T.C.
DİYARBAKIR TÜRK MİLLETİ ADINA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
TALEP EDENLER
VEKİLİ :
İLİŞKİLİ KİŞİ :
VEKİLİ :
İLİŞKİLİ KİŞİ :
VEKİLİ :
İLİŞKİLİ KİŞİ :
VEKİLİ :
FERİ MÜDAHİL :
VEKİLİ :
İLİŞKİLİ KİŞİ/(LAR)
VEKİLİ :
FERİ MÜDAHİL :
VEKİLLERİ :
FERİ MÜDAHİL :
VEKİLİ :
FERİ MÜDAHİL :
VEKİLİ :
TALEP : Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h))
TALEP TARİHİ : 20/04/2026
KARAR TARİHİ : 16/07/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
TALEP :Talep edenler vekili talep dilekçesinde özetle: Müvekkillerinin ticari kayıtları ve ödeme projeleri incelendiğinde mücbir sebeplerle borçlarını ödeyemez hale gelmiş olsalar da kârlılık oranları ve ciroları gözetildiğinde faaliyetlerini sürdürebileceklerinin görüldüğünü, müvekkillerin konkordato projelerinin özvarlığın ortaya çıkmasına yardım edeceğini ve ödeme projelerinin uygulanmasıyla borçlardan kurtulabileceklerini belirttiğini, ..... tacir sıfatını haiz olmayıp .....Limited Şirketi'nin %100 pay sahibi olduğunu, şirketin mali darboğazı ve şahsi finansal yükümlülükleri nedeniyle vadesi gelen borçlarını ifa etmekte zorlandığını, bu nedenle mevcut malvarlığını koruyarak alacaklılarını daha yüksek oranda tatmin etmek amacıyla vade konkordatosu talep ettiğini, borçlu .....gayrimenkulünün bulunmadığını ve 1 adet .....model .....marka 2.500.000,00.-TL tutarındaki aracının .....Bankası'nda rehinli olduğunu, .....Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin Diyarbakır Ticaret Sicili'nde .....numara ile kayıtlı olduğunu ve .....tarihinde kurulduğunu, şirket merkezinin .....olduğunu, .....tarihi itibarıyla tescilli sermayesinin 5.000.000,00.-TL olduğunu, düşük maliyetli finansman dönemindeki yatırımlar, seçim sonrası makroekonomik politikalar ve faiz artışları nedeniyle ciddi finansman yüküyle karşılaşıldığını, piyasadaki durgunluk ve inşaat sektöründeki daralma ile stok devir hızının yavaşlaması sonucu nakit akışında baskı oluştuğunu, şirketin vadeli çek ve senetlerini ödeyebilmek adına yüksek faizle borçlandığını, .....banka borçlarına kişisel kefil olması ve ailesine ait gayrimenkulleri ipotek etmesi nedeniyle şahsi malvarlığı üzerinde ağır finansal baskı oluştuğunu, ülke ekonomisindeki dalgalanmalar ve kur farkları sebebiyle İcra ve İflas Kanunu'nun 285. maddesi uyarınca konkordato mühleti talebinde bulunulduğunu, tüm alacaklılara alacaklarının tamamının 2027 yılı Eylül ayı sonundan başlamak üzere 30 taksit halinde ve yüzde 25 faiz eklenerek toplam yüzde 125 oranında ödeme teklif edildiğini, .....şahsi borç tutarının 5.582.335,00.-TL olduğunu ve yüzde 25 faizle 6.977.918,75.-TL tutarına ulaştığını, bu borcun 2030 yılı Şubat ayında tamamlanacak şekilde ödeneceğini, .....Ticaret Limited Şirketi'nin borç toplamının 123.321.812,07.-TL olduğunu ve faizle birlikte 154.152.265,09.-TL tutarına ulaştığını, bu borcun da 30 taksit halinde ödeneceğini, faaliyetlerin devamı ve malvarlığının korunması için İcra ve İflas Kanunu'nun 287, 288, 294 ve 295. maddeleri gereğince 3 aylık geçici mühlet kararı verilmesini, sürenin gerekirse 2 ay daha uzatılmasını, ihtiyati tedbir kararının devamını, yargılama neticesinde kesin mühlet kararı verilmesini ve konkordatonun tasdikini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Talep, İİK'nın 286 vd.maddelerinde belirtilen konkordato istemine dayanmaktadır.
