10. Hukuk Dairesi 2025/13930 E. , 2026/4809 K.
\n\"İçtihat Metni\"MAHKEMESİ\t: Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI\t: 2025/163 E., 2025/1570 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ\t: Kocaeli 7. İş Mahkemesi
SAYISI\t: 2021/761 E., 2024/237 K.
Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili, davalı ... vekili ve davalı ... Personel İnsan Kaynakları vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; asıl işveren .. Lojistik ve alt işveren .. İnsan Kaynakları nezdinde lojistik personeli olarak çalışırken 17.07.2021 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu malul kalmasında davalıların tamamen kusurlu ve müteselsilen sorumlu olduğunu ileri sürerek, giydirilmiş ücreti üzerinden hesaplanacak maddi tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, davanın hukuki yarar yokluğu ve zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, iş sağlığı ve güvenliği önlemleri ile periyodik bakımların eksiksiz yapıldığını, illiyet bağını kesecek şekilde kazaya davacının kendi ağır kusurunun sebebiyet verdiğini ve şirkete izafe edilebilecek bir kusur bulunmadığını ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı .. Personel İnsan Kaynakları şirketi vekili cevap dilekçesinde, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, taleplerin zamanaşımına uğradığını, iş sağlığı ve güvenliği önlemleri ile periyodik bakımların eksiksiz yerine getirildiğini, kazanın davacının kendi ağır kusurundan kaynaklanması nedeniyle illiyet bağının kesildiğini ve şirkete izafe edilebilecek bir kusur bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle, \" Davanın kabulüne, 345.573,74 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 17.07.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
15.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 17.07.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,\" karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ... vekili ve davalı .. Personel İnsan Kaynakları vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamına, mevcut delil durumuna ve yukarıda belirtilen ölçütlere göre yapılan inceleme sonucunda, İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde, usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından tarafların istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ... vekili ve davalı ... Personel İnsan Kaynakları vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekilinin sunmuş olduğu temyiz dilekçesi ile iş kazasının meydana gelmesinde işverenliğin alması gereken iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin mevzuata, bilime ve teknolojiye uygun şekilde tam olarak alınıp alınmadığının öncelikle tespiti gerektiği, işveren tarafından alınmayan İSİG önlemleri nedeniyle ortaya çıkan riskler karşısında işçinin bu riski kişisel yetenekleri ile bertaraf edememesinin işçi aleyhine bir kusur faktörü olarak değerlendirilemeyeceği; ayrıca maddi tazminat hesabına esas alınan ücret ve kaza tarihindeki veriler ile yargılama sürecinde değişen ekonomik koşullar, asgari ücret artışları ve bakiye ömür tabloları gibi tazminatı etkileyen unsurların güncel veriler ışığında denetime elverişli ve hakkaniyete uygun şekilde hesaplanması gerektiği anlaşıldığından; eksik inceleme ve yanılgılı kusur değerlendirmesine dayalı Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması talep edilmektedir
2. Davalı ... vekilinin sunmuş olduğu temyiz dilekçesi ile RT tipi iş ekipmanının kullanımı konusunda davacı işçinin ehil ve yetkili olup olmadığı, \"yetkisiz personel harici kullanım yasağı\" ve \"ekipmana yaklaşma sınırı\" gibi açık uyarı ve ikazların davacı tarafından ihlal edilip edilmediği hususlarının netleştirilmediği; davacının, yetkisiz bir başka personelin oturduğu makinenin park tuşuna basarak cihazı harekete geçirmesi şeklindeki eyleminin, işverenin denetim ve gözetim ödevini tamamen anlamsız kılacak düzeyde bir \"ağır kusur\" teşkil edip etmediği ve bu durumun uygun illiyet bağını kesip kesmediği tartışılmadan hüküm kurulduğu; ayrıca iş ekipmanlarının periyodik bakım raporları ve iş güvenliği eğitimlerinin somut olaydaki koruyucu etkisinin yeterince irdelenmediği anlaşıldığından; eksik inceleme ve hatalı hukuki nitelendirmeye dayalı Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması talep edilmektedir.
3. Davalı ... Personel İnsan Kaynakları şirketi vekilinin temyiz dilekçesi ile mahkemece iş kazasının meydana geldiği iddia edilen RT tipi iş ekipmanının kullanımı konusunda davacı işçinin ehil ve yetkili olup olmadığı, \"yetkisiz personel harici kullanım yasağı\" ile \"güvenli mesafe\" kurallarının ihlal edilip edilmediği hususlarının netleştirilmediği, davacının park halindeki makinenin tuşuna basarak harekete geçirmesi şeklindeki eyleminin işverenin denetim ve gözetim ödevini tamamen anlamsız kılacak düzeyde bir \"ağır kusur\" teşkil edip etmediği ve bu durumun uygun illiyet bağını kesip kesmediği tartışılmadan, yetersiz bilirkişi raporuyla hüküm kurulduğu; ayrıca iş ekipmanlarının periyodik bakım raporları ve iş güvenliği eğitimlerinin somut olaydaki koruyucu etkisinin yeterince irdelenmediği anlaşıldığından; eksik inceleme ve hatalı hukuki nitelendirmeye dayalı Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması talep edilmektedir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 371. maddesi, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13, 16, 20... . maddeleri ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 77. maddesi
3. Değerlendirme
Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, temyiz edenlerin sıfatlarına, temyiz kapsam ve nedenlerine göre; tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
Dosya kapsamından; makine mühendisi iş sağlığı ve güvenliği (İSG) uzmanı tarafından hazırlanan 02/07/2023 tarihli kusur raporunda, kazanın meydana gelmesinde davalı ... Ltd. Şti.'nin %35, davalı ... Personel İnsan Kaynakları Ltd. Şti.'nin %35, davacı işçinin ise %30 oranında kusurlu olduğunun belirtildiği ve mahkemece bu rapora itibar edilerek hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır.
Olay; davalı ... Ltd. Şti. işyerinde alt işveren olarak faaliyet gösteren diğer davalı ... Personel İnsan Kaynakları ... ve Danışmanlık Hizmetleri Ltd. Şti. nezdinde lojistik işçisi olarak çalışan davacı ...'ın, 17/07/2021 tarihinde saat 06.00 sıralarında işyerinde sağ ayağının iş makinesinin (Reachtruck) altında kalarak ezilmesi ve yaralanmasıyla meydana gelen bir iş kazasıdır.
Somut olayda kazalı işçi, olay esnasında ekipmanı kullanmak için gerekli operatörlük belgesi olmadığı halde forklifti (Reachtruck) mesai arkadaşından almış, ardından sertifikası bulunmayan diğer çalışma arkadaşı ... ...'ya vermiş ve ona ekipmanı öğretmek amacıyla iş makinesine gereğinden fazla yaklaşarak tehlikeli davranışta bulunmuştur. Buna rağmen, bilirkişi raporunda iş makinesini fiilen kullanan ... ..'ya hiçbir kusur atfedilmemesi; ayrıca, davacı ile ...'un doğrudan işvereni olan, dolayısıyla çalışanların ... ve denetiminden birinci derecede sorumlu bulunan davalı ... Personel İnsan Kaynakları şirketi ile sadece asıl işverenlikten kaynaklı genel denetim görevi bulunan diğer davalı ... Ltd. Şti.'ye eşit oranda (%35'er) kusur verilmesi usul, yasa ve hakkaniyete aykırıdır. Mahkemece, kazanın oluş şekline uygun düşmeyen ve denetime elverişli olmayan bu rapora itibar edilerek hüküm kurulması isabetsizdir.
Mahkemece yapılacak iş; yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, iş sağlığı ve güvenliği (İSG) uzmanlarından oluşan (makine mühendisi niteliğini haiz) yeni bir bilirkişi heyetinden, tarafların ve dava dışı üçüncü kişinin kusur oran ve aidiyetlerini mevzuata, kazanın oluş şekline ve hakkaniyete uygun olarak yeniden belirleyen, denetime elverişli bir rapor almak ve hasıl olacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgililere iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
15.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.