T.C.
SOSYAL GÜVENLÝK KURUMU BAÞKANLIÐI
Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüðü
Bu belge, güvenli elektronik imza ile imzalanmýþtýr.
_______________________________________________________________________________________________________________________________
Mithatpaþa Cad. No:7 Sýhhiye Çankaya/Ankara Bilgi için: Ahmet ALTINTAÞ
Telefon No: 0 312 458 79 12 Faks No: 0 312 433 10 98 Daire Baþkaný
e-Posta: [email protected] Ýnternet Adresi: www.sgk.gov.tr
Kep Adresi: [email protected] Telefon No: 0 312 458 70 17 veya 18
10
Sayý:E-78383876-010.06.01-82633611 19.10.2023
Konu:5510 sayýlý Kanunun geçici 7 nci
maddesinin yedinci fýkrasý
GENELGE
2023/26
Bilindiði üzere, 5510 sayýlý Sosyal Sigortalar ve Genel Saðlýk Sigortasý Kanununun geçici 7 nci
maddesinin yedinci fýkrasý;
"Bu Kanunun yürürlüðe girdiði tarihten sonra 4 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (c) bendine
göre ilk defa sigortalý olanlarýn sigortalýlýk baþlangýç tarihinden önceki süreleri, bu Kanunun 41 ve 46
ncý maddeleri, 5434 sayýlý Kanunun ek 31 inci maddesi ile 3201 sayýlý Kanuna göre borçlandýrýlmalarý
halinde, sigortalýlýðýn baþlangýç tarihinin geriye götürülmesini ve haklarýnda bu Kanunun geçici
maddelerinin uygulanmasýný gerektirmez." hükmünü amirdir.
Bu hüküm uyarýnca, 5510 sayýlý Kanunun yürürlüðe girdiði 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan sonra
Kanunun 4/1-(c) bendine göre ilk defa sigortalý olanlarýn, sigortalýlýk baþlangýç tarihinden önceki
sürelerini borçlanmalarý halinde, sigortalýlýðýn baþlangýç tarihi geriye götürülmemekte ve bu sigortalýlar
hakkýnda 5510 sayýlý Kanunun geçici maddeleri uygulanmamaktadýr.
Ancak, 5510 sayýlý Kanunun "Bu Kanundan önce yürürlükte bulunan sosyal güvenlik kanunlarýna
tâbi geçen çalýþmalar için baðlanacak aylýklarýn hesabý" baþlýklý geçici 2 nci maddesinin yedinci fýkrasý;
"Bu Kanunun yürürlüðe girdiði tarihten önce sigortalý veya iþtirakçi olup, bu Kanunun yürürlüðe
girdiði tarihten sonra aylýk talebinde bulunanlardan, farklý sosyal güvenlik kurumlarýna ya da bu
Kanunda belirtilen sigortalýlýk hallerinden birden fazlasýna tabi olanlara aylýk baðlanmasýna esas
alýnacak kanun, bu Kanunla mülga 2829 sayýlý Kanun hükümlerine göre tespit olunur ve bunlar
hakkýnda, bu Kanunun geçici maddelerindeki hükümler uygulanýr. Ancak, bunlardan bu Kanunun geçici
4 üncü maddesi kapsamýna girmeyenlere 5434 sayýlý Kanun hükümleri uygulanmaz. Bu Kanunla mülga
2829 sayýlý Kanuna göre 5434 sayýlý Kanun hükümleri uygulanmasý gerekenlerden, bu Kanunun geçici 4
üncü maddesi kapsamýna girmeyenler için, bu maddenin birinci fýkrasýnýn (a) ve (b) bentleri esas alýnýr.
(a) bendi hükümlerinin uygulamasýna esas alýnacak kanun, bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fýkrasýnýn (c) bendi kapsamýnda geçen süreler hariç, bu Kanunla mülga 2829 sayýlý Kanun hükümlerine
göre belirlenir. Bu Kanuna tabi hizmetlerle 506 sayýlý Kanunun geçici 20 nci maddesine tabi sandýklarda
geçen hizmetlerin birleþtirilmesinde de bu fýkra hükümleri esas alýnmak suretiyle bu Kanunla mülga
2829 sayýlý Kanun hükümleri uygulanýr." hükmünü amirdir.
Söz konusu hüküm ile de, 5510 sayýlý Kanunun yürürlüðe girdiði tarihten önce sigortalý veya
iþtirakçi olup, yürürlük tarihinden sonra aylýk talebinde bulunanlardan, farklý sosyal güvenlik
kurumlarýna ya da 5510 sayýlý Kanunda belirtilen sigortalýlýk hallerinden birden fazlasýna tabi olanlara
aylýk baðlanmasýna esas alýnacak kanunun, mülga 2829 sayýlý Sosyal Güvenlik Kurumlarýna Tabi Olarak
Geçen Hizmetlerin Birleþtirilmesi Hakkýnda Kanun hükümlerine göre tespit olunacaðý ve bunlar
Bu belge, güvenli elektronik imza ile imzalanmýþtýr.
_______________________________________________________________________________________________________________________________
Mithatpaþa Cad. No:7 Sýhhiye Çankaya/Ankara Bilgi için: Ahmet ALTINTAÞ
Telefon No: 0 312 458 79 12 Faks No: 0 312 433 10 98 Daire Baþkaný
e-Posta: [email protected] Ýnternet Adresi: www.sgk.gov.tr
Kep Adresi: [email protected] Telefon No: 0 312 458 70 17 veya 18
10
hakkýnda Kanunun geçici maddelerindeki hükümlerinin uygulanacaðý düzenlenmiþtir.
Ayrýca, söz konusu fýkrada yer alan "Ancak, bunlardan bu Kanunun geçici 4 üncü maddesi
kapsamýna girmeyenlere 5434 sayýlý Kanun hükümleri uygulanmaz. Bu Kanunla mülga 2829 sayýlý
Kanuna göre 5434 sayýlý Kanun hükümleri uygulanmasý gerekenlerden, bu Kanunun geçici 4 üncü
maddesi kapsamýna girmeyenler için, bu maddenin birinci fýkrasýnýn (a) ve (b) bentleri esas alýnýr."
hükmü çerçevesinde 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan önce T.C. Emekli Sandýðý hariç diðer sosyal güvenlik
kurumlarýna tabi sigortalýlýklarý bulunanlarýn aylýklarýnýn hesabýnda 5434 sayýlý Kanun hükümleri
uygulanmamakla birlikte, aylýða hak kazanma þartlarýnýn tespitinde (mülga 2829 sayýlý Kanun
hükümlerinin bir gereði olarak) 5434 sayýlý Kanun hükümleri uygulanmaktadýr.
Öte yandan, 5510 sayýlý Kanunun geçici 7 nci maddesinin yedinci fýkrasý hükmüne iliþkin olarak
22.02.2013 tarihli ve 2013/11 sayýlý "Sigortalýlýk Ýþlemleri" konulu Genelgenin "2008 yýlý Ekim ayý
baþýndan sonra ilk defa 4 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (c) bendi kapsamýnda sigortalý sayýlanlarýn
borçlanmalarýnýn deðerlendirilmesi" baþlýklý bölümünde;
"Ancak, Kanunun geçici 7 nci maddesinin yedinci fýkrasý uyarýnca Kanunun yürürlüðe girdiði
tarihten sonra ilk defa 4 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (c) bendi kapsamýnda sigortalý olanlarýn
sigortalýlýk baþlangýç tarihinden önceki sürelerinin, Kanunun 41 inci, 46 ncý maddeleri, 5434 sayýlý
Kanunun ek 31 inci maddesi ile 3201 sayýlý Kanuna göre borçlandýrýlmasý halinde, sigortalýlýk baþlangýç
tarihi geriye götürülmeyecek ve haklarýnda Kanunun geçici maddeleri uygulanmayacaktýr."
hükmüne ve 06.11.2018 tarihli ve 2018/38 sayýlý "Emeklilik Ýþlemleri" konulu Genelgenin "4.
Yurt Dýþý Borçlanmada Aylýklarýn Hesaplanmasý" baþlýklý bölümünde;
"Ýlk defa 2008/Ekim ayý baþýndan itibaren 4/1-(c) kapsamýnda sigortalý olanlara iliþkin olarak
Kanunun geçici 7 nci maddesinin yedinci fýkrasýnýn; “Bu Kanunun yürürlüðe girdiði tarihten sonra 4
üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (c) bendine göre ilk defa sigortalý olanlarýn sigortalýlýk baþlangýç
tarihinden önceki süreleri, bu Kanunun 41 ve 46 ncý maddeleri, 5434 sayýlý Kanunun ek 31 inci maddesi
ile 3201 sayýlý Kanuna göre borçlandýrýlmalarý halinde, sigortalýlýðýn baþlangýç tarihinin geriye
götürülmesini ve haklarýnda bu Kanunun geçici maddelerinin uygulanmasýný gerektirmez.” hükmü
uyarýnca 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan sonra Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fýkrasýnýn (c) bendine
göre ilk defa sigortalý olan ve diðer sigortalýlýk statüleri dahil, 3201 sayýlý Kanuna göre yurt dýþý hizmet
borçlanmasý yapan sigortalýlarýn aylýk talepleri Kanunun 53 üncü maddesine göre tespit edilecek
sigortalýlýk statüsü ile bu statünün öngördüðü þartlara göre sonuçlandýrýlacaktýr."
hükmüne yer verildiðinden, 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan önce diðer sosyal güvenlik kanunlarýna
tabi hizmeti bulunanlar da dahil bu tarihten sonra ilk defa Kanunun 4/1-(c) bendi kapsamýnda sigortalý
olanlarýn, sigortalýlýk baþlangýcýndan önceki sürelere ait borçlanmalarý halinde haklarýnda 5510 sayýlý
Kanunun geçici madde hükümleri uygulanmamaktadýr.
Ancak, 5510 sayýlý Kanunun yukarýda açýklanan geçici 7 nci maddesinin yedinci fýkrasý
hükmünün, 5510 sayýlý Kanunun yürürlük tarihinden sonra ilk defa 4/1-(c) bendi kapsamýnda sigortalý
olmasýna raðmen, 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan önce 5510 sayýlý Kanunun 4/1-(a), 4/1-(b) bendi veya 506
sayýlý Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamýndaki sandýklara tabi çalýþmasý bulunanlar hakkýnda da
uygulanmasý, 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan önce sigortalýklarý bulunmalarý sebebiyle haklarýnda 5510
sayýlý Kanunun geçici maddeleri uygulanmasý gerekenlerin, Kanunun 41 ve 46 ncý maddeleri, 5434 sayýlý
Kanunun ek 31 inci maddesi ile 3201 sayýlý Kanuna göre borçlandýrýlmalarý halinde 5510 sayýlý Kanunun
geçici maddelerinden yararlanamamalarý sonucunu doðurmaktadýr.
Bu sebeple, geçici 7 inci maddesinin yedinci fýkra hükmünün 5510 sayýlý Kanunun yürürlük
tarihinden önce sigortalýklarý bulunanlarý kapsamadýðý deðerlendirilmektedir. Aksi yönde bir kabul, 5510
sayýlý Kanunun yürürlüðe girdiði tarihten önce herhangi bir statüde sigortalý olmuþ ancak 4/1-(c)
Bu belge, güvenli elektronik imza ile imzalanmýþtýr.
_______________________________________________________________________________________________________________________________
Mithatpaþa Cad. No:7 Sýhhiye Çankaya/Ankara Bilgi için: Ahmet ALTINTAÞ
Telefon No: 0 312 458 79 12 Faks No: 0 312 433 10 98 Daire Baþkaný
e-Posta: [email protected] Ýnternet Adresi: www.sgk.gov.tr
Kep Adresi: [email protected] Telefon No: 0 312 458 70 17 veya 18
10
kapsamýnda ilk defa Kanunun yürürlük tarihinden sonra sigortalý olmuþ ve borçlanma yapmýþ kiþiler
hakkýnda sigortalýlýk baþlangýç tarihinin geri götürülmemesinin ötesinde Kanundaki herhangi bir geçici
maddenin de uygulanmasýna imkân býrakmayacaktýr. Bu durum ise, Kanunun bir maddesi ile verilen bir
hakkýn yine Kanunun baþka bir maddesi ile yok sayýlmasý ve borçlanma yapan sigortalýlar aleyhine bir
uygulamanýn oluþmasý sonucunu doðuracaktýr.
Nitekim, Ýzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin 12.02.2018 tarihli ve Dosya
No:2018/208, Karar No:2018/247 sayýlý istinaf kararýna karþý yapýlan temyiz baþvurusunu inceleyen
Yargýtay 21. Hukuk Dairesinin 27.12.2018 tarihli ve E:2018/2368, K:2018/9796 sayýlý kararý da bu yönde
olup, söz konusu kararda;
"... Gerek Kurum iþleminde, gerek ilk derece Mahkemesi’nin gerekçeli kararýnda
deðerlendirmeye esas alýnan 5510 sayýlý Yasa’nýn Geçici 7/7 inci maddesi hükmünün bu Kanun’un
yürürlük tarihinden sonra 4/c kapsamýnda ilk defa sigortalý olanlar hakkýnda uygulanacaðý açýktýr. Ne ki,
davacýnýn 04/10/2000 tarihi itibariyle mülga 1479 sayýlý Esnaf Ve Sanatkârlar ve Diðer Baðýmsýz
Çalýþanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu kapsamýnda ilk defa zorunlu sigortalýlýk kaydý
bulunmaktadýr. O halde, Kanunlarýn geriye yürümemesi (geçmiþe etkili olmamasý) kuralý karþýsýnda
borçlanýlan sürelerin ilgili dönemlere mal edilmesinde davacý hakkýnda 5510 sayýlý Yasa’nýn Geçici 7/7
inci maddesi hükmünün uygulanamayacaðý açýk olup Mahkemece kanunun deðerlendirilmesinde hata
edilerek yazýlý þekilde varýlan sonuç hatalý olmuþtur. ..." denilmek suretiyle hüküm tesis edilmiþ ve Ýzmir
9. Ýþ Mahkemesinin, Yargýtay 21. Hukuk Dairesinin söz konusu bozma kararýna uyarak verdiði
15.09.2020 tarihli ve 2019/77-2020/154 sayýlý kararý da Yargýtay 10. Hukuk Dairesinin 08.04.2021 tarihli
ve E:2020/11352, K:2021/4944 sayýlý kararý ile onanmýþtýr.
Bu nedenle, 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan sonra ilk defa 4/1-(c) bendi kapsamýnda sigortalý
olmasýna raðmen, bu tarihten önce Kanunun 4/1-(a) ve/veya 4/1-(b) bendi veya 506 sayýlý Kanunun
geçici 20 nci maddesi kapsamýndaki sandýklar kapsamýnda sigortalýlýðý bulunanlarýn söz konusu
sigortalýlýk baþlangýç tarihinden önceki sürelerine yönelik olarak 5510 sayýlý Kanunun 41 ve 46 ncý
maddeleri, 5434 sayýlý Kanunun ek 31 inci maddesi ile 3201 sayýlý Kanuna göre borçlanmalarý halinde
haklarýnda 5510 sayýlý Kanunun geçici 7 nci maddesinin yedinci fýkrasý hükmünün uygulanmamasý
gerekmektedir.
Buna karþýlýk, tüm sigortalýlýk statüleri bakýmýndan ilk defa 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan sonra
çalýþmaya baþlayan 4/1-(c) bendi sigortalýlarýnýn, sigortalýlýk baþlangýç tarihinden önceki borçlanma
süreleri hakkýnda 5510 sayýlý Kanunun geçici 7 nci maddesinin yedinci fýkrasý hükmünün uygulanmasýna
ve 5510 sayýlý Kanunun geçici madde hükümlerinin esas alýnmamasýna devam edilecektir.
Bu çerçevede, 22.02.2013 tarihli ve 2013/11 sayýlý "Sigortalýlýk Ýþlemleri" konulu Genelge ile
06.11.2018 tarihli ve 2018/38 sayýlý "Emeklilik Ýþlemleri" konulu Genelgenin, yukarýya alýnan hüküm ve
açýklamalar kapsamýnda deðiþtirilmesinin gerekli olduðu deðerlendirilmektedir.
Buna göre;
A. "Sigortalýlýk Ýþlemleri" konulu 22.02.2013 tarih ve 2013/11 sayýlý Genelgenin, "HÝZMET
BORÇLANMALARI" baþlýklý Onuncu Kýsmýndaki;
1)"Kanunun 41 inci Maddesine Göre Borçlanýlan Sürelerin Hizmet Olarak Deðerlendirilmesi"
baþlýklý Üçüncü Bölümde yer alan "7- 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan sonra ilk defa 4 üncü maddenin
birinci fýkrasýnýn (c) bendi kapsamýnda sigortalý sayýlanlarýn borçlanmalarýnýn deðerlendirilmesi"
baþlýðýnýn üçüncü paragrafýnda yer alan "ilk defa 4 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (c) bendi
kapsamýnda sigortalý olanlarýn" ibaresi, "ilk defa 4 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (c) bendi
kapsamýnda sigortalý olanlardan 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan önce Kanun veya 506 sayýlý Kanunun
geçici 20 nci maddesi kapsamýnda sigortalýlýðý bulunmayanlarýn" þeklinde deðiþtirilmiþtir.
Bu belge, güvenli elektronik imza ile imzalanmýþtýr.
_______________________________________________________________________________________________________________________________
Mithatpaþa Cad. No:7 Sýhhiye Çankaya/Ankara Bilgi için: Ahmet ALTINTAÞ
Telefon No: 0 312 458 79 12 Faks No: 0 312 433 10 98 Daire Baþkaný
e-Posta: [email protected] Ýnternet Adresi: www.sgk.gov.tr
Kep Adresi: [email protected] Telefon No: 0 312 458 70 17 veya 18
10
2) "Kanunun 4 üncü Maddesinin Birinci Fýkrasýnýn (c) Bendine Tabi Olanlarýn Borçlanmalarý"
baþlýklý Beþinci Bölümde yer alan "2.4.1- 5434 sayýlý Kanunun ek 31 inci maddesinin yürürlükte bulunan
üçüncü fýkrasý gereðince yapýlan borçlanmalar" baþlýðýnýn ikinci paragrafýnýn sonuna aþaðýdaki cümle
eklenmiþtir.
"Ayrýca bu sigortalýlar hakkýnda, Üçüncü Bölümün "7- 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan sonra ilk defa
4 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (c) bendi kapsamýnda sigortalý sayýlanlarýn borçlanmalarýnýn
deðerlendirilmesi" baþlýðý altýndaki üçüncü paragraf hükümleri uygulanýr."
B. “Emeklilik Ýþlemleri” konulu 06.11.2018 tarih ve 2018/38 sayýlý Genelgenin, "KISA VE
UZUN VADELÝ SÝGORTA KOLLARINDAN SAÐLANAN YARDIMLAR" baþlýklý Ýkinci
Kýsmýndaki "YURTDIÞI BORÇLANMASINDA TAHSÝS ÝÞLEMLERÝ" baþlýklý Altýncý
Bölümündeki;
1)"1. Sigortalýlýk Baþlangýcýnýn Tespiti" baþlýðýnýn ikinci paragrafýnda yer alan "4 üncü maddenin
birinci fýkrasýnýn (c) bendi" ibaresi, "ilk defa 4 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (c) bendi kapsamýnda
sigortalý olanlardan 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan önce Kanun veya 506 sayýlý Kanunun geçici 20 nci
maddesi kapsamýnda sigortalýlýðý bulunmayanlarýn" þeklinde deðiþtirilmiþtir.
2) "4. Yurt Dýþý Borçlanmada Aylýklarýn Hesaplanmasý" baþlýðýnýn ikinci paragrafýnda yer alan
"Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fýkrasýnýn (c) bendine göre ilk defa sigortalý olan ve diðer
sigortalýlýk statüleri dahil," ibaresi "ilk defa 4 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (c) bendi kapsamýnda
sigortalý olup 2008 yýlý Ekim ayý baþýndan önce Kanun veya 506 sayýlý Kanunun geçici 20 nci maddesi
kapsamýnda sigortalýlýðý bulunmayanlardan," þeklinde deðiþtirilmiþtir.
Bilgi edinilmesini ve gereðince iþlem yapýlmasýný rica ederim.
Dr. Raci KAYA
Kurum Baþkaný
DAÐITIM:
Gereði: Bilgi:
Merkez ve Taþra Teþkilatýna Çalýþma ve Sosyal Güvenlik Bakanlýðýna