T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/54 Esas - 2025/417
T.C.
...
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/54 Esas
KARAR NO : 2025/417
HAKİM :...
KATİP :....
DAVACI : ....
VEKİLLERİ : Av. ...
DAVALI : 1- ....
VEKİLİ : Av...
DAVALI : 2- ... .....
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 22/01/2024
KARAR TARİHİ : 24/06/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 09/07/2025
Mahkememize açılan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, müvekkili bankanın Eskişehir Bölge Müdürlüğü temizlik işlerini yürütmekte olan şirketler nezdinde çalışmış olan ... ..., 01.04.2011 tarihinde işe başladığını, 28.04.2023 tarihinde emeklilik nedeniyle görevinden ayrıldığını ve çalıştığı sürelere ilişkin kıdem tazminatının kendisine ödenmesini talep ettiğini, adı geçen işçinin çalıştığı firmalar ve dönemleri gösterir tabloyu ekte sunduklarını, 11.09.2014 yürürlük tarihli "Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmelik" maddeleri, 4857 sayılı İş Kanununun 112'nci maddesi ile 1475 sayılı İş Kanununun yürürlükte olan 14. maddesi doğrultusunda, işçi ... ...'ın -damga vergisi dahil- 208.900,80-TL tutarlı kıdem tazminatı, müvekkili banka Eskişehir Bölge Müdürlüğünün 23.05.2023 tarih ve 55967 sayılı Olur'u ile 24.05.2023 tarihinde müvekkilince ödendiğini, davalı şirketler alt işveren sıfatıyla sorumlu olduklarından, dava dışı işçiye müvekkili Banka tarafından ödenen miktarın mevzuat hükümleri ve sözleşme hükümleri gereğince kendi dönemleriyle sınırlı olmak kaydıyla rücuen tahsilinin gerektiğini, bu itibarla, davalı şirketler ile imzalanan sözleşme hükümlerine göