T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/1069 Esas
KARAR NO : 2025/332
DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 27/12/2022
KARAR TARİHİ : 10/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait ve...evk ve idaresindeki ... plakalı araç 17/10/2022 günü İzmir Çevreyolu üzerinde seyir halindeyken yol üzerine dökülmüş taşa çarparak hasara uğradığını, davalı ... ise müvekkiline ait ... plakalı aracın...'lu poliçe ile Kasko Sigortasını tanzim eden şirket olduğunu, müvekkiline ait araçta meydana gelen hasardan poliçe limiti ile sorumlu olduğunu kaza sonrası müvekkiline ait araçtaki hasarın tespit maksadıyla ekspertiz incelemesi yapıldığını, bunun için görevlendirilen otomobil eksperi müvekkiline ait araçta 103.484-TL tutarında hasarın olduğunun tespit edildiğini, meydana gelen riziko nedeniyle oluşan hasarın bedelinin yasal süre içerisinde ödenmemesi ve yürütülen arabuluculuk sürecinin neticesiz kalması nedeniyle işbu davanın ikamesi zorunlu olduğunu belirterek gerçek hasar bedelinin (aracın ekonomik olup olmadığının) tespiti yargılama sırasında alınacak bilirkişi raporuyla ancak mümkün olduğundan belirsiz alacak davası olarak ikame ettiğimiz işbu davamızda fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik, müvekkile ait araçta oluşan hasar bedeline mahsuben 100,00-TL'nin 08/11/2022 başvuru tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, 472-TL ekspertiz ücretinin (ileride haksız çıkacak taraftan tahsil edilmek üzere sarf edilmiş olan) yargılama giderleri olarak davalıdan tahsiline, iş bu dava nedeniyle sarf edilen yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalıdan tahsiline dair karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede ikame edildiğini, davadan önce müvekkili şirkete hasar ihbarında bulunduğunu fakat kusur ve zarar miktarı hususunda incelemenin tamamlanmadan davanın açıldığını, müvekkili şirket tarafından, 09/02/2022 -09/02/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere, bbb numaralı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınanbbb plakalı araçta 17/10/2022 tarihinde iddiaya göre tek taraflı kaza sonucu hasar oluştuğunu, bu hasar tazminatının karşılanması talebiyle iş bu davanın açıldığını, davacı müvekkili şirkete dava konusu kazayı 13/12/2022 tarihinde ihbar edildiğini ve bbb numaralı hasar dosyasının açıldığını belirterek müvekkili şirket aleyhine açılan davanın reddine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, kasko sigorta sözleşmesine dayanılarak, sigortalı tarafından davalı kasko sigorta şirketi aleyhine açılan tazminat istemine ilişkindir.
Davacı 17/10/2022 tarihli tek taraflı trafik kazasında ... plakalı aracın işleteni olup, davalı ... ise aracın maksimum kasko sigorta poliçesini düzenleyendir.
Dava dayanağı kasko poliçesinin davalı ... şirketini temsilen Konak sigorta acentası tarafından düzenlenmesine göre, HMK'nun 14/1 ve 2918 sayılı kanunun 110/2 mad. uyarınca mahkememizin iş bu davaya bakmaya yetkili olduğu anlaşıldığından davalı vekili tarafından ileri sürülen yetki ilk itirazının reddine karar vermek gerekmiştir.
Mal sigortaları türünden olan kasko sigortası poliçesinin teminat kapsamını belirleyen A/1 maddesine göre, gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, müsademesi, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar ile 3.kişilerin kötüniyet veya müziplikle yaptıkları hareketler aracın yanması, çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararların bütün sigortanın teminat kapsamında olduğu anlaşılmaktadır.
Diğer taraftan 6102 sayılı TTK'nın 1409/1 ve 1410. maddeleri uyarınca, sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi, aynı Yasanın 1409/2. maddesi hükmüne göre kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından kanıtlanması gerekmektedir. Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil de sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde ise bu oluş şeklinin Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5. maddesinde sayılan teminat dışında kalan hallerden olması gerekmektedir.
İlkeler yukarıda anlatılan şekilde olmakla birlikte, sigortalı Kasko Poliçesi Genel Şartlarının 1.5. maddesi ve 6102 sayılı TTK'nın 1446. maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan rizikonun teminatı içinde imiş gibi ihbar ederse ispat külfeti yer değiştirip oluşan rizikonun teminat içinde kaldığını ispat yükü sigortalıya geçer. Sigortacı, rizikonun ihbar edilenden farklı şekilde oluştuğunu ve bu oluş şeklinin sigorta teminatı dışında kaldığını soyut iddialarla değil somut delillerle kanıtlamak zorundadır.
Davacıya ait aracın davalı şirket nezdinde kaskolu olduğu ve 17/10/2022 tarihli rizikonun poliçenin yürürlük süresi içinde meydana geldiği uyuşmazlık konusu değildir. (Poliçe yürürlük 09.02.2022-2023-Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi).
Bu ilkeler doğrultusunda somut olaya baktığımızda; davalı yanca zararın teminat içerisinde yer almadığına yönelik savunma bulunmadığından uyuşmazlık, meydana gelen riziko sonucu hasar miktarı noktasında toplanmaktadır. Ancak mahkememizce aldırılan ilk bilirkişi raporunda kaza ile hasarın uyumsuz olduğu belirtildiğinden ayrıca bu hususta da inceleme yapılması gerekmiştir.
Zarar miktarının belirlenmesi teknik bir inceleme gerektirdiğinden mahkememizce bilirkişilerden rapor alınmasına karar verilmiş olup,
Bilirkişiden alınan 14/06/2023 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesini...E. sayılı dava dosyasında yukarıda arz edilen hususlarla,
Somut olayda bbb plaka sayılı... model otomobilde meydana gelen gerçek zararın 93.673,78 TL. olduğu hesaplanmıştır.
Somut olay dosya üzerinden incelenmekte olup, dosya içeriğinde yer alan hasar resimleri incelendiğinde, resimlerin siyah beyaz ve net olmamasının yanı sıra hasar onarım kalemleri içerisinde yer alan yağ karterinin hasarlanması durumunda öncelikle motor traversinin de hasarlanması gerektiği, ayrıca çarpılan taş (kaya) büyüklüğüne bağlı ön tamponunda hasarlanması gerektiği, bu kalemlerin hasar tespiti içerisinde yer almadığı, söz konusu rapor içeriğinde bu konulara açıklık getirilmemiş ve kaza ile hasarı uyumlu olup olmadığı konusunda da tespit yapılmamış olduğu, ekspertiz raporunda tespit edilen hasarları taşıyan bir aracın çekici ile olay mahallinden uzaklaştırılmış olması gerektiği, yolun bakım ve onarımından sorumlu Kurumun bilgilendirilmiş olması gerektiği, bu konuda dosya kapsamında bilgi ve belge bulunmadığı, nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla mevcut durum itibarıyla kaza ile hasarın uyumlu olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır.
Şayet Sn. Mahkeme aksi kanaatte ise sigortacı, geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olup... plaka sayılı otomobilin karıştığı maddi hasarlı kaza ile ilgili, KDV dahil 93.673,78 TL. tutarındaki hasar bedelinden sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Dava dilekçesi ekinde yer alan belgede davalı ... şirketinin...tr elektronik posta kep adresine 08.11.2022 tarihinde hasar ihbarının yapıldığı görülmüş olup, elektronik yolla yapılan tebligat, muhatabın elektronik tebligat adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır. 14.11.2022 tarihinde tebligatın yapıldığı kabul edilmiş ve Nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmak üzere tebliğ tarihini takip eden 45. gün sonrasının temerrüd tarihi olarak belirlenmesi gerektiği ve davalı ... şirketinin,... plaka sayılı otomobilin karıştığı tek taraflı maddi hasarlı kaza ile ilgili, KDV dahil 93.673,78 TL. tutarındaki hasar onarım bedeli tazminatından bu tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor sunduğu görülmüştür.
