T.C. KONYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO :
KARAR NO :
KARAR TARİHİ : 26/06/2026
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ :
NUMARASI :
DAVACI :
VEKİLLERİ : Av. ...
DAVALI :
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI :
VEKİLİ : Av. ...
DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
İSTİNAF KARAR TARİHİ : 26/06/2026
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 26/06/2026
Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 17.10.2023 günü sürücü ... sevk ve idaresindeki .... plakalı aracıyla seyir halindeyken ambulans sürücüsü ... idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, söz konusu kazada davacının yaralanarak malul kaldığını, meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araç sürücüsü ...'nın kural ihlalinde bulunduğunun tespit edildiğini, olayla ilgili başlatılan soruşturma neticesinde kamu davası açıldığını ve davalı ...'nın cezalandırıldığını, ... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk trafik sigortasının ... Sigorta Şirketi tarafından düzenlendiğinin tespit edildiğini, kaza sonrası sigorta şirketine başvuru yapıldığını, sigorta şirketi tarafından herhangi bir cevap verilmediğini, arabuluculuğa başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, bu nedenle huzurdaki davayı ikame ettiklerini, davacının diş hekimi olup kaza sebebiyle uzun dönem iş yapamadığını, psikolojik sıkıntı yaşadığını, dava sonunda davacının alacağına kavuşmasının imkansız hale gelme ihtimaline binaen ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini belirterek 1.000 TL daimi sakatlık, 1.000 TL geçici iş göremezlik, 500 TL faturasız tedavi giderleri 500 TL bakıcı giderleri olmak üzere toplam 3.000 TL maddi tazminatın davalı şirkete 21.02.2024 müracaat tarihinden itibaren diğer davalıdan ise kaza tarihi olan 17.10.2023 tarihinden itibaren yasal faiz ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili davacıya ödenmesine, davacının yaşamış olduğu elindeki elem ve keder nedeniyle 200.000 TL manevi tazminatın davalı ...'dan kaza tarihi olan 17.10.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine, öncelikli olarak teminatsız şekilde aksi takdirde uygun bir teminat karşılığında davalıların taşınır taşınmaz malları üzerine manevi tazminat talebini karşılayacak miktarda ihtiyati haciz konulmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Şirketi vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu trafik kazasına ilişkin düzenlenen kaza tespit tutanağında davacı tarafın kusurlu olduğunun görüldüğünü, bu nedenle huzurdaki davanın reddini talep ettiklerini, dava dilekçesinde ileri sürülen hususları kabul etmediklerini, davanın sigorta ettirene araç sürücüsüne ve SGK'ya ihbar edilmesi gerektiğini sigorta şirketine usulüne uygun başvurunun davacı tarafça yerine getirilip getirilmediğinin ispat edi gerektiğini, soruşturma aşamasında ya da ceza davasında uzlaşma var ise davanın reddi gerektiğini, kaza ile sakatlık arasındaki illiyet bağının tespit edilmesi gerektiğini, kusur oranlarının tespiti için mahkemece dosyanın İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine sevk edilmesi gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün herhangi bir kusuru bulunmadığını, geçici iş göremezlik taleplerinin teminat dışı olup SGK tarafından karşılanması gerektiğini, söz konusu kazanın iş kazası olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, iş kazası ise SGK tarafından bağlanan peşin sermaye değerinin tenzil edilmesi gerektiğini, gelirin asgari ücret üzerinden hesap edilmesi gerektiğini, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, faizin yasal faiz olması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Davacının kötü niyetli olarak araç sahibine değil sürücü olan kişiye karşı dava açtığını, davalı ...'nın kullanmış olduğu aracın ambulans olduğunu, bu nedenle geçiş önceliği olduğunu, davacının dikkatsiz ve hızlı bir şekilde karşı yola geçmeye kalkışması neticesinde söz konusu kazanın meydana geldiğini, davacı da ağır bir yaralanmanın söz konusu olmadığını, davacı tarafça talep edilen manevi tazminat miktarının çok fazla olduğunu davalının manevi tazminat miktarını ödeme gücünün bulunmadığını devlet memuru olarak çalıştığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı gerekçeli kararında özetle; "Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükmü, bilirkişi raporları ve Yüksek Mahkemenin yerleşik içtihatları çerçevesinde somut olayımız değerlendirildiğinde; 17/10/2023 tarihinde meydana gelen kazada kaza tarihi itibariyle davacının yaşı, kazanın meydana gelmesinde davalının %75 oranındaki asli kusuru, kaza sebebiyle meydana gelen kalıcı maluliyet oranı, 4 aylık uzun tedavi süreci, geçirmiş olduğu cerrahi müdahaleler, bu sürecin davacı üzerinde yaratacağı travma ve psikolojik etki, tarafların sosyal ve ekonomik durumları(UYAP Bilişim Sistemi üzerinden yapılan sorgulama ve SED araştırması neticesinde davalının sağlık bakanlığı çalışanı olması, adına kayıtlı 1 adet araç ile 2 adet taşınmaz bulunması, davacının diş hekimi olması, vergilendirilen geliri) ile paranın satın alma gücü de bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacı lehine takdir edilecek 200.000,00 TL manevi tazminatın davacı için zenginleşme ve davalı için de yıkım olmayacağına kanaat edilmekle davacının manevi tazminat davasının tam kabulüne karar verilmesi hususunda Mahkememizde vicdani kanaat hasıl olmuştur.
