Müdürlüğüne borcu bulunmadığı bilirkişi raporları ile de sabittir. Ancak Konut Yapı Kooperatifi Birliği Ana Sözleşmesinin "Hizmet Karşılığı Alınacak Ücret" başlığını taşıyan 11. maddesi; "Birliğin yaptığı, ya da yaptırdığı veya öncülük ettiği hizmet ve işlerle yatırımlar karşılığında, ya da verilecek belgelerden Birlik Yönetim Kurulunun belirleyeceği, genel kurulun onaylayacağı ücreti ve gider karşılığından kendilerine isabet eden payları ortak kooperatifler en geçe yine genel kurul ya da yönetim kurulunca belirlenen zamanlarda birliğe ödemek zorundadırlar...." hükmünü içermektedir.
Yine "arsa tahsis koşulları" başlığını taşıyan 22. maddesinin 3. bendi; "Birlikçe ortak kooperatiflere tahsis ve devredilecek arsaların bedelleri ile bu arsaların altı yapı bedelleri birlik tarafından saptanacak koşullara göre ödenir" şeklindedir.
Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenle davacı kooperatifin birlik üyeliğinin devam ettiği kabul edilmiştir. Ancak, davacı kooperatifin adına tahsis edildiği belirtilen taşınmaza yönelik tescil isteğinin kabulü için, birlik üyeliğinden bir başka anlatımla birlik ana sözleşmesinden kaynaklanan tüm borçlarının ödenmiş olması gereklidir. Belirtilen nedenle mahkemece, tarafların bu yöndeki tüm delilleri toplanarak gerek duyulduğunda yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırılarak veya ek rapor alınması suretiyle, davacının birlik ana sözleşmesine göre arsa bedeli ve haricinde ödenmesi gereken bedelleri saptayarak varsa Borçlar Kanununun 81. maddesi gereğince bu bedelin ödenmesi için davacıya uygun süre verilerek oluşacak sonuca göre bir karar vermek olmalıdır. Tüm bu hususların gözetilmemiş olması doğru görülmediğinden karar bozulmalıdır.
SONUÇ:Davalıların temyiz itirazlarının yukarıda 1. bentte yazılı nedenlerle reddine, 2. bentte yazılı nedenlerle kabulü ile hükmün bu yönden BOZULMASINA, 625.00 YTL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatıranlara geri verilmesine, 29.12.2008 gününde oybirliği ile karar verildi.