Davacı vekili bedel artırım dilekçesi ile araçta oluşan hasar bedeli için 100-TL tazminat alacağını 93.573-TL artırarak 93.673,00-TL ücretin 08/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Bilirkişiden alınan 22/11/2023 tarihli ek raporun sonuç kısmına göre; Davacı vekilinin itiraz beyanlarının incelenmesi ve irdelenmesi;
"Kök Raporda belirtildiği üzere hasar onarım kalemleri içerisinde yer alan yağ karterinin hasarlanması ile başlayan hasarın oluşumunda öncelikle motor traversinin de hasarlanması gerektiği, ayrıca çarpılan taş (kaya) büyüklüğüne bağlı ön tamponunda hasarlanması gerektiği, bu kalemlerin hasar tespiti içerisinde yer almadığı, dosyaya sunulu renkli fotoğrafta ekspertiz raporunda tespit edilen hasarları taşıyan bir aracın çekici ile olay mahallinden uzaklaştırıldığı görülmekle birlikte, yolun bakım ve onarımından sorumlu Kurumun bilgilendirilmiş olması gerektiği, bu konuda dosya kapsamında bilgi ve belge bulunmadığı, nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla mevcut durum itibarıyla kaza ile hasarın uyumlu olmadığı görüş ve kanaatine varılmış ve Kök Raporda ulaşılan kanaatin değiştirilmesi gerekmemiştir.
Şayet Sn. Mahkeme aksi kanaatte ise sigortacı, geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olup,... plaka sayılı otomobilin karıştığı maddi hasarlı kaza ile ilgili, KDV dahil 93.673,78 TL. tutarındaki hasar bedelinden sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
Dava dilekçesi ekinde yer alan belgede davalı ... şirketinin ...kep.tr elektronik posta kep adresine 08.11.2022 tarihinde hasar ihbarının yapıldığı görülmüş olup, elektronik yolla yapılan tebligat, muhatabın elektronik tebligat adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır. 14.11.2022 tarihinde tebligatın yapıldığı kabul edilmiş ve Nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmak üzere tebliğ tarihini takip eden 45. Gün sonrasının temerrüd tarihi olarak belirlenmesi gerektiği ve davalı ... şirketinin, ... plaka sayılı otomobilin karıştığı tek taraflı maddi hasarlı kaza ile ilgili, KDV dahil 93.673,78 -TL. tutarındaki hasar onarım bedeli tazminatından bu tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
B. Davalı ... Vekilinin itiraz beyanlarının incelenmesi ve irdelenmesi;... plaka sayılı ... 1.5 COLT 2007 model otomobilde meydana gelen hasar onarım bedeli Ekspertiz raporunda yer alan hususlar dikkate alınarak riziko tarihi itibarıyla hatta riziko tarihi itibarıyla uyumlu olmayan kalemler düzeltilerek orijinal parça fiyatlarıyla ıskonto uygulanmadan belirlenmiş olup takdir Sn. Mahkemenindir. Hukuki değerlendirmenin ve nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla tespit, görüş ve kanaatimi saygılarımla arz ederim." şeklinde ek rapor sunduğu görülmüştür.
Mahkememize sunulan ek ve kök rapor yeterli görülmediğinden 16/05/2024 tarihli celsede," Davacı zararını ispat etmekle yükümlü olduğundan ve somut olayda araçta meydana gelen zarara ilişkin kesin bir hesaplamanın yapılmadığı görülmekle; dosyanın resen seçilecek bir otomotiv uzmanı bilirkişisine tevdii ile tüm dosya kapsamı ve dosyaya sunulan fotoğraflar ile önceki bilirkişi raporu incelenerek, iddia edilen şekilde meydana gelen kaza sonucu davacının aracında meydan gelecek gerçek zarar miktarının iskonto uygulanmadan hesaplanmasının istenilmesine," şeklinde ara karar tesis edilmiş ve ara karar gereği Bilirkişiden alınan 05/08/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre;
"Dosya kapsamında onarım faturası olmaması sebebiyle ... plaka sayılı araçta yapılan onarımda kullanılacak yedek parçaların orijinal parça olacak şekilde KDV Hariç ve KDV Dahil olmak üzere iki türlü hesaplanmıştır.
* ... plakalı aracın vaki kaza neticesinde oluşan motor hasarının yedek parça ve işçilik bedelinin KDV Hariç 79.384,56 TL, KDV Dahil 93.673,78 TL olabileceği görüş, kanaat ve tespitine varılmıştır" şeklinde rapor sunduğu görülmüştür.
Mahkememizce aldırılan ilk raporda bilirkişi hasarın uyumsuzluğunu yağ karterinin hasarlanması durumunda motor traversinin de hasarlanması gerektiğine dayandırdığı, son aldırılan bilirkişi raporunda bu hususa değinilmediği görüldüğünden mevcut bilirkişiden davalı vekilinin itirazları ile birlikte belirtilen hususlarda ek rapor düzenlenmesine karar verilmiş olup; Bilirkişiden alınan 25/10/2024 tarihli ek raporun sonuç kısmına göre, "Kök raporumuzda değişiklik gerektirecek bir husus olmadığı, görüş , kanaat ve tespitine varıldığı,
Dava konusu ... plaka sayılı araçta yapılan onarımda kullanılacak yedek parçaların orijinal parça olacak şekilde KDV Hariç ve KDV Dahil olmak üzere iki türlü hesaplanmıştır.
*-Dava konusu ... plaka sayılı aracın vaki kaza neticesinde oluşa motor hasarının yedek parça ve işçilik bedelinin KDV Hariç 79.384,56-TL, KDV Dahil 93.673,78-TL olabileceği görüş, kanaat ve tespitine varılmıştır "şeklinde ek raporunu sunduğu görüldü.
Mahkememizin 21/11/2024 tarihli celsesi 1 nolu ara kararı gereğince, kazanın oluş şekli. Dosyaya sunulan kök ve ek raporlar arasındaki açık çelişkisinin bulunduğu görülmekle kaza ile hasarın uyumlu olup olmadığı ile dosyamıza sunulu her iki rapor arasındaki mevcut çelişkinin (hasar gören yerlere göre kaza ile hasarın uyumu) giderilmesi için İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat sonucu Bilirkişilerden alınan 29/01/2025 tarihli raporun sonuç kısmına göre"Dosyada sunulan bilirkişi raporlarında hasar sonrası motorda oluşan hasarda değişmesi gereken yedek parçaların, davacı tarafından aldırılan eksper raporundaki yedek parçaların birebir aynı olduğu, işçilik bedelinin aynı olduğu ancak kaza tarihi itibariyle orijinal parça fiyatları kontrol edildiğinde bilirkişi raporlarında da tespit edildiği üzere uzman raporunda birim parça fiyatlarının rayiçten yüksek olduğu yönündeki tespite heyetimizin katıldığı heyetimizin yaptığı değerlendirmede işçilik kalemlerinin hasar onarımına uygun ve rayicinde olduğu, yedek parça kalemlerinin hasara uygun olduğu, yedek parça birim fiyatlarının internette bilus.com gibi sitelerden yapılan araştırma ile aracın hasarlanan yedek parça fiyatlarının tespiti yapılmış ve davacının aracındaki motor hasarının yedek parça ve işçilik toplam (KDV hariç) 79.384,56-TL olduğu görüşünü varılmıştır. Hasar onarım tutarı aşağıdaki tabloda gösterilmektedir,
HASAR ONARIM TUTARI HESAPLAMA TABLOSU
YEDEK PARÇA NUMARASI
YEDEK PARÇA ADI
PARÇA FİYATI
TL(KDV HARİÇ)
...
SİLİNDİR KAPAK CONTASI
947,08
...
SİLİNDİR KAPAK CONTASI
650,98
...
EMME VALFİ
552,08
...
EGZOS VALFİ
347,54
1211A011
YAĞ POMPASI
6.240,30
...
YAĞ FİLTRESİ
91,14
...
YAĞ POMPASI EMME BORUSU
747,34
...
YAĞ KARTERİ
4.700,87
...
YAĞ KARTERİ CONTASI
1.186,60...
KRANKMİLLİ ARKA TAŞIYICI
TUTUCU KAPAĞI
507,28
...
EGZOS MANİFOLDU AKSAMI
227,04
...
KRANK MİLİ
22.352,35
...
BİYEL KOLU-4 ADET
12.891,24
...
PİSTON-4 ADET
5.194,76
...
PİSTON SEGMENLARI-4 ADET
YEDEK PANÇA TOPLAMI
İŞÇİLİK
MEKANİK İŞÇİLİĞİ
REKTİFİYE İŞÇİLİĞİ
AL KAYNAĞI -motor bloğu kaynak dikişi
İŞÇİLİK TOPLAMI
YEDEK PARÇA +İŞÇİLİK KDV HARİÇ
YEDEK PARÇA +İŞÇİLİK KDV DAHİL
3.818,76
60.884,56 -----------
1.500,00
15.000,00
2.000,00
18.500,00
79.384,56
93.673,78
Araç 2007 model olup kasko değer listesinde kaza tarihi itibariyle kasko değeri bulunmamaktadır. Ancak aracın hem ekspertiz ve hem de bilirkişi raporlarındaki tespitleri ve internet üzerinden yapılan araştırmada kaza tarihi itibariyle aracın kaza tarihi itibariyle 250.000-TL -270.000-TL ortalamada 260.000-TL 2. İnci el satış değerinin olduğu değerlendirilmiş, araçtaki hasarın onarımının ekonomik olacağı görüşüne varılmıştır.
SONUÇ:
Dosyadaki mevcut belge ve bilgiler kapsamında nihai takdir Sayın mahkemenin olmak üzere;
1-... plakalı aracın yoldaki seyri esnasında kaplama üzerinde bulunan bir taş (kaya)'nın üzerinden geçmesi sonucunda karterin hasarlanabileceği, kartere aldığı darbe ile boşalan yağ nedeniyle yağsız kalan motorda araçta tespit edilen motor hasarının meydana geldiği,
2-Kaza neticesinde oluşan motor hasarının yedek parça ve işçilik bedelinin KDV hariç 79.384,56-TL, KDV dahil 93.673,78-TL olabileceği görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor sundukları görülmüştür.
Tüm bu nedenler ile, taraflar arasındaki Genişletilmiş Kasko Poliçesi' nden kaynaklanan tazminat bedelinin tahsili istemine ilişkin açılan eldeki davada, rizikonun risk periyodu içerisinde gerçekleştiği, mahkememizce aldırılan son bilirkişi heyet raporuna göre hasar ile kazanın uyumlu olduğu ve mevcut raporlar arasındaki çelişkinin giderildiği, yaşanan tek taraflı trafik kazası sonucu davacının aracında 93.673,87 TL hasarın bulunduğu ve hasarın ilk bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere riziko tarihi itibari ile hesaplandığı, sigortalı aracın (tüm bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere) rayiç değeri nazara alındığında pert-total işlemine tabi tutulmasını gerektirir bir durumun bulunmadığı, hesaplanan miktara yönelik cevap dilekçesinde iskonto ve/veya muafiyetin uygulanmasına yönelik savunmanın yer almadığı görülmekle ayrıca bir indirim yapılmasına gerek görülmeyerek davanın kabulüne, davalı ... başvuru tarihinden itibaren 45 gün sonra temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren avans faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; 93.673,00 TL' nin davalıdan 24/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davcıya verilmesine,
2-Alınması gereken 6.398,80 TL karar ve ilam harcının yatan 1.680,70 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 4.718,10 TL' nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 1.680,70 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 910,75 TL posta ve diğer giderler ile 17.000,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 19.672,15 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 30.000,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
7-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.10/04/2025
Katip ...
eimza
Hakim ...
E imza