T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2015/627 Esas
KARAR NO : 2019/496
DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 25/06/2015
KARAR TARİHİ : 17/07/2019
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı tarafın iddiaları; Müvekkili şirket ile davalı arasında, davalı tarafın ... inşaatının dış cephe kaplama, giydirme işlerinin yapımı hususunda dilekçelerine ekledikleri sözleşme ile anlaştıklarını, müvekkili davacının sözleme gereği üstlendiği hususları yerine getirdiğini, hakediş raporları gereği müvekkili davacının işleri yaptığını, ancak davalı şirket tarafından bugüne kadar yapılan işlere ilişkin alacakların tam olarak ödenmediğini, müvekkili şirketin yaptığı işlerin parasal değerlerinin tespiti ve hesaplanması için Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası üzerinden tespit yaptırdıklarını tespit dosyasında alınan bilirkişi raporunda, yapılan işlerin tespit edildiğini ve parasal değerlerinin hesaplandığını, rapora göre müvekkili şirket tarafından yapılan ve yerinde görülen imalatların bedeli olarak ... TL+KDV, şantiyede bulunan malzemelerin bedelinin ise ... TL+KDV , imalat, mazeme, işçilik vs toplam alacaklı olduğu miktarın ... TL+KDV olduğunu, ayrıca müvekkili şirket tarafından bizzat okul inşaatın da kullanılan kiralanan iskele bedeli olarak ... ödeme yapıldığını beyan ederek toplam ...,davalı tarafından müvekkili şirkete ödenen ... mahsubu ile kalan bakiye ... TL alacağın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; Taraflar arasında yapılmış olan sözleşmeye istinaden sözleşmenin imzalanan sözleşmeye göre işin yapım amaçlı teslim tarihinin ... tarihi olduğunu, sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 2 gün sonrasında işe başlaması gereken davacının sözlü istekleri doğrultusunda ekipman ve işçi sağlayabilmesi amacıyla ... Aralıkta işe başlamasına muvafakat edildiğini, müvekkili şirketin profesyonel bir şirket olduğunu, okul inşaatının süresi içerisinde yetiştirilmesi ve eğitim sezonunda aktif halde çalışmasının amaçlandığını, Aralık ayı Puantaj listesi ve Ocak ayı puantaj listesinin incelenmesinde çok sayıda işçi ile işe başlayan davacı tarafın ... tarihinde müvekkiline ait inşaata 2 işçi ile geldiğini sonrasında bir daha işyerinde inşaat faaliyetlerine iştirak etmediğini, kendisine ihtarname ile sözleşmeye açıkça aykırı davranıldığını ve sözleşmenin tek taraflı olarak fesh edildiğinin bildirildiğini, ihtarnamenin kendisine tebliğ edildiğini, sözleşmeye göre, yapılacak olan işin yapılmasını sağlayacak olan tüm ek çalışma giderleri nin de yine bizzat davacı tarafından karşılanacağının belirtildiğini, davacının iskele parasını isteme talebinin yerinde olmadığını, davacı şirketin işini gereği gibi yapmaması ve inşaatı terk ederek gitmesi neticesinde toplam 4 aylık bir gecikmenin müvekkili şirketin inşaatında yaşanmış ve sırf işin gereği gibi yapılmaması, hatalı ve eksik imalat dolayısıyla birden fazla farklı şirkete binlerce para ödenmek zorunda kalındığını, müvekkili şirketin işin daha kısa sürede bitirilmesi ve davacı tarafın malzeme ve işci ücretlerini süresi içerisinde dağıtabilmesi için işin yarı bedelinden fazlası olan ... lik miktarı davacı tarafa ödediğini beyan ederek, sözleşmeden kaynaklı olarak işini süresinde içerisinde yapmayan, iş güvenliğine aykırı hareket ederek gerek inşaatın mühürlenmesini, gerekse para cezası verilmesine neden olan, bunun yanında işin yarım bırakılmış olması, dolayısla daha yüksek bedellerle yeni imalat montaj yapılmasına yol açan davacıya ilişkin ceza şart, munzam zarar hususundaki karşı dava, takas-mahsup talepleri saklı kaymak kaydı ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahallinde inşaat mühendisi ve hukukçu bilirkişi refakate alınarak keşif icrasına karar verilmiş olup, 27/05/2016 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;
*Tespit raporunda hesaplanan yapılan imalatların bedelinin =....-TL + KDV’nin yapılan imalatlar incelendiğinde uygun olduğunu,
*Küçük Payandaların sökülerek projesine uygun olarak Büyük payanda yapılması bedelinin = ....-TL + KDV olduğunu,
*Güçlendirme Yapıldığı iddia edilen çelik konstrüksiyonun güçlendirme yapılmamış halinin tespiti mümkün olmadığı için güçlendirmenin gerekip gerekmediği konusunda herhangi bir yorum yapılamayacağını,
*Davacı firma tarafından yapılan malzemenin kalite açısından gözle ve elle muayenesi yapıldığında herhangi bir sorun tespit edilmediği sonuç ve kanaatine varıldığını beyan etmiştir.
Dosyanın Üniversiden seçilecek hukukçu bir bilirkişi ile inşaatçı bilirkişilere tevdi edilerek dosya kapsamı ve taraf itiraları değerlendirilmek suretiyle ek rapor tanzim edilmesine karar verilmiş olup, 12/12/2016 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
*Dava dosyasında mevcut taraflar arasında düzenlenen eser (İstisna) sözleşmesi, tespit raporu, keşif sonrasında alınan bilirkişi heyet raporu ve tarafların dosyaya sunmuş olduğu bilgi ve belgeler ile itirazları dikkate alındığında, davacının yapmış olduğu iş bedelinin tespit raporunda belirtildiği üzere ... TL + kdv olmak üzere toplam ... TL olduğu, bunun haricinde davacının şantiye sahasında ... TL + kdv olmak üzere toplam ... TL ihzarat malzemesinin olduğu, buna göre davacının yapmış olduğu iş bedeli ile şantiye sahasında bulunan malzemeleri bedeli toplamının kdv dahil ... TL olduğunu,
*Davacının talepte bulunduğu ... TL iskele bedelinin, işin götürü bedel ile anlaşılması dikkate alındığında, iskelenin anlaşılan iş bedeline dahil olduğu ve iskelenin işi yapan davacının sorumluluğunda olduğunu,
*Çalışma ve Bölge Müdürlüğü tarafından davalı işverenden iskelenin kurulması sırasında gerekli güvenlik önlemlerinin alınmaması nedeni ile kesilen ...-TL idari para cezasının, işin götürü bedel ile yapıldığının anlaşılması ve iskelenin davacı yüklenici tarafından kurulması nedeni ile davacı yüklenici sorumluluğunda olduğu,
*Tanık anlatımlarından görüleceği üzere, davalının yapılan işin ayıplı olduğu ve kabulünün mümkün olmadığı gerekçesi ile davacının yapmış olduğu işleri kısmen sökerek üçüncü firmalara yeniden yaptırmış olduğu, davalı tarafından bu imalatların ayıplı olduğuna dair yaptırılmış her hangi bir delil tespitinin olmadığı. Sayın Mahkemenizce bu hususun kabul edilmesi durumunda bu işlere karşılık olarak davalı tarafça üçüncü firmaya ... TL + kdv olmak üzere toplamda ... TL imalat yaptırmış olduğunu,
*Taraflar arasında düzenlenen sözleşme uyarınca, davacının işe başlama tarihi İle davalı tarafça işin fesih edildiği tarih arasında toplam 110 gün zaman geçmiş olduğu, Sayın Mahkemenizce bu zaman diliminde davacının gecikmesinin olduğunun kabul edilmesi durumunda, sözleşme gereğince davacının gecikilen süreçteki cezai şart tutarının ... TL olduğunu beyan etmiştir.