(7) ZAMANAŞIMI DEFİ AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Eldeki davada kaza tarihinin 17/10/2023 tarihi olduğu, dava tarihinin 30/12/2024 tarihi olduğu, davanın 6100 Sayılı Kanunun 107/1 maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak açıldığı, davanın belirsiz alacak davası olarak açılabileceği, kaza neticesinde davacının yaralandığı ve malul kaldığı, 2918 Sayılı Kanunun 109/1-2 maddesi nazara alınarak davalı vekilinin zamanaşımı defi yönüyle yapmış olduğu itirazın reddine karar verilmiştir.
(8) DAVA ŞARTI ARABULUCULUK YÖNÜYLE YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE:
(a) Sigorta Şirketi Açısın dan; T.C. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 09/09/2024 Tarih ve 2022/2615 Esas-2024/7426 Karar sayılı ilamı ile Mahkememizin bağlı bulunduğu T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 11/07/2025 Tarih ve 2025/697 Esas-2025/1415 Karar sayılı ilamları emsal alınarak davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği bir başka ifade ile eldeki davada alternatif uyuşmazlık çözüm yolu öngörüldüğünden arabuluculuğun zorunlu dava şartı olmadığı anlaşılmakla yapılan arabuluculuk masrafının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
(b) Diğer Davalı Açısından: Sigorta şirketi dışındaki davalı ile davacı arasındaki ilişkinin nispi ya da mutlak ticari davaya vücut vermediği, T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 24/10/2025 Tarih ve 2025/1876 Esas-2025/2128 Karar sayılı ilamı da emsal alındığında bu davalılar yönüyle arabuluculuğun dava şartı olmaması sebebiyle arabuluculuk masrafının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
(9) FAİZ TÜRÜ VE BAŞLANGIÇ TARİHİ AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE:
(a) Faiz Türü Açısından Yapılan Değerlendirmede: Her ne kadar davacı tarafından avans faizi talep edilmiş ise de kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın ruhsat bilgilerinin incelenmesinde T.C. Konya İl Sağlık Müdürlüğü adına "Özel Amaçlı Taşıt statüsü" ise kayıtlı amme hizmetinde kullanılan Ambulans olduğu, işletenin tacir olarak kabul edilmesinin mümkün olmaması ve T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin 13/06/2025 Tarih ve 2023/751 Esas-2025/817 Karar sayılı ilamı da emsal alınarak hükmolunan tazminatlara yasal faiz uygulanmasına karar verilmiştir.
