T.C. ... 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/561 Esas - 2026/208
T.C.
...
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/561
KARAR NO : 2026/208
GEREKÇELİ KARAR
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
DAVA : Maddi tazminat
DAVA TARİHİ : 28/08/2023
KARAR TARİHİ : 31/03/2026
KARAR YAZIM TARİHİ : 24/04/2026
Davacı tarafından davalı hakkında açılan maddi tazminat davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda ;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle davacının işçisi ...'in 27/03/2023 tarihinde iş kazası geçirdiğini, kazadan dolayı % 52 oranında sürekli iş göremezliğinin oluştuğunu, ...'in davacı ile ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi hakkında iş kazasından dolayı maddi ve manevi tazminat talebi ile ... ... Mahkemesinin 2016/581 Esas nolu dosyası ile dava açtığını, yargılama sonunda 317.608,84 TL maddi tazminat ile 100.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine karar verildiğini, kararın kesinleştiğini, ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketinin ... 24. İcra Dairesi Müdürlüğünün 2021/7113 Esas nolu dosyası ile icraya konulan borcu 26/07/2023 tarihinde 1.061.455,41 TL ödeme yaparak ödediğini, ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketinin iç ilişkide sorumlu olduğu miktarın ödenmesini davacıdan istediğini, ... ... Mahkemesinin 2016/581 Esas nolu dosyasında iç ilişkideki sorumluluğun % 15 ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi, % 65 davacı ve % 20 işçi olarak belirlendiğini, ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi iç ilişkide rücu talep edince 24/06/2011-24/01/2012 tarihleri arasında geçerli olan işveren mali mesuliyet sigorta zeyilnamesi kapsamında davalıya başvurulduğunu, 27/03/2013 tarihinde zeyilname ile teminatın 24/01/2013-24/07/2013 tarihleri arasını da kapsayacak şekilde uzatıldığını, dava konusu iş kazasının poliçe kapsamında olduğunu, ... ... Mahkemesinin hükmettiği maddi ve manevi tazminatın miktarının toplam faizsiz olarak 417.608,84 TL olduğunu, davalının poliçe limiti olan 200.000,00 TL ile sorumlu olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 1.000,00 TL'nin davacının davadan haberdar olduğu 08/01/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 15/01/2026 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 200.000,00 TL'ye yükseltmiştir.
CEVAP ;
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, davalının merkezi Ümraniye'de bulunduğundan yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemesi olduğunu, ... ... Mahkemesinin 2016/581 Esas nolu dosyasına konu alacak ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi tarafından ödendiğinden ve ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi adına düzenlenmiş poliçe ve teminat bulunmadığından davacının dava açmakta hukuki yararının bulunmadığını, davacının rücu sorumlusu tarafından talep edilmeyen ve rücu sorumlusuna ödenmeyen bir alacağın dava konusu edilmesinin hukuka ve genel şartlarda aykırı olduğunu, poliçe teminatının sigortalının çalışanları ve sigortalının kusur ile sınırlı teminat sağladığını, üst işveren ve üçüncü kişi ve şirketler teminat kapsamına dahil edilmediğini, davacının taleplerinin sigorta kapsamında olup olmadığının tespit edilmesinin gerektiğini, davalının sorumluluğu belirlenirken eksik sigorta durumunun tespiti için kaza tarihindeki işçi sayısı ve poliçedeki işçi sayısının araştırılması gerektiğini savunarak öncelikle yetkisizlik, aksi kanatte olunması durumunda davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili ıslah dilekçesine karşı sunduğu beyan dilekçesinde özetle dava konusu talebin belirsiz alacak davası olarak ileri sürülmesinde hukuki yarar bulunmadığını, davanın hukuki yarar yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, eksik inceleme ile hazırlanan bilirkişi raporuna göre yapılan bedel artırımına itiraz ettiğini, davalının faiz ödeme borcunun bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER ;
Davacı vekili dava dilekçesi ekinde 24/06/2011-24/01/2012 tarihleri arasında davacının geçerli olan işveren sorumluluk sigorta poliçesi ile 24/06/2011-24/012013 ve 24/07/2013-24/07/2013 tarihleri arasındaki zeyilnamesini sunmuştur.