Konkordato borçlu ile alacaklıları arasında mahkemenin gözetiminde yapılan ve borçlunun malvarlığının iflas usulüyle tasfiyesini önleyen veya durduran bir borç tasfiyesi sözleşmesidir.Yapılacak olan tasfiye sözleşmesi yani konkordatonun tasdiki alacaklıların çoğunluğunun kabulüne ve İİK'nın 305. a-b-c-d-e maddesinde belirtilen şartların gerçekleşmesine bağlıdır.
Mahkememizin .....tarihli tensip tutanağı 6 no'lu ara kararı gereğince; dosya kapsamında bir kısım mali tablo ve belgelerin sunulduğu görülmekle belgelerin HMK.nın 266. maddesi gereğince Vergi Usul Kanunu, genel muhasebe ilkeleri ve diğer mali mevzuat hükümlerine uygun bir şekilde düzenlenip düzenlenmediği özel ve teknik bilgi gerektiren konulara ilişkin olduğundan bu konuda sunulan belgeler ile sınırlı olarak bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi tarafından sunulan .....tarihli raporda sonuç olarak; ".....Ticaret Limited Şirketi yönünden yapılan incelemelerde; mali tabloların Vergi Usul Kanunu ve genel muhasebe ilkelerine uygun olduğunun belirlendiği, konkordato talebi için gerekli olan ticari defter açılış ve kapanış onay belgeleri ile e-defter beratlarının dosyaya sunulmadığı tespit edildiğinden ilgili belgelerin talep edilerek rapor ekine eklendiği, belgeler arasında herhangi bir çelişki veya usulsüzlük bulunmadığının anlaşıldığı, .....yönünden ise davacının tüm borçlarının yüzde yüzünü ve adi borçlulara ek olarak yüzde yirmi beş faiz ödemeyi teklif ettiği, borçların 2027 Eylül ayı sonundan itibaren otuz taksit halinde ödenmesinin planlandığı, alacaklıların herhangi bir alacaklarından vazgeçmelerinin gerekmediği, davacı gerçek kişinin şirketten aylık 175.000,00 TL net huzur hakkı geliri elde ettiğinin görüldüğü, İİK’nun 286/c maddesi uyarınca sunulması gereken tüm alacaklı listelerinin dosyaya dahil edildiği, konkordato talebine ilişkin gerekli tüm kayıt ve belgelerin eksiksiz bir şekilde tamamlandığı" şeklinde rapor tanzim edilmiştir.
Mahkememizce talep edenler vekilinin talebi ve dosya kapsamı nazara alınarak; Mahkememizin .....tarihli ara kararı ile; talep edenler hakkında 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verilerek geçici konkordato komiseri atanmıştır.
İİK' nın 287. maddesinin 5.fıkrası, kesin mühlete ilişkin 291 ve 292.maddelerin geçici mühlet bamkımından da kıyasen uygulanacağını öngörmektedir. Buna göre geçici mühlet içerisinde iyileşme ümİdinin olmaması ve konkordatonun tasdiki ihtimalinin görülmemesi nedeniyle geçici mühlet içinde konkordato talebinin reddedilebileceği ve davacı iflasa tabi ise ve İİK'nın 292.maddesindeki şartlardın biri gerçekleşmiş ise iflasa tabi talep edenin iflasına da karar verilebileceği anlaşılmaktadır.