(b) Faiz Başlangıç Tarihi Açısından Yapılan Değerlendirmede: T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 18/10/2021 Tarih ve 2021/446 Esas-2021/1515 Karar sayılı ilamında "2918 sayılı KTK'nın 99/I. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartları uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir." ifade edildiği üzere sigorta şirketine yapılan başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda zararın karşılanmaması halinde sigorta şirketi yönüyle faizin başlayacağı, somut olayımızda davacı tarafından dava öncesinde sigorta şirketine yapılan başvurusunun 22/02/2024 tarihinde sigorta şirketine tebliğ edildiği, tebliğ tarihi itibariyle sigorta şirketinin 06/03/2024 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmakla hükmolunan tazminatlara sigorta şirketi açısından bu tarihten, işleten/sürücü açısından ise kaza tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına karar verilmiş ve;
Davacı davasının KISMEN KABULÜ İLE;
Davacının 17/10/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 354.158,07 TL sürekli iş göremezlik maddi zararının DAVALI ... SİGORTA A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: ..) teminat limitleri ile sınırlı olmak (Ölüm/Sakatlık Limiti: 1.200.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 06/03/2024 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) İLE DAVALI ...'DAN (Kaza tarihi olan 17/10/2023 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte) TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE, davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
Davacının 17/10/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 551.458,25 TL geçici iş göremezlik maddi zararının DAVALI ... SİGORTA A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: ....) teminat limitleri ile sınırlı olmak (Sağlık/Tedavi Limiti: 1.200.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 06/03/2024 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) İLE DAVALI ...'DAN (Kaza tarihi olan 17/10/2023 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte) TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
Davacının 17/10/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 10.060,88 TL bakıcı gideri maddi zararının DAVALI ... SİGORTA A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: ....) teminat limitleri ile sınırlı olmak (Sağlık/Tedavi Limiti: 1.200.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 06/03/2024 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) İLE DAVALI ...'DAN (Kaza tarihi olan 17/10/2023 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte) TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
Davacının 17/10/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 2.250,00 TL SGK tarafından karşılanmayan, zorunlu, belgeye bağlanamayan tedavi gideri maddi zararının DAVALI ... SİGORTA A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: ....) teminat limitleri ile sınırlı olmak (Sağlık/Tedavi Limiti: 1.200.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 06/03/2024 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) İLE DAVALI ...'DAN (Kaza tarihi olan 17/10/2023 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte) TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
Davacının 17/10/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 200.000,00 TL manevi zararının DAVALI ...'DAN Kaza tarihi olan 17/10/2023 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte) TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE," şeklinde hüküm kurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; Adli Tıp Raporunda davacı müvekkilin Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği'ne göre %2.1 kalıcı sakatlığının bulunduğu iş bu nedenle yapılan aktüerya raporuna göre davacı müvekkilin PMF 1931 Yaşam Tablosu'na göre 702.004,04-TL. daimi sakatlık zararının bulunduğu belirtilmiş, taraflarınca da rapordaki bu oranlar üzerinden taleplerinin arttırıldığını, oysa ki yerel Mahkemenin taleplerinin kısmen kabulü ile; Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre belirlenen oran üzerinden hesaplanan TRH 2010 Tablosuna göre 354.158,07-TL. üzerinden taleplerinin kabulüne karar verdiğini, kararın kaldırılması ve talepleri doğrultusunda karar verilmesi gerektiğini, yerel mahkemece taleplerinin reddedilen kısmı yönünden karşı vekalet ücretine hükmedildiğini, bu kararında yerinde olmadığını, yerel mahkemece söz konusu tazminat için yasal faize hükmedildiğini, oysa ki kazaya karışan söz konusu aracın ticari olduğunu, iş bu nedenle avans faizine hükmedilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının taraflarınca yapılan itirazları doğrultusunda istinafen incelenerek aleyhe olan kısımlar yönünden kaldırılmasına ve talepleri doğrultusunda karar verilmesine, karşı tarafça başlatılacak icranın geri bırakılmasına, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalı ... Sigorta Şirketi vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; kusur tespitine ilişkin itirazlarının dikkate alınmaksızın hüküm kurulduğunu, bilirkişi tarafından hatalı maluliyet oranı üzerinden hesaplama yapıldığını, yerel mahkemece hükme esas almaya elverişli rapor aldırılması gerekirken yönetmeliğe aykırı ATK raporu hükme esas alınarak eksik inceleme yapılarak karar verildiğini, kaza ile sakatlık arasındaki illiyet bağının tespit edilmesi gerektiğini, maluliyet oranının kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan yönetmeliğe göre Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi tarafından tespit edilmesinin gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı taleplerinin trafik sigortası genel şartları uyarınca tedavi teminatı içerisinde değerlendirildiğinden teminat dışında olduğunu, ilgili giderlerin SGK tarafından karşılanmasının gerektiğini, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte yapılacak olan hesaplamanın 1,65 teknik faize göre yapılması gerektiğini, Karayolları Trafik Kanunu 87. Madde uyarınca hesaplanacak tazminattan hatır taşıması ve müterafik kusurun tenzilinin gerektiğini, müvekkil şirketin adil yargılanma ve hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiğini, hak arama hürriyetinin kısıtlandığını, tüm bu nedenlerle Konya .Asliye Ticaret Mahkemesinin .. E., ... K. sayılı kararının kaldırılmasına ve dava ve istinaf dilekçelerindeki beyanları doğrultusunda karar verilmesini istinaf incelemesi tamamlanıncaya dek icranın tehirine karar verilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı tarafa tahmil edilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.
Mahkemece verilen karar; davacı ile davalı sigorta vekilince aşağıda belirtilen yönlerden istinaf edilmiştir.
Dava, trafik kazası nedeniyle yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
- Davalı sigortanın kusura yönelik itirazında;
Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür", yine aynı kanunun 50.maddesinde, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır" denilmektedir.
Karayolları Trafik Kanunun 86/1 maddesinde, "İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur" denilmektedir.
Birbirini teyit eden nitelikteki kaza ceza mahkemesi kabulü ile kazaya ilişkin kamera görüntülerinin de incelenip değerlendiği orada alınan trafik bilirkişi raporu ile Mahkemece alınan kusur raporuna göre davalının asli derecede yüzde yetmiş beş kusurlu, davacı sürücünün tali olarak yüzde yirmi beş kusurlu olduğu dosya kapsamınca sabit bulunduğundan, hükme esas alınan raporun dosya kapsamına ve oluşa uygun, ayrıntılı ve gerekçeli, hükme elverişli bulunması nedeniyle buna yönelik itirazlarının reddine karar verilmiştir.
- Davacı ve davalı sigortanın maluliyet ve aktüer hesaplamasına itirazlarına yönelik yapılan incelemede;
ÇALIŞMA GÜCÜ VE MESLEKTE KAZANMA GÜCÜ KAYBI ORANI TESPİT İŞLEMLERİ YÖNETMELİĞİNE GÖRE: % 2,1 SÜREKLİ İŞ GÖREMEMEZLİK ORANI VE YAPILAN HESAPLAMADA :702.004,04-TL OLARAK HESAPLANDIĞINI,
MAHKEMECE ERİŞKİNLER İÇİN ENGELLİLİK DEĞERLENDİRİLMESİ HAKKINDA YÖNETMELİĞE GÖRE: % 1 SÜREKLİ İŞ GÖREMEMEZLİK ORANI VE YAPILAN HESAPLAMADA : 354.158,07-TL OLARAK HESAPLANIP HÜKÜM ALTINA ALINDIĞINDAN BAHİSLE BU MALULİYET ORANINA VE HESAPLAMAYA İSTİNAF ETMİŞTİR.
ANAYASA MAHKEMESİNİN 09/10/2010 TARİHLİ RESMİ GAZETEDE YAYIMLANAN 17/07/2020 TARİHLİ VE 2019/40 ESAS, 2019/40 SAYILI KARARINA GÖRE VE YİNE ANAYASA MAHKEMESİNİN 14/02/2023 TARİHLİ RESMİ GAZETEDE YAYIMLANAN 2021/82 ESAS ,2022/167 KARAR SAYILI İLAMLARI GEREĞİNCE,
YİNE DANIŞTAY 8.DAİRESİNİN 2022/786 ESAS 2025/6004 KARARI İLE YİNE DANIŞTAY 8. DAİRESİNİN 2022/772 ESAS 2025/4513 KARAR SAYILI İLAMLARI GEREĞİNCE,
DAİREMİZCE HER İKİ ANAYASA MAHKEMESİ İPTAL KARARLARI VE SONRASI DANIŞTAY DAİRESİNİN İPTAL KARARLARI GEREĞİNCE AKTÜER HESABININ PMF YAŞAM TABLOSUNA ve ZARAR GÖREN MAĞDURLARIN MALULİYETLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK ÖLÇÜTÜ YÖNETMELİĞİ İLE ERİŞKİNLER İÇİN ENGELLİLİK YÖNETMELİĞİNİN UYGULAMA YÖNETMELİĞİNİN UYGULANMA İMKANI OLMAYACAĞINDAN BAHİSLE ÇALIŞMA GÜCÜ VE MESLEKTE KAZANMA GÜCÜ KAYBI ORANI TESPİT İŞLEMLERİYÖNETMELİĞİNE GÖRE BELİRLENMESİNE YÖNELİK DAİREMİZİN 2024/1471 VE 2024/1331 ESAS SAYILI DOSYALARINDA BUNA YÖNELİK VERİLEN DİRENME KARARLARIMIZIN YARGITAY HUKUK GENEL KURULU'NUN 08/04/2016 TARİHLİ 2025/488 ESAS 2026/223 KARAR VE 2025/489 ESAS VE 2026/224 SAYILI DOSYALARIYLA BOZULMAKLA VERİLEN, BU BOZMA KARARLARI ESAS ALINARAK, DAİREMİZİN YERLEŞİK UYGULAMASINDAN DÖNÜLMEK SURETİYLE BU ÇERÇEVEDE;
Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının tespiti açısından maluliyetin varlığı ve oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlarının çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, kaza tarihi itibariyle geçerli yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.