... ... Mahkemesinin getirilen 2016/581 Esas 2021/417 Karar nolu dosyasında davacı ... tarafından davalılar ... İnşaat Makina ve Turizm Yatırımları Anonim Şirket ile ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi hakkında 27/03/2013 tarihli iş kazasından dolayı açılan maddi ve manevi tazminat davasında 27/05/2021 tarih ve 2016/581 Esas 2021/417 Karar nolu karar ile davanın kabulüne, 317.608,84 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi tazminatın 27/03/2013 iş kazası tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte davalılardan müştereken alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, davacı ve davalılar vekilleri tarafından karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 08/12/2021 tarih ve 2021/2853 Esas 2021/3338 Karar nolu kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, davacı ve davalılar vekilleri tarafından karara karşı temyiz kanun yoluna başvurulmuş, karar Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 07/06/2023 tarih ve 2022/1696 Esas 2023/6535 Karar nolu kararı ile onanarak kesinleşmiştir.
... 3. Genel İcra Dairesi Müdürlüğünün getirilen 2023/188500 Esas nolu dosyasında ... tarafından davacı ile ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi hakkında 09/06/2021 tarihinde, ... ... Hukuk Mahkemesinin 27/05/2021 tarih ve 2016/581 Esas 2021/417 Karar nolu kararı ile hükmedilen toplam 774.941,91 TL alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte tahsili talebi ile icra takibi başlatılmış, ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi dosyaya 26/07/2023 tarihinde 1.061.455,41 TL ve 12/09/2023 tarihinde 581,39 TL ödeme yapmıştır.
Sigorta bilirkişi ...07/05/2024 tarihli raporunda davalı tarafından sigortalı davacı için için ... numaralı, riziko tarihini kapsar işveren mali sorumluluk sigorta poliçesinin tanzim edildiğini, davalının tazmin yükümlülüğünün İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve poliçe kapsamında sigortalı işçilerin talepleri nedeni ile işverenin sorumlu tutulacağı tazminat tutarı ile sınırlı olduğunu, işveren sorumluluk sigorta poliçesine göre işveren mali sorumluluk teminatının kişi başına bedeni 200.000,00 TL, kaza başına bedeni 400.000,00 TL olduğunu, davacının ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi tarafından icra dosyasına ... için ödenen tazminat bedelinin davacının kusuruna düşen % 65 tutarındaki kısmına terettüp eden tutarın ve ferilerinin hesaplanarak kendisine ödenmesini talep ettiğini, poliçe genel ve özel şartları gereğince gerçekleşen olayın sigorta teminatı kapsamında kaldığını, Türk Ticaret Kanununun 1473. maddesi gereğince sorumluluk sigortalarında sigortacı sigortalının sorumluluğu nispetinde zarar görene ödeme yaparak yükümlülüğünü yerine getirdiğini ancak kimi zaman da zarar görenin sigortalıya yahut zarar verenlere doğrudan dava açması durumunda sigortalının sorumluluğu nispetinde ödeme yaparak ödediği tutarı sorumluluk sigorta poliçesine istinaden sigortacıdan da rücuen talep edebildiğini ancak bunun için de sigortalı tarafından zarar görene ödeme yapılmış olmasının gerektiğini, davacının sigortalının meydana gelen riziko (iş kazası) nedeni ile zarar görene ödeme yapmamış olduğunu, zarar görene diğer sorumlu olan ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi tarafından ödeme yapıldığını, davacının icra dosyasına ödemeyi gerçekleştiren ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketine ödeme yapmadığını, davacı meydana gelen zarar dolayısı ile bir ödemede bulunmadığından işveren sorumluluk sigortası poliçesine istinaden talep hakkının oluşmadığını bildirmiştir.
Sigorta bilirkişi ...26/07/2024 tarihli ek raporunda zarar görene diğer sorumlu ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi tarafından yapılan davacının hakedişinden 250.000,00 TL kesinti yapılıp yapılmadığı konusunda mali müşavir bilirkişiden rapor aldırılması gerektiğini bildirmiştir.
...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü 25/10/2024 tarihli cevabi yazı ekinde 22/10/2024 tarihli 16/10/2023 tarihli yazı doğrultusunda davacının alacaklarından dava değeri olan 250.000 TL bloke konulduğuna dair yazıyı ve ilgili belgeleri sunmuştur.
Sigorta bilirkişi ...23/05/2025 tarihli ek raporunda ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi Genel Müdürlüğünün 25/10/2024 tarihli cevabi yazı ve ekleri incelendiğinde davacının alacaklarından dava değeri olan 250.000,00 TL'lik bloke konulduğunun belirtildiğini bildirmiştir.
İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğü 02/06/2025 tarihli cevabi yazı ile davalı ... Sigorta Anonim Şirketinin ticaret unvanının ...Sigorta Anonim Şirketi olarak değiştiğini bildirmiştir.
Sigorta bilirkişi ...14/12/2025 tarihli ek raporunda ...'in 27/03/2013 tarihinde geçirdiği iş kazası tarihinde davacının dava dilekçesi ekinde sunulan 2013 Şubat dönemi imzalı ücret bordroları listesinde 25 adet işçinin bulunduğunu, dava konusu sigorta poliçesininda de çalışan sayısının 25 olarak belirtildiğini bildirmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE ;
Dava, taraflar arasındaki işveren mali mesuliyet sigortasına göre davalı tarafından ödenmesi gerektiği ileri sürülen davacının işçisine ödenen tazminatın sigorta sözleşmesi gereğince davalıdan alınması için açılan alacak davasıdır.
İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğünün 02/06/2025 tarihli cevabi yazısı davalı ... Sigorta Anonim Şirketinin ticaret unvanının ...Sigorta Anonim Şirketi olarak değiştiğinin bildirilmesi nedeni ile gerekçeli karar başlığına davalının güncel ticaret unvanı yazılmıştır.
Davacı, işçisi ...'in 27/03/2013 tarihinde geçirdiği iş kazasından dolayı kendisi ile ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi hakkında açtığı davada hükmedilen maddi ve manevi tazminatın icra dosyasına ödeyen ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketinin hakedişinden kesinti yaptığı vakıasını ileri sürmüş ve ıslah dilekçesi ile 200.000,00 TL talep etmiştir.
Davalı ise, hukuki yarar dava şartının eksik olduğu ile yetki ilk itirazında bulunmuş, zamanaşımı defini ileri sürmüş, davanın haksız olduğunu savunmuş ve sırası ile yetkisizlik kararı verilmesini, davanın dava şartı eksikliği, zamanaşımı ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
31/10/2023 tarihli celsede davalı vekilinin yetki itirazının dava konusu borcun götürülecek borç niteliğinde olup alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ödenmesinin gerekmesi nedeni ile Türk Borçlar Kanununun 89. maddesi gereğince reddine karar verilmiştir.
Davacının aralarındaki sigorta sözleşmesine göre davalıdan alacak talebinde bulunması nedeni ile davacının dava açmakta hukuki yararının bulunduğu kabul edilmiştir.
Davacı ile davalı arasında, davalının ... numaralı, dava konusu iş kazası tarihine kapsayan işveren sorumluluk sigortası poliçesi ile davacının işçilerinin taleplerinden dolayı davacının sorumlu tutulacağı tazminatları güvence altına aldığı hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Davacı ile davalı arasında uyuşmazlık, davacının dava konusu işveren mali mesuliyet sigortasına göre davalıdan alacaklı olup olmadığı ve alacaklı ise miktarı hususlarındadır.
Türk Medeni Kanununun 6. maddesi gereğince kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.
Hukuk Muhakemeleri Kanununun 190. maddesine göre ispat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.
İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer, davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir.
Davacı ve davalı arasında uyuşmazlık konusu olan vakıalara göre genel kurala uygun olarak dayandığı vakıaları, alacağının varlığını ve miktarını ispat yükü davacıdadır.
Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan delillerden davalının ... numaralı, dava konusu iş kazası tarihini kapsayan işveren sorumluluk sigortası poliçesi ile işçilerinin taleplerinden dolayı davacının sorumlu tutulacağı tazminatları güvence altına aldığı, davacının işçisi ...'in 27/03/2013 tarihli iş kazası geçirdiği, ... ... Mahkemesinin 2016/581 Esas nolu dosyası ile davalılar ... İnşaat Makina ve Turizm Yatırımları Anonim Şirket ile ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi hakkında açtığı maddi ve manevi tazminat davasında davanın kabulüne, 317.608,84 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi tazminatın 27/03/2013 iş kazası tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte davalılardan müştereken alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, kararın kesinleştiği, ... 3. Genel İcra Dairesi Müdürlüğünün 2023/188500 Esas nolu dosyası ile icraya konulan tazminatı ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketinin ödediğini, ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketinin 16/10/2023 tarihinde yaptığı ödemeyi davacının kendisinden olan alacaklarından mahsup ettiği, dava konusu rizikonun ve hasarın işveren mali sorumluluk sigortası poliçesi ile teminat altına alındığı, davalının poliçe limitinin 200.000,00 TL olduğu sonucuna varılmıştır.
Davacının toplanan deliller, özellikle ... ... Mahkemesinin 2016/581 Esas 2021/417 Karar nolu dosyası, ... 3. Genel İcra Dairesi Müdürlüğünün 2023/188500 Esas nolu dosyası, ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketi Genel Müdürlüğünün 25/10/2024 tarihli cevabi yazısı, bilirkişi kök ve ek raporları ile dayandığı vakıa ile alacağının varlığını ve miktarını ispatlayarak ispat yükünü yerine getirmesi, ıslah dilekçesindeki talep ile davalının poliçe limitinin aynı olması, cevap dilekçesi ile ıslah dilekçesine karşı davalı vekilinin ileri sürdüğü zamanaşımı definin talebin sigorta sözleşmesine dayalı olması, davalının dava konusu tazminat ödemesinin ...... ... Sanayi ve Anonim Şirketinin yaptığı ödemenin davacının hakedişinden mahsup ettiği tarihte oluşması, Türk Ticaret Kanununun 1420. maddesi, 07/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda davalının sorumlu olmadığı görüşünün bildirilmesi, davalı vekilinin 28/05/2025 tarihli dilekçesindeki itirazı üzerine yeniden bilirkişiden ek rapor aldırılması, Anayasa Mahkemesinin 04/11/2025 tarihli 2021/52229 başvuru numaralı kararı da göz önünde bulundurularak dava konusu alacağın zamanaşımına uğramamış olması, dava dilekçesinde davacının davadan haberdar olduğu 08/01/2019 tarihinden itibaren, ıslah dilekçesinde ise arabuluculuk son oturum tarihi olan 18/08/2023 tarihinden itibaren faiz talep edilmesi hakkında yapılan değerlendirmede muaccel bir borcun borçlusunun temerrüte düşmesi için Türk Borçlar Kanununun 117. maddesine göre alacaklının alacağın miktarını gösterir ve ödeme talebini içerir bir ihtarname göndermesinin ya da borcun ifa edileceği günün birlikte belirlenmiş veya sözleşmede saklı tutulan bir hakka dayanarak taraflardan biri usulüne uygun bir bildirimde bulunmak suretiyle belirlenmiş olmasının ya da alacağın haksız fiilden veya sebepsiz zenginleşmeden doğmuş olmasının gerekli olması, Türk Ticaret Kanununun 18. maddesinin 3. fıkrasına göre tacirler arasında diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe, sözleşmeden dönmeye ilişkin ihbarların veya ihtarların noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılmasının zorunlu olması, arabuluculuk başvuru dilekçesinde davalıdan dava konusu alacağın talep edilmesi, davalının poliçe limiti göz önünde bulundurulduğunda bu talebin alacağın miktarını gösterir ve ödeme talebini içerir, Türk Borçlar Kanununun 117. maddesinin 2. fıkrası ile Türk Ticaret Kanununun 18. maddesinin 3. fıkrasına uygun ihtarname niteliğinde olması nedenleri ile davanın kabulüne, 200.000,00 TL’nin arabuluculuk son tutanak tarihi olan 18/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davanın KABULÜNE,
200.000,00 TL’nin arabuluculuk son tutanak tarihi olan 18/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Harçlar Kanunu 2026 yılı Harçlar Tarifesinin 1 sayılı Yargı Harçları Tarifesinin A,III/1-a maddesi gereğince alınması gereken 13.662,00 TL karar ve ilam harcının davacı tarafından yatırılan 269,85 TL peşin harç ve 3.416,00 TL ıslah harcından mahsubu ile alınması gereken 9.976,15 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazine'ye gelir KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan başvurma harcı 269,85 TL, peşin harç 269,85 TL, ıslah harcı 3.416,00 TL, 2 adet vekalet harcı 99,20 TL, 2 adet vekalet pulu 156,50 TL, dosya-posta gideri 366,00 TL ve bilirkişi ücreti 2.500,00 TL olmak üzere toplam 7.077,4 TL yargılama giderinin Hukuk Muhakemeleri Kanununun 326. maddesinin 1. fıkrası gereğince davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin Hukuk Muhakemeleri Kanununun 326. maddesinin 1. fıkrası gereğince kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davacı tarafından yatırılan avansın kullanılmayan kısmının Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra İADESİNE,
6-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Kanununun 168. maddesinin son fıkrası gereğince hüküm verildiği tarihte geçerli olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13. maddesinin 1. fıkrasına ve 2. kısmına göre kabul edilen miktar dikkate alınarak hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Arabuluculuk bürosu tarafından yapılıp Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin Hukuk Muhakemeleri Kanununun 326. maddesinin 1. fıkrası ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 13. ve 14. fıkraları gereğince davalıdan alınarak Hazine'ye gelir KAYDINA,
Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341. maddesinin 1. fıkrasının a bendi ve 345. maddesinin 1. fıkrası gereğince gerekçeli kararın tebliğinden başlayarak iki haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.31/03/2026