T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20. HUKUK DAİRESİ
Esas-Karar No: 2026/1598 - 2026/1511
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2026/1598
KARAR NO : 2026/1511
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ANKARA 5. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK
MAHKEMESİ
TARİHİ : 31/03/2023
NUMARASI : 2022/451 E. - 2023/160 K.
DAVANIN KONUSU : Marka ile İlgili Kurum Kararının İptali-Marka Hükümsüzlüğü
Taraflar arasında görülen davada Ankara 5. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 31/03/2023 Tarih ve 2022/451 Esas - 2023/160 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı dernek tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
K A R A R
6100 sayılı HMK.'nın 334. maddesinde düzenlenen adli yardımın ilk koşulu, adli yardımdan yararlanmak isteyen kişinin kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin, gereken yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olması ve ikinci koşulu da geçici hukuki korunma taleplerinde ve icra takibinde, taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmamasıdır.
Ayrıca, HMK'nin 336. maddesine göre adli yardım, asıl talep veya işin karara bağlanacağı mahkemeden; icra ve iflas takiplerinde ise takibin yapılacağı yerdeki icra mahkemesinden istenir. Kanun yollarına başvuru sırasında adli yardım talebi ise bölge adliye mahkemesine veya Yargıtay’a yapılır. Aynı yasanın 337/2. maddesinde ise "Adli yardım talebinin reddine ilişkin kararlara karşı, tebliğinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkemeye dilekçe vermek suretiyle itiraz edilebilir. Kararına itiraz edilen mahkeme, itirazı incelemesi için dosyayı o yerde adli yardım talebi yapılan hukuk mahkemesinin birden fazla dairesinin bulunması hâlinde, numara olarak kendisini izleyen daireye, son numaralı daire için birinci daireye, o yerde adli yardım talebi yapılan hukuk mahkemesinin tek dairesi bulunması hâlinde ise aynı işlere bakmakla görevli en yakın mahkemeye gönderir. İtiraz incelemesi neticesinde verilen karar kesindir. Adli yardım talebi reddedilirse, ödeme gücünde sonradan gerçekleşen ciddi bir azalmaya dayanılarak tekrar talepte bulunulabilir." hükmü düzenlenmiştir.
Somut olayda dosyanın yapılan incelemesinde; her ne kadar davacı Dernek temsilcisi tarafından, kendilerinin kamuya yararlı dernek olduğu ve 6100 sayılı HMK'nın 334/2. maddesi uyarınca adli yardımdan yararlanabilecekleri bildirilerek adli yardım talebinde bulunulmuşsa da yine davacı Dernekçe dosyaya sunulan Faaliyet Belgesine göre davacı Dernek, "kamu yararına çalışan dernek statüsüne sahip değildir". Gerçekten de kamu yararına çalışan dernekler, 5253 sayılı Dernekler Kanununun 49. maddesindeki şartları taşımaları halinde, 50 ve 51. maddeleri uyarınca yapacakları başvuru sonucunda, Cumhurbaşkanı Kararı ile tespit edilir (Dernekler Kanunu m.27). Somut olayda ise davacı Dernek tarafından bu yönde bir bilgi veya belge dosyaya sunulmamıştır.
Kaldı ki 6100 sayılı HMK'nın 334/2. maddesi Anayasa Mahkemesinin 24/9/2024 Tarihli ve E: 2024/78, K: 2024/164 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Dava konusu adli yardım talebinin yapıldığı tarihte bu madde yürürlükte olmadığına göre, davacı Derneğin adli yardım talebinin de 6100 sayılı HMK.'nın 334/1. maddesinde düzenlenen adli yardım koşullarına göre incelenmesi gerekir.
Somut uyuşmazlıkta da davacı Dernek tarafından adli yardım talebinde bulunulmuş ise de, dosyaya davacı Derneğin mali durumuna dair hiçbir belge ve bilgi sunulmamış olması ve yatırılacak harç ve giderlerin miktarı dikkate alındığında, HMK'nın 334. maddesinde belirtilen adli yardım talebinin koşullarının oluşmadığı anlaşılmıştır.
SONUÇ: 1-6100 sayılı HMK'nın 336/3 maddesi uyarınca, kanun yollarına başvuru sırasında adli yardım talebinin bölge adliye mahkemesine veya Yargıtaya yapılması halinde, bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay tarafından adli yardım talebinin incelenmesi gerektiğinden, adli yardım talebinde bulunan davacı ... tarafından HMK'nın 336/2 maddesi gereğince, yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeler mahkemeye sunulmamış olması ve yatırılacak harç ve giderlerin miktarı dikkate alındığında, HMK'nın 337/1. maddesi uyarınca, davacı Derneğin adli yardım talebinin REDDİNE,
2-6100 sayılı HMK'nın 337/2. maddesine göre, adli yardım talebinin reddine ilişkin kararlara karşı, tebliğinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkemeye dilekçe vermek suretiyle itiraz edilebilir hükmü uyarınca, davacı ...'ne Dairemiz kararının tebliğ edilerek itiraz süresinin beklenilmesine, itiraz edilmesi halinde dosyanın Dairemize gönderilmesine,
3-Süresinde itiraz edilmemesi halinde mahkemece, HMK'nın 344. madde uyarınca, istinaf kanun yoluna başvuru harcı ve tebliğ giderleri de dâhil olmak üzere tüm giderlerin ödenmesi, bunların hiç ödenmediği veya eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, mahkemece verilecek bir haftalık kesin süre içinde tamamlanması, aksi hâlde başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususunu içerir meşruhatlı davetiyenin davacı ...'ne çıkarılması ve gerekli işlemlerin yapılması ile,
Dosyanın ilk derece mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE,
Dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonunda 11/09/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 11/09/2026
Başkan
Üye
Üye
Katip
Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.