Bu yönetmelikler ve geçerli olduğu tarihler;
- 11.10.2008 tarihine kadar “Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü”,
- 11.10.2008-01.09.2013 tarihleri arasında “Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği”,
- 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası “Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği” (Bu yönetmeliğin eki %60 maluliyeti belirlemek için düzenlenmiştir. %60‘ın altı ve üstü yoktur. Bu nedenle bir önceki yönetmelik çizelgesi uygulanacaktır.) (Maluliyet Bilirkişi Kongresi)
- 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Genel Şartlar Ek 6. Maddesine göre 30/3/2013 tarihli “Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik”,
- 20 Şubat 2019 tarihinden sonra “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” şeklindedir.
Buna göre somut olayda, Mahkemece yukarıda anlatıldığı biçimde usul ve yasaya uygun, ayrıntılı, gerekçeli aktüer hesabının TRH 2010 yaşam tablosuna ve Progressif Rant sistemine göre yapıldığı, ayrıca usul ve yasaya uygun şekilde uzman Adli Tıp Heyeti'nce kaza tarihinde geçerli olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerinin uygulandığı görülmektedir.
Bu nedenlerle bu hususlara ilişkin itirazların yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
- Davalı sigortanın geçici iş göremezlik teminatının kapsamı ile bu tazminatın, tedavi ve bakıcı giderlerinin teminat dışı olduğuna ilişkin yapılan istinaf incelemesinde;
Geçici iş göremezlik zararı bedensel zarar niteliğinde bir zarar türü olup geçici iş göremezlik zarar kaleminin sürekli sakatlık teminat limiti içinde değerlendirilmesi gerekmekte olup belirtilen teminat limiti göz önüne alınarak davalı sigortanın sorumluluğu bulunmaktadır.
(Bkz. aynı yönde geçici iş göremezlik tazminatının sakatlık ve ölüm teminat limitinde yer aldığına dair Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2024/9892 Esas, 2025/17135 Karar; 2025/10719 Esas, 2025/16838 Karar; 2024/9922 Esas, 2025/16425 Karar sayılı ilamları)
Öte yandan; Yerleşik Yargıtay uygulamasına göre mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkanı bakıcı giderleri, tedaviyle ilgili diğer giderler sağlık gideri teminatı kapsamında sayılmıştır.
Ayrıca, 6111 sayılı kanunun 59.maddesi ile değişik Karayolları Trafik Kanununun 98.maddesinde Sosyal Güvenlik Kurumu'nun sorumluluğu üniversite hastaneleri ile resmi ve özel sağlık kurumları tarafından trafik kazası sonucu yaralanan kişilerin tıbbi tedavi ile sınırlı sağlık hizmeti giderleri ile sınırlandırılmıştır.
Bu halde, kaza tarihi itibariyle sakatlık ve ölüm teminat limitini aşmayan, hükmedilen geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı ile sağlık giderleri teminatında yer alacak tedavi ve bakıcı giderlerinin teminat dışı olduğuna yönelik istinaf itirazları yerinde değildir.
-Davalı sigortanın soyut nitelikteki müterafik kusura ilişkin itirazın incelenmesinde;
Dosya içerisinde bulunan kaza tespit tutanağına göre, davacı sürücünün emniyet kemerinin takılı olup olmadığı "belirsiz" olarak işaretlenmiştir. Emniyet kemerinin takılı olmadığına dair dosya kapsamında herhangi bir delil olmayıp, emniyet kemerinin takılı olmadığının ispatı davalı taraf üzerindedir. Davalı tarafça, yargılama aşamasında sunulmuş herhangi bir delil bulunmadığından ve emniyet kemerinin takılı olmadığının tespiti yapılamadığından, davalı tarafın bu yöndeki itirazının reddi gerekmektedir.
Bunun dışında yine davalı itirazlarından olarak; davacı sürücünün hatır taşımasını gerektirecek araçta yolcu değil, aracın bizatihi sürücüsü olması nedeniyle son derece yersiz hatır taşıması itirazının reddi gerekmiştir.
-Davalı sigortanın bakıcı giderine ilişkin itirazlarında;
Dava dilekçesinde, davacının geçici iş göremezlik dönemi içerisinde bakıma muhtaçlığından söz edilip bakıcı gideri talep edilmiştir. Alınan yukarıda belirtildiği biçimde usul ve yasaya uygun uzman heyet raporunda davacının maluliyetinin belirlenip iyileşme süresi belirtilmiş ve ayrıca bakıcı ihtiyaç süresi de belirlenmesinin ve bu sürelerle sınırlı olarak bakıcı gideri belirlenmesinin, keza brüt asgari ücret üzerinden hesap yapılması usul ve yasaya, oluşa ve delillere uygun olmasına göre buna yönelik itiraz yersizdir.
-Davacı tarafın faiz türüne yönelik itirazında;
Zarara neden olan, tazminat talep edilen araç ruhsatında özel nitelikli Sağlık Bakanlığına ait ambülans olduğunun anlaşılmış bulunmasına göre, davada tazminat temerrüt faizi olarak yasal faize hükmedilmesine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığından, davacı taraf vekilinin buna yönelik itirazı yerinde değildir.
- Davacının arabuluculuk ücretine ilişkin itirazda;
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na 7155 sayılı Kanun'un 20 nci maddesi ile 06.12.20218 tarihinde eklenen 5/A maddesi ile; "Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." düzenlemesi ile konusu bir miktar paranın ödenmesine ilişkin olan alacak ve tazminat taleplerine ilişkin ticari davalarda arabulucuya başvurulması dava şartı olarak getirilmiştir.
Ancak TTK'nın 5/A maddesi ile konusu para alacağına ilişkin ticari davalarda arabulucuya başvurulması dava ön şartı olarak düzenlenmişken 26.04.2016 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6704 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi ile Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesinde yapılan değişiklik ile;" zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta Kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurulabilir." ifadesi ile zorunlu mali sorumluluk sigortasına karşı açılacak davalarda dava açmadan önce sigortacıya yazılı başvuru yapılması ve bu süre içinde hiç cevap verilmemesi veya verilen cevabın zarar görenin talebini karşılamaması halinde yani zarar gören ile sigortacı arasında uyuşmazlık çıkmasından sonra dava açılabileceği düzenlenmiştir.
Bu düzenleme ile sigortacıya başvuru bir dava şartı olarak getirilmiştir. Bir başka deyişle Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için aralarında bir uyuşmazlık çıkması gerektiği şartı düzenlenmiştir. Buna göre zarar gören öncelikle tazminat taleplerini sigortacıya iletecek ve böylece uyuşmazlığı kendi aralarında çözmeye çalışacaklardır. Bu haliyle zarar görenin dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartı alternatif uyuşmazlık çözüm yolu olarak önümüze çıkmaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında "Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz." ifadesi ile dava şartı olarak arabuluculuğun sınırları özel kanunlarda tahkim ve başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurunun zorunlu olması ile çizilmiştir.
Bir başka deyişle tahkimin veya başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının zorunlu kılındığı durumlarda arabuluculuğa başvuru dava şartı olarak uygulanmayacaktır.
Mahkemesince, yukarıda açıklandığı üzere, trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı, bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilerek arabuluculuk ücretinin davacı üzerinde bırakılması yerinde olduğundan buna yönelik itirazın reddi gerekmiştir. (Bkz. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2022/2615 Esas, 2024/7426 Karar sayılı ilamı)
Bunun dışında, hükmedilen kabul ve reddedilen miktarlara göre hükmedilen vekalet ücretlerinde usule aykırılık bulunmaması nedeniyle davacının yersiz itirazının da reddi gerekmiştir.
Bu halde, kamu düzeni ve istinaf sebepleri çerçevesinde; dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön ile kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına; dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre davacı ve davalı ... Sigorta Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığından davacı ve davalı ... Sigorta Şirketi vekilinin istinaf başvurularının HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereği ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı tarafından alınan harç yeterli olduğundan yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davalı ... Sigorta Şirketinin istinaf talebi yönünden karar ve ilam harcı olarak 62.703,60 TL alınması gerektiğinden peşin olarak yatırılan 15.675,90 TL'nin mahsubu ile bakiye 47.027,70 TL istinaf karar harcının bu davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf talep eden taraflar üzerinde bırakılmasına,
5-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, tarafların yokluğunda HMK nun 361.maddesi gereğince kararın davacı ve davalı ... Sigorta Şirketi yönünden kararın taraflara tebliğinden itibaren İKİ HAFTA içerisinde TEMYİZ YOLU AÇIK, davalı ... yönünden KESİN olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verildi.26/06/2026
Başkan
e-imzalı
Üye
e-imzalı
Üye
e-imzalı
Katip
e-imzalı
Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.