Tarafların bilirkişi raporuna karşı itirazları doğrultusundan yeniden ek rapor tanzim edilmesi için dosyanın önceki bilirkişiye tevdi edildiği, 04/12/2017 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
*Dava dosyasında mevcut taraflar arasında düzenlenen sözleşme, tespit raporu, keşif sonrasında alınan bilirkişi heyet raporu ve tarafların dosyaya sunmuş olduğu bilgi ve belgeler ile itirazları dikkate alındığında, davacının yapmış olduğu iş bedelinin tespit raporunda belirtildiği üzere ... TL + kdv olmak üzere toplam ... TL olduğu, bunun haricinde davacının şantiye sahasında ... TL + kdv olmak üzere toplam ... TL ihzarat malzemesinin olduğu, buna göre davacının yapmış olduğu iş bedeli ile şantiye sahasında bulunan malzemeler bedeli toplamının kdv dahil ...TL olduğu, şantiye sahasında davacıya ait ihzarat malzemelerin iade edilebilmesi için, ihzarat malzemelerinin davaya konu yapıda kullanılması yönünde imalata dönüştürülmemiş, montaja hazır halde olmaması ve ham malzeme olarak bulunması gerektiğini,
*Davacının talepte bulunduğu ... TL iskele bedelinin, işin götürü bedel ile anlaşılması ve sözleşmenin 12. maddesinin 12.1.1 fıkrası gereğince iş iskelesinin taraflar arasında anlaşılan iş bedeline dahil olduğu ve iskele bedelinden işi yapan davacının sorumluluğunda olduğunu, bu nedenle Çalışma ve Bölge Müdürlüğü tarafından davalı işverenden iskelenin kurulmasında sözleşmenin 12.1. maddesi gereğince gerekli güvenlik önlemlerinin almamasından ötürü kestiği ... TL idari para cezasından da davacı yüklenicinin sorumlu olduğunu,
*Davalı işverenin, davacı yüklenicinin işini bıraktıktan sonra üçüncü şahıslara yaptırdıklarını beyan ettikleri işlerin fatura içerikleri ile davacının yükümlendiği iş kapsamı dikkate alındığında, yukarıda açıkça belirtildiği üzere davacının toplamda ... TL eksik ve ayıplı işinin olduğuni, davalının bunun yanı sıra yaptığı harcamaları gösterir fatura içeriklerinin söve yapımı, iç cephe boya ve güneş kırıcı olması ve davacının sözleşme ile yükümlendiği iş ile bir ilgisinin bulunmaması nedeni ite bu bedellerden davacının sorumlu olmadığını,
*Taraflar arasında düzenlenen sözleşme hükmü gereğince, işlerin davacı tarafından teslim edilmesi gereken tarih ile fesih tarihi arasında kalan süreçte cezai şart tutarının ... TL olduğunu beyan etmişlerdir.
Mahalinde resen seçilecek bir Mimar, ( ... ) bir inşaat mühendisi ( ... ) bilirkişi ve hesap bilirkişi olmak üzere 3 kişilik bilirkişi heyeti vasıtasıyla keşif icrasına, dosyada tarafların iddia ve savunmaları, davacının yaptığı iş imalat bedeli, sözleşmenin götürü usulü olduğu dikkate alınarak hesaplamaların oran orantı kurularak yapılması,bu hususun raporda denetime elverişyli şekilde açıklanması, ayrıca davalının cevap dilekçesinde davacının işe ... Aralık da işe başlamasına muvafakat ettiğine ilişkin beyanı da dikkate alınarak, cezai şart hesaplanırken bu hususun dikkate alınması, ayrıca tarafların iddia ve savunmalarının dikkate alınması, sözleşmenin ... de fesh edildiği anlaşılmakla, faturalar dikkate alınırken bu tarihten sonrakilerin ve sadece davacının üstlendiği edimle ilgili olanların dikkate alınması, ayrıca delil tespiti raporunun değil, delil tespiti tarihinin de dikkate alınarak ayrıntılı denetime elverişli rapor tanzim edilmesine karar verilmiş olup,
06/02/2019 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; Sözleşmenin götürü bedel sözleşme olarak kabul edilmesi durumunda;
...-TL idari para cezasının açıklamalarımız gereği sayın mahkemenin takdirinde olduğu,
... tutarlı 3. firmaca yapılan işin bedelinin ayıplı iş yönüyle tespitinin mümkün olmadığı,
... iskele bedelinin götürü bedel işin içerisinde yer aldığı,
Sözleşme kapsamında yapılan işin bedeli =+ ....