Konkordato Komiseri tarafından sunulan .....tarihli raporda sonuç olarak; "Davacı borçlunun defter ve mali tabloları incelenmiş şirketin fiili envanterlerinin kaydi envanterler ile Mukayese edildiği, sunulan ön projelerin defter ve kayıtlarla uyumlu olup olmadığının değerlendirildiği, buna göre; konkordato talep projesi, şirkete ait ticari defterler ve dosyada mevcut tüm bilgi ve belgelere göre, şirketin iştigal konusu da göz önünde alındığında daha çok zamana ihtiyaç olduğu, mevcut hal ve şartlara göre, şirket ön projesinde konkordato sürecinde yapılacak iyileştirmelere bakıldığında, an itibariyle geçici 3 aylık sürecin konkordato projesine uygun olduğu ve projenin uygulanabilir olduğu, verilen konkordato geçici mühleti süresinin olumlu geçtiği ve geçici mühlet süresinin aslında 3 ay olduğu, ancak zorunlu hallerde bu sürenin 2 ay daha uzatılabileceği ve an itibariyle yapılan toplantı ve görüşmeler neticesinde Hakkedişin yakın yapılacağı zorunlu bir hal hususu da dikkate alınarak talep halinde, .....Ticaret Limited Şirketi ne 2 ay daha uzatma veya kesin mühlet süresinin verilebileceği, .....dolayı hazırlanan projenin tutarlılığının tartışılabilir olduğu ve geçici mühlet içerisinde herhangi bir iyileştirme olmadığı gözlemlediği, konkordato geçici mühletin uzatılmaması ve kesin mühlet verilmesinin uygun olmayacağı" şeklinde rapor tanzim edilmiştir.
Dosya kapsamındaki deliller, makul güvence raporu, konkordato ön projesi, bilirkişi raporu ve komiser raporları hep birlikte değerlendirildiğinde;
Talep .....Yönünden Yapılan Değerlendirmede;
Talep eden ....., talep eden şirketin tek ortağı ve yetkilisi olduğu, talep edenlerin aynı talep dilekçesi ile birlikte konkordato isteminde bulundukları, talep eden .....sunduğu konkordato ön projesine göre; diğer talep eden .....ve Ticaret Limited Şirketi'nin konkordato prtojesinin başarıya ulaşması halinde kendi projesinin de başarıya ulaşacağının açıklandığı, talep eden .....faaliyetinin bulunmadığı, kefalet borçlarının da borç olarak kabul edilmesi ve bu borçların da nasıl ödeneceğine dair proje sunulması gerektiği, talep edenin böyle bir bağımsız projesinin bulunmadığı, projenin kendine özgü hiçbir konkordato tedbiri ve hedefi içermediği, tamamen .....Ticaret Limited Şirketi'nin ön projesi üzerine temellendirildiği yani yaslanma proje niteliğinde olduğu anlaşılmıştır. Oysa talep eden .....konkordatoya tabi olan borçları için ayrı bir kaynağı, malvarlığı ve özgün projesinin bulunması ve konkordato tasdik koşullarının bağımsız bir şekilde değerlendirilmesi gerekmektedir. (Bu yönde Yargıtay 6. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 2025/586 Esas 2025/2139 Karar sayılı içtihadı)
Talep edenin sırf alacaklıların icra takibine maruz kalmamak için konkordato talep ettiği, sadece alacaklıların icra tehdidinden kurtulmak amacı ile konkordato talep etmenin bu müessesenin amacına ve TMK'nun 2. maddesine uygun düşmediği anlaşılmakla; talep eden .....konkordato talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.
Talep eden .....ve Ticaret Limited Şirketi Yönünden Yapılan Değerlendirmede;
Talep eden projesinde, 2027 yılı .....ayı sonu başlamak üzere toplam 30 taksit halinde, alacak aslının % 100'ü üzerine bir defaya mahsus % 25 faiz eklenmesi sureti ile alacaklılara toplam % 125 oranında ödeme yapmayı ve ödemelerini 2030 yılı .....ayında tamamlamak istemektedir.
