T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelirler Genel Müdürlüğü
TARİH : 02.11.2000
SAYI : B.07.0.GEL.0.41/4106-395/50527
KONU : Gerçek usulde zirai kazanç mükellefi olmayanların, hasılatları üzerinden tevkifata tabi tutulup tutulmayacakları hk.
............ VALİLİĞİ
(Defterdarlık :Gelir Müdürlüğü'ne)
İLGİ : ............ tarih ve ............ sayılı yazınız.
Tavuk besiciliği faaliyetinden dolayı İliniz ..... Vergi Dairesi Müdürlüğünde gerçek usulde zirai kazanç mükellefi olan, ..... ve ..... adına verilen muktezada; adı geçen mükelleflerin gerçek usulde zirai kazanç mükellefi olma şartlarına haiz olmadıklarından hasılatları üzerinden tevkifat yapılmak suretiyle vergilendirilmeleri gerektiğinin belirtilmesi üzerine aşağıdaki açıklamaların yapılmasına gerek görülmüştür. Bilindiği gibi, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 52 nci maddesinde zirai faaliyetin tanımı yapılmış, bu tanım kapsamına giren faaliyetlerde bulunanların çiftçi sayılacağı ve bu faaliyetlerden doğan kazancın da zirai kazanç o1duğu, be1irtilmiştir. Gelir Vergisi Kanunu'nda, zirai kazançların vergilendirilmesi konusunda 4369 sayılı Kanun'la önemli değişiklikler yapılmış ve çiftçilerin, hasılatları üzerinden 94 üncü maddeye göre tevkifat yapılmak suretiyle vergilendirileceği hükme bağlanmıştır. Esas vergilendirme bu olmakla birlikte, 54 üncü maddede yazılı işletme büyüklüğü ölçülerini aşan çiftçiler ile bir biçerdövere veya bu mahiyetteki bir motorlu araca veya on yaşına kadar ikiden fazla traktöre sahip olan çiftçilerin kazançları gerçek usulde vergilendirilir. Kazançları gerçek usulde vergilendirilmeyen çiftçiler Gelir Vergisi Kanunu'nun 86 ncı maddesinin 1-e bendi gereğince bu kazançları için beyanname vermezler.
Gelir Vergisi Kanunu nun 54 üncü maddesinde kümes hayvanları ile ilgili işletme büyüklüğü ölçüsü belirlenmediğinden ve anılan Kanunun 13 ncü maddesi de 4369 sayılı Kanunla yürürlükten kaldırıldığından, tavuk besiciliği faaliyetinden elde edilen kazancın 94 üncü maddeye göre tevkifat yapılmak suretiyle vergilendirilmesi gerekmektedir.
Ancak, Gelir Vergisi Kanunu'nun 53 ncü maddesinin 5 nci fıkrasında "Kazançları gerçek usulde vergilendirilmeyen çiftçiler, yazılı olarak vergi dairesinden istemde bulunmaları halinde izleyen vergilendirme dönemi başından, işe yeni başlayanlar işe başlama tarihinden itibaren gerçek usule geçebilirler." hükmü yer almaktadır.
Buna göre hasılatları üzerinden tevkifat yapılmak suretiyle vergilendirilmesi gereken çiftçilerden gerçek usulde mükellefiyeti öteden beri devam edenlerin mükellefiyet kayıtlarının terkin edilmesi yönünde herhangi bir taleplerinin bulunmaması halinde gerçek usulde vergilendirilmeye devam edilmesi ve zirai kazançları nedeniyle yıl içinde tevkifat suretiyle ödedikleri vergilerin ise tahakkuk edecek vergilerden mahsup edilmesi, bu mahsuplara rağmen kalan bir tutarın bulunması halinde ödevlinin müracaatı üzerine Gelir Vergisi Kanunu'nun 121 nci maddesi çerçevesinde iade edilmesi mümkün bulunmaktadır.
Bilgi edinilmesini ve ödevlinin durumunun yukarıdakı açıklamalar çerçevesinde değerlendirilerek gereğinin yapılmasını, işlem sonucundan adı geçene bilgi verilmesini rica ederim.
Bakan a.