Sözleşme dışı yapılan Çelik Konstrüksivon Yapılması imalat bedeli = + ...,
Sözleşme dışı yapılan İç Cephe Kartonpiyer Yapılması imalat bedelinin + ...-TL
YAPILAN İSİN BEDELİN = +...
YAPILAN İSİN KDV BEDELİN = +....
YAPILAN İSİN KDV DAHİL TOPLAM BEDELİNİN= +.... olduğunu,
Sözleşme kapsamında kesilmesi gereken gecikme bedelinin = - ...
Sözleşme kapsamında davacıva vapılan ara ödemenin = - ....
DAVACIYA ÖDENMESİ GEREKEN İLAVE BEDELİN = +... olduğu
SÖZLEŞMENİN BASİT BİR SÖZLEŞME OLARAK KABUL EDİLMESİ DURUMUNDA; ... idari para cezasının açıklamalarımız gereği sayın mahkemenin takdirinde olduğu, ... tutarlı 3. firmaca yapılan işin bedelinin ayıplı iş yönüyle tespitinin mümkün olmadığını,
Sözleşme kapsamında yapılan isin bedeli = + ...
İs iskelesi imalat bedelinin = + ....
YAPILAN İSİN BEDELİN = + ....
YAPILAN İSİN KDV BEDELİN = + ....
YAPILAN İSİN KDV DAHİL TOPLAM BEDELİNİN = + ... olduğunu,
Sözleşme kapsamında kesilmesi gereken gecikme bedelinin = - ...,
Sözleşme kapsamında davacıva vapılan ara ödemenin = - ...,
DAVACIYA ÖDENMESİ GEREKEN İLAVE BEDELİN = + .... olduğunu,
Davaya konu yerde yapılan imalatlar, dosya kapsamında yaptığımız incelemeler ve sayın mahkemenin istemi ile; yukarıda yer alan açıklamalarımız doğrultusunda 2 seçenek ile hazırladıkları raporda sonuç olarak heyetimizce taraflar arasında yapılan sözleşmenin götürü bedel niteliği taşımaması sebebiyle; davacı firmanın yapmış olduğu işin bedelinin 2. seçenekle hesapladıkları ... olduğu görüş ve kanaatine varıldığını beyan etmişlerdir.
GEREKÇE
Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan yüklenicinin işverene karşı açmış olduğu bakiye alacağın tahsili amacı ile açılan alacak davasıdır.
Taraflar arasında davacı yüklenicinin işi eksiksiz yapıp yapmadığı, işte ayıplı iş bulunup bulunmadığı, işin gecikme süresi davalının cezai şart alacağının bulunup bulunmadığı, miktarı, İskele bedelinin ve dava işverenin uhtesinde kalan malzemeler bedelinin davalıdan talep edilip edilemeyeceği, davalının ödemiş olduğu idari para cezasının mahsubunun davacıdan isteyip isteyemeyeceği taraflar arasında ihtilaflıdır.
Dosya kapsamında alınan tüm bilirkişi raporlarında davacının yaptığı iş kapsamı aynı kabul edilmekle alınan tespit raporunda ... tarihli bilirkişi raporunda 09/10/2016 tarihli bilirkişi raporunda 30/11/2017 tarihli bilirkişi raporunda 06/02/2019 tarihli bilirkişi raporunda davacının yaptığı işler tespit edilmiş olup davacının yaptığı işler yönünden davacı şirket yetkilisinin ... tarihli keşif tutanağında da kabul ettiği üzere sadece iki adet kolunun tamamlanmadığı, sabit bulunmuştur.
Sözleşmenin taraflar arasındaki ... tarihli sözleşmenin incelenmesinde sözleşmenin götürbedel fiyatlı sözleşme olduğu anlaşılmıştır.
Bu nedenle davacının yaptığı imalat bedelinin KDV dahil toplam ... olduğu kabul edilmiştir.
Davalı her nekadar cevap dilekçesinde işin ayıplı yapıldığını beyan etmiş ise de dosya kapsamında yapılan inceleme yapılan keşifler, dinlenen tanıklar alınan bilirkişi raporları da işin ayıplı yapıldığını ispat edilemediği anlaşılmıştır.
Yine davacının davalının uhtesinde kalan ürünlerin yargılama boyunca davalıya teslim edilmediği sabit olup davalının şantiye sahasında kalan ürünler bedelinin ... olduğu anlaşılmakla bu bedelin davacıdan talep edilebileceği anlaşılmıştır.
Ceza şart yönünden yapılan yargılamada davalı vekili cevap dilekçesinde işin süresinde yapılmadığını, geç teslim edildiğini beyan etmesine rağmen davacı tarafın bu hususta geç teslimin kendinden kaynaklanmayan nedenlerle olduğuna ilişkin bir savunma getirmediği, sözleşmenin 14. Maddesinin incelenmesinde ise işin geç teslimi nedeni ile sözleşmede belirlenen gecikme cezasının sözleşmenin fesih halinde de istene bileceğinin kararlaştırıldığı, görülmüştür. Davalının vermiş olduğu cevap dilekçesinde davacının işe ... tarihinde başlamasına muvafakat ettiklerini beyan ettiklerinden ve işin bitirilme süresi 30 gün belirlendiğinden ... tarihine 30 gün eklenmesi ile işin teslim edilmesi gereken tarihin ... tarihi olduğu, sözleşmenin ise ... tarihinde fesih edilmesi nedeni ile toplam 3 ay 13 günlük gecikme olduğu, dosya kapsamından anlaşılmış olup, sözleşmenin 9. Maddesinde gecikme için günlük ... gecikme cezası uygulanacağının belirtilmesi ile 3 ay 13 gün *... =... davalının gecikme cezası alacağı olduğu anlaşılmıştır. Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... Esas sayılı ilamında belirtildiği üzere davalının cezai şart ile savunması mahsup itirazın niteliğinde olduğundan davacının davalıdan talep edebileceği miktardan bu bedelin mahsubunun gerektiği anlaşılmıştır.
Yine alınan 09/05/2015 tarihli bilirkişi raporuna göre davalının işbu sözleşme nedeni ile ... idari para cezası ödediği anlaşılmakla bu bedelin de davalı alacağından mahsup edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Davacının yaptığı imalat bedeli ... + Davalı uhdesinde kalan malzeme bedeli ... - gecikme cezası bedeli ... - İdari para cezası ... - Davadan önce yapılan ... ödeme = ... imalat bedelinin davalıdan talep edilebileceği anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabulüne dair, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile ... tl nin dava tarihinden itibanren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Alınması gerekli ...-TL harçtan peşin alınan ...-TL harcın mahsubu ile bakiye ... harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yatırılan ...-TL peşin harç, ...-TL başvurma harcı olmak üzere toplam ...-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve bilirkişi masrafı olmak üzere toplam ...- TL yargılama giderlerinin davanın kabul ve red oranına göre ...-TL davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısmın kendi üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve bilirkişi masrafı olmak üzere toplam ...- TL yargılama giderlerinin davanın red ve kabul oranına göre ...-TL davacıdan alınarak davalıya verilmesine, geri kalan kısmın kendi üzerinde bırakılmasına,
Sarf edilmeyen gider avansın kararın kesinleşmesinden sonra iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu. Anlatıldı. 17/07/2019
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı