10. Hukuk Dairesi 2012/5749 E. , 2012/22079 K.
"İçtihat Metni"
Mahkemesi :İş Mahkemesi
No : 776-557
Davacı, davalı Kooperatifte 01.09.1998 ile 2002 arası dönemde bekçi olarak, 2002'den dava tarihi 4.10.2007'e kadar aralıksız kapıcı olarak çalıştığını belirterek, kuruma eksik bildirimlerinin tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde, davacının davalı Kooperatif işyerinde 1.9.1998-04.10.2007 tarihleri arasında kuruma bildirilen süreler dışında 3098 gün hizmet aktine tabi olarak asgari ücret karşılığı çalıştığının tespitine karar verilmiştir.
Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Dava 5510 sayılı Kanun’un geçici 7/1’inci maddesi uyarınca uygulama alanı bulan, mülga 506 sayılı Kanun’un 79/10 hükmü uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır. Bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.
506 sayılı Kanunun 4. maddesinde “sigortalıları çalıştıran gerçek ve tüzel kişiler” işveren olarak tanımlanmıştır. ”Çalıştıran” olgusu, tespiti istenen sürelere ilişkin hizmet akdinin tarafı konumunda olan ve hizmet akdini düzenleyen “işvereni” ifade etmektedir. Sigortalının taraf olduğu hizmet akdinin hangi işverenler tarafından düzenlenmiş olduğu tespit edilip, hizmet tespitine yönelik davanın, anılan Yasanın 79/10. maddesine göre, sigortalıyı fiilen çalıştıran işverenlere yöneltmesi gerekir.
Eldeki dosyada; davacının, davalı işveren Kooperatif'ten 1.9.1998-1.12.1998 ila 1.2.1999-3.3.2001 arasında kısmi bildirimleri mevcut olup, davacı 01.09.1998 ile 2002 arası dönemde, bekçilik; 2002'den 04.10.2007'e kadar aralıksız kapıcılık yaptığını belirtmiştir.
Yukarıda açılanan açıklamalar ışığında Mahkemece; Gerçek işverenlerin belirlenmesi amacıyla, davacının hangi tarihlerde bekçilik ve kapıcılık yapığı açık ve net bir şekilde belirlenmeli, bekçilik binanın inşaat aşamasında yapılabilecek bir iş iken, kapıcılık faaliyeti binada oturulmaya başlandıktan sonra mümkün olduğundan, kapıcılık yaptığı iddia olunan binanın nezaman iskan aldığı, binada hangi tarihte oturulmaya başlandığı, kat malikleri yönetiminin kurulup kurulmadığı araştırılmalı, talep edilen çalışma dönemlerindeki gerçek işverenler belirlenmeli, işverenlerin sorumluluğu ve süresi ayrıştırılmalı, HMK. 124. maddesi dikkate alınmak suretiyle davacıya kapıcılık yaptığı döneme ilişkin kat malikleri kuruluna karşı husumet yöneltmesi için mehil verilmeli, kat malikleri yönetimine husumet yöneltildiğinde, göstereceği bütün deliller toplandıktan sonra, yapılacak değerlendirme sonucuna göre bir karar verilmelidir.
Mahkemenin, yukarıda açıklanan maddi ve hukuki esaslar doğrultusunda yargılama yaparak elde edilecek sonuca göre karar vermesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve sair hususlar incelenmeksizin hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalı Tasfiye Halinde ...'ne iadesine, 15.11.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.