Projede faizsiz veya düşük faizle ödeme talep edilmesi, tipik tenzilat konkordatosu örneğidir. Konkordatonun tasdik şartlarından birisi de teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olması olup, borca batık olmayan, mevcut malvarlığı ile borçlarını ödeyebilecek olan şirketin tenzilat konkordatosu talep etmesi İİK 305/1-b maddesi kapsamında mümkün değildir. .....Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tasdikten sonraki dönemde 2027 yılı Eylül ayından başlayarak 30 ayda borcunu ödeyeceğini belirterek proje sunmuş, 30 ay için toplamda % 25 oranında faiz ödemeyi teklif etmiştir. Bu teklif yıllık % 10 düzeyinde bir faiz oranına isabet etmektedir. Yürürlükteki mevzuata göre .....tarihinden itibaren uygulanan yasal faiz oranı yıllık % 24, yine .....tarihinden itibaren uygulanan avans faiz oranı yıllık % 39,75'tir. Tüm bu veriler ve ülkemizin ekonomik koşulları değerlendirildiğinde; borcundan fazla mal varlığı bulunan şirketin, teklif edilen projesinin borçlunun kaynakları ile uyumlu olmadığı, ayrıca hak ve menfaat dengesini alacaklılar aleyhine olacak şekilde bozduğu sonucuna varılmıştır. Yargıtay da güncel faiz oranlarından düşük faiz oranı teklif edilmesini, ucuz kredi temini olarak değerlendirmektedir. Konkordato ucuz kredi ve finansman sağlama yolu olarak kullanılmamalıdır. (Bu yönde Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 2025/586 Esas ve 2025/2139 Karar, 2023/2965 Esas ve 2023/3388 Karar sayılı içtihatları)
Talep eden .....ve Ticaret Limited Şirketi'nin, şirketin konkordato projesinin ülkemizin ekonomik koşullarına ve faiz mevzuatına göre çok düşük faizli ödeme teklifini içerdiği, bu haliyle tenzilat konkordatosu niteliğinde olduğu, borca batık olmayan ve ödeme gücü olan şirketin düşük faizli ödeme yani tenzilat konkordatosu talebinin İİK’nın 305/1-b maddesinde ifade edilen teklifin borçlunun kaynakları ile orantılı olması şartına aykırılık teşkil ettiği anlaşılmıştır.
Yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; talep eden şirketin projesinin tenzilat konkordatosu olduğu, sunulan tenzilat konkordatosunun şirketin kaynakları ile uyumlu olmadığı, alacaklı borçlu dengesinin bozulduğu, projenin borçları şirket kaynakları ile uyumlu şekilde ödeme niyetinden ziyade ucuz kredi teminine yönelik olduğu, netice olarak talep eden şirketin konkordato ön projesinin gerçekleşme ihtimalinin bulunmadığı anlaşılmakla; talep eden şirket borca batık olmadığından ve doğrudan iflas sebepleri de bulunmadığından; İİK'nın 308.maddesi gereğince talebin reddine karar vermek gerekmiştir.
Açıklanan tüm nedenlerle, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Talep edenlerin konkordato taleplerinin ayrı ayrı REDDİNE,
2-Mahkememizce .....tarihinde talep eden lehine verilen 3 aylık geçici mühletin ve ihtiyati tedbirlerin tüm sonuçları ile birlikte DERHAL KALDIRILMASINA,
3-Konkordato komiserinin görevinin derhal sonlandırılmasına,
4-Komiserin görevinin sonlandırıldığının Diyarbakır Bilirkişilik Bölge Kurulu'na bildirilmesine,
5-Geçici mühlet kararının kaldırıldığının Ticaret Sicil Gazetesinde ve Basın İlan Kurumunun Resmi İlan Portalında ilan edilmesine,
6-Geçici mühlet kararının ve Mahkememizce verilen tüm konkordato ihtiyati tedbir kararlarının kaldırıldığının Tapu Müdürlüklerine, Diyarbakır Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne, davacının bağlı bulunduğu Vergi Dairesine, Gümrük ve Posta İdarelerine, Türkiye Bankalar Birliğine, Türkiye Katılım Bankaları Birliğine, Diyarbakır Ticaret Odasına, Taşınır Kıymet Borsalarına, Sermaye Piyasası Kuruluna, ilgili İcra Müdürlüklerine ivedi bildirilmesine,
7-Talep edenlerin araçlarına konkordato ihtiyati tedbir şerhi konulmuş ise kaldırılmasına, işlemlerin yapılması için dosyanın Yazı İşleri Müdürü'ne tevdiine,
8-Alınması gerekli 1.464,00 TL harçtan, talep eden tarafından yatırılan 732,00 TL'nin mahsubu ile eksik 732,00 TL harcın talep edenlerden müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
10-Talep edenler tarafından yapılan yargılama harç ve giderlerinin kendileri üzerinde bırakılmasına,
11-Gider avansından artan kısmın hüküm kesinleşince Yazı İşleri Müdürü tarafından ilgilisine iadesine,
Dair, Konkordato talep edenler vekili Av. Ahmet Ay ile müdahale talep eden .....bank ....., yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde HMK'nın 345. maddesi uyarınca, mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.
Başkan
Üye
Üye
Katip
Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu'na göre güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır