T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2019/1070 Esas
KARAR NO : 2020/134
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 22/07/2019
KARAR TARİHİ : 12/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı işçiler ..., ..., ... ve ...'ın davacıya bağlı işyerinden ihale ile iş alan davalı alt işverenler nezdinde çalıştığını, dava dışı işçilerin işçilik alacaklarının tahsili amacıyla İş Mahkemelerinde açılan davalarda verilen kararda hükmedilen işçilik alacaklarının tahsili için İcra Müdürlerince başlatılan takip üzerine toplam 77.499,26 TL ödeme yapıldığını, yasal zorunluluktan dolayı ödenen işçilik alacaklarından asıl borçlusunun taraflar arasında yapılan sözleşme hükümleri uyarınca davalı alt işveren işrketer olduğu, bu nedenlerle davalılara kendi dönemleri kapsamında rücu edilmesi gerektiğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 77.499,26 TL alacağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalı şirketlere yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı ... Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi ve ... Özel Güvenlik Koruma ve Eğitim Limited Şirketi vekilinin mahkememize ibraz ettiği cevap dilekçesi ile özetle; rücu davalarında zamanaşımı süresi ile hakdüşürücü sürelerinin geçmiş olduğunu ve davanın bu yönden öncelikle reddi gerektiğini, taraflar arasında imza edilen sözleşme ve şartname hükümleri incelendiğinde işçilik alacaklarından müvekkili şirketin sorumluluğuna ilişkin düzenlemenin bulunmadığını bu nedenle davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Davalı ... Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Limited Şirketi vekili mahkememize ibraz ettiği cevap dilekçesi ile özetle; 21/02/2019 tarihinde yürürlüğe giren 7166 sayılı yasaya göre müvekkili şirket yönünden davanın reddine karar verilmesini, kanuni vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkememizce UYAP üzerinden İzmir ...İş Mahkemesi'nin ... E., Karşıyaka...İş Mahkemesi ... E., Karşıyaka ...İş Mahkemesi ... E., İzmir ...İş Mahkemesi'nin ... E., İzmir ...İş Mahkemesi'nin ... E., İzmir ....İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı , İzmir ....İcra Müdürlüğü'nün ... E., İzmir...İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı, İzmir ...İcra Müdürlüğü'nün ... E. Ve İzmir ...İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyaları dosyamız içerisine celb edilmiştir.
Dosya üzerinden uyuşmazlık konusunda bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişi dosya içerisine sunmuş olduğu raporunda özetle; taraflar arasında imzalanan sözleşme ve eki şartnamelerde kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti gibi işçilik alacaklarından yüklenicilerin sorumlu olacağına dair açık hükümlere yer verildiği, sözleşmelerin eki teknik şartnamelerde yer alan hükümler karşısında dava dışı işçiyi çalıştıran davalı alt işverenlerin dönemleriyle sınırlı olmak üzere davacı İzmir ... Taşımacılığı Sistemi A.Ş'nin ödemiş olduğu kıdem tazminatı yıllık izin ücreti ve diğer işçilik alacakları ile ferilerinden sorumlu olacağı, ihbar tazminatından ise son alt işverenlerin sorumlu olacağının belirtilerek hesaplama yapıldığı, İş Mahkemesi kararı ile karara dayanak yapılan bilirkişi raporunda dava dışı işçi ...'ın davalı ... Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Limited Şirketi'nde çalışmasının varlığı tespit edilemediğinden bu alt işverenin sorumluluğunun hesaplanmadığını, 15/10/2019 tarihinde Anayasa Mahkemesince iptal edilen 7166 sayılı yasanın uyuşmazlıkta uygulama yeri olmayacağı analiz edildiğini, dava ve uyuşmazlığı iş hukuku değil borçlar hukuku hükümlerine göre çözümlerinmesi gerektiğinden "İş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" iş bu rücu davasında hükme esas alınmadığını, davalıların sorumlulukları müşterek ve müteselsil şekilde olamayacağını, İş Kanunu 2.maddesi gereği işçilik alacaklarından müteselsil borçluluğun dış ilişki yani işçi ile işverenler arası ilişkin bakımından geçerli olduğu, borçluların (alt işverenlerin) kendi aralarındaki ilişki bakımından ise müteselsil borçluluk değil kısmi borçluluk olgusu söz konusu olacağı ancak adi ortaklık yapısında ortakların müteselsil sorumlu olması gerektiği, davacının ödediği 77.499,26 TL'den davalıların sorumlu olacağı miktar ile belirlenecek olan bu tutarın ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz takdirinin mahkemeye ait olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmıştır.
Dava; hizmet satın alma kapsamında dava dışı işçiler ..., ..., ... ve ...'a yapılan toplam 77.499,26 TL ödemelerin her bir işçiye ödeme yapıldığı tarihten itibaren işleyecek ve reeskont faizi ile birlikte davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememiz dosyasında davacı vekili tarafından ihtiyati haciz talebinde bulunulmuş mahkememizin 26/07/2019 tarihli ara kararı ile ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir. Davacı vekilince mahkememizin 26/07/2019 tarihli ara kararının istinaf edildiği ve İzmir ....Hukuk Dairesi'nin 05/12/2019 tarih ... E.-... K. Sayılı ilamı ile İhtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce uyap üzerinden celp edilen Karşıyaka ...İş Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasının incelenmesinde davacısının ... davalısının ise İzmir ... Taşımacılığı Sistemi A.Ş olduğu, dava dışı işçi ...'ın 17/05/2010-31/08/2015 tarihleri arasında İzmir ... hattında aynı işyerinde muhtelif alt işverenlere bağlı olarak belirsiz süreli iş akdi ile çalıştığı, iş akdinin haklı neden olmadan sonlandırıldığı, işçi ...'ın hizmet süresine göre 11.286,32 TL brüt kıdem tazminatı brüt ...984,33 TL ihbar tazminatı, 4.415,60 TL yıllık izin ücreti, brüt 2.460,03 TL UBGT ücret alacağının davalıdan alınarak davacıya verilmesine hükmedildiği, dosyanın istinafa gönderildiği, istinaf incelemesi neticesinde istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce uyap üzerinden celp edilen Karşıyaka ....İş Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; davacısının ... davalısının ise İzmir ... Taşımacılığı Sistemi A.Ş olduğu, dava dışı işçi ...'nun 26/04/2012-04/05/2015 tarihleri arasında İzmir ... hattında aynı işyerinde muhtelif alt işverenlere bağlı olarak belirsiz süreli iş akdi ile çalıştığı, iş akdinin haklı neden olmadan sonlandırıldığı, dava dışı işçinin hizmet süresine göre taraflar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunduğu, dava dışı işçisinin davalı alt işverenler nezdinde geçen hizmet süresi dikkate alınarak 5.324,99 TL brüt kıdem tazminatı, brüt ...033,52 TL ihbar tazminatı, 300,37 TL yıllık izin ücreti alacağının davalıdan alınarak davacıya verilmesine hükmedildiği, dosyanın istinaf incelemesine gönderildiği, istinaf incelemesinde istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce uyap üzerinden celp edilen İzmir ...İş Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; davacısının ... davalısının ise İzmir ... Taşımacılığı Sistemi A.Ş olduğu, dava dışı işçisinin 05/11/2011-31/08/2015 tarihleri arasında İzmir ... hattında aynı işyerinde muhtelif alt işverenlere bağlı olarak belirsiz süreli iş akdi ile çalıştığı, iş akdinin haklı neden olmadan sonlandırıldığı, dava dışı işçinin hizmet süresine göre taraflar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunduğu, dava dışı işçisinin davalı alt işverenler nezdinde geçen hizmet süresi dikkate alınarak 8.146,04 TL brüt kıdem tazminatı, brüt ...984,33 TL ihbar tazminatı, 2.649,06 TL yıllık izin ücreti, 1.726,75 TL UBGT ücret alacağının davalıdan alınarak davacıya verilmesine hükmedildiği, dosyanın istinaf incelemesined gönderildiği, istinaf incelemesinde istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce uyap üzerinden celp edilen İzmir ....İş Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; davacısının ..., davalısının ise İzmir ... Taşımacılığı Sistemi A.Ş olduğu, dava dışı işçisinin 01/10/2010-30/06/2014 tarihleri arasında İzmir ... hattında aynı işyerinde muhtelif alt işverenlere bağlı olarak belirsiz süreli iş akdi ile çalıştığı, iş akdinin haklı neden olmadan sonlandırıldığı, dava dışı işçinin hizmet süresine göre taraflar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunduğu, dava dışı işçisinin davalı alt işverenler nezdinde geçen hizmet süresi dikkate alınarak 1.000,00 TL brüt kıdem tazminatı, brüt 1.000,00 TL ihbar tazminatı, 100,00 TL yıllık izin ücreti, 100,00 TL fazla çalışma ücret alacağının davalıdan alınarak davacıya verilmesine hükmedildiği, dosyanın istinaf incelemesined gönderildiği, istinaf incelemesinde istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce celp edilen İzmir ......İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...'ın borçlu İzmir ... Taşımacılığı Sistemi A.Ş'ye İzmir ....İş Mahkemesi kararına istinaden toplam ...307,62 TL'nin tahsili için 22/12/2016 tarihinde takip başlattığı, yine mahkememizce celp edilen İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ...E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ..., borçlular ... Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Limited Şirketi ve İzmir ... Taşımacılığı Sistemi A.Ş'ye Karşıyaka ...İş Mahkemesi'nin kararına istinaden toplam 11.986,39 TL'nin tahsili için 05/12/2016 tarihinde takip başlattığı, yine mahkememizce celp edilen İzmir ...İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...'ın İzmir ... Taşımacılığı A.Ş'ye Karşıyaka ...İş Mahkemesi'nin kararına istinaden toplam 2...679,42 TL'nin tahsili için 15/03/2017 tarihinde takip başlattığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce celp edilen İzmir ...İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...'in İzmir ... Taşımacılığı A.Ş'ye İzmir ...İş Mahkemesi'nin ...-... E-K sayılı kararına istinaden toplam 20.346,84 TL'nin tahsili için 19/10/2017 tarihinde takip başlattığı anlaşılmıştır.
Mahkememizin 12/02/2020 tarihli celsesinde davalılardan ... Güvenlik Hizmetleri Ltd.Şti ile ... Özel Güvenlik Koruma Eğitim Limited Şirketi vekilinin zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazlarının reddine karar verilmiştir.
Somut olayda mahkemece davalıların dava dışı işçiler ..., ..., ... ve ...'ı çalıştırdığı döneme isabet eden kıdem, ihbar, yıllık izin, fazla çalışma ve ... ücret tazminatları alacağından sorumlu tutulması gerektiği, uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine, aynı sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkla ilgili verilmiş mahkeme kararları ve genel hukuk prensipleri dikkate alınarak davacı ile davalı arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmesi ve ekleri olan şartnamelerin hükümleri incelendiğinde, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinin 2...maddesinde "yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin 6. Bölümünde belirtilmiş olup, yüklenici bunlara aynen uymakla yükümlüdür" şeklinde düzenlendiği açıkça belirtilmiş olup, Genel Şartnamenin 6.maddesine göre de yüklenicinin yükümlülükleri başlığı altında tüm çalışan güvenlikçilerin her türlü yasal haklarından ve ödemelerinden yüklenicinin sorumlu olacağı düzenlenmiş olup tacir olan davalının çalıştırdıkları işçilerin fiili işçilik dışında sair tazminat haklarından sorumlu olacakları, davacı ... A.Ş'nin asıl işveren durumunu muhafaza etmesi nazara alındığında doğan zararlardan davalıların sorumluluklarının müteselsil borçluluk değil kısmi borçluluk kapsamında olduğu kabul edilerek her bir davalının sorumlu olduğu miktar ayrı ayrı tespit edilmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-Açılan davanın KABULÜ İLE davadışı kişi ...'a yapılan ödemeye ilişkin olarak 27.773,76 TL den 16.326,27 TL nin davalı ... Özel Güvenlik Koruma ve Eğitim Limited Şirketi, 1.428,40 TL nin davalı ... Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi, ...019,09 TL nin davalı ... Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Limited Şirketi'nden 07/04/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte,
Davadışı kişi ...'na yapılan ödemeye ilişkin olarak 14.425,74 TL den 6.169,87 TL nin davalı ... Özel Güvenlik Koruma ve Eğitim Limited Şirketi, 1.122,64 TL nin davalı ... Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi, 7.133,23 TL nin davalı ... Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Limited Şirketi'nden 07/04/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte,
Davadışı kişi ...'e yapılan ödeme yönünden 2...179,96 TL den ...966,90 TL nin davalı ... Özel Güvenlik Koruma ve Eğitim Limited Şirketi, 1.568,55 TL nin davalı ... Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi, ...344,44 TL nin davalı ... Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Limited Şirketi'nden 31/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte,
Davadışı kişi ...'a yapılan ödeme yönünden 12.119,80 TL den 9.303,75 TL nin davalı ... Özel Güvenlik Koruma ve Eğitim Limited Şirketi, 2.816,05 TL nin davalı ... Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden 31/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte olmak üzere toplam 77.499,26 TL nin davalılardan alınıp davacı tarafa verilmesine,
2-Harçlar Yasası gereğince karar tarihi itibariyle alınması gereken 5.293,97 TL nispi ilam harcından peşine alınan 1.323,50 TL harçtan mahsubu ile bakiye ...970,47 TL harcın
(Davalı ... Özel Güvenlik Koruma ve Eğitim Limited Şirketi'nden 2.183,76 TL'sinden müstakilen sorumlu olmak kaydıyla,
Davalı ... Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden 397,047 TL'sinden müstakilen sorumlu olmak kaydıyla,
Davalı ... Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Limited Şirketi'nden 1.389,67 TL'sinden müstakilen sorumlu olmak kaydıyla) harcın davalılardan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından işbu dava nedeniyle sarf edilen harç, bilirkişi ücreti, tebligat-posta masrafı olmak üzere toplam 2.179,90 TL
(Davalı ... Özel Güvenlik Koruma ve Eğitim Limited Şirketi'nden 1.198,95 TL'sinden müstakilen sorumlu olmak kaydıyla,
Davalı ... Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden 217,99 TL'sinden müstakilen sorumlu olmak kaydıyla,
Davalı ... Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Limited Şirketi'nden 762,96 TL'sinden müstakilen sorumlu olmak kaydıyla) yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca ...874,90 TL
(Davalı ... Özel Güvenlik Koruma ve Eğitim Limited Şirketi'nden 5.981,20 TL'sinden müstakilen sorumlu olmak kaydıyla,
Davalı ... Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden 1.087,49 TL'sinden müstakilen sorumlu olmak kaydıyla,
Davalı ... Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Limited Şirketi'nden ...806,21 TL'sinden müstakilen sorumlu olmak kaydıyla) vekalet ücretinin davalılardan alınarak, davacıya verilmesine,
5-Taraflarca yatırılan ancak sarf edilmeyen gider avansından kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde taraflara resen iadesine,
6-1.320,00 TL arabulucuk ücretinin davalılardan 6183 sayılı kanun hükümleri kapsamında tahsiline,
Dair karar HMK 341 vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer mahkemeye verilecek dilekçe ile istinaf yoluna başvurabileceği belirtilerek davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup usulden anlatıldı.12/02/2020
Katip ...
E-İMZALI
Hakim ...
E-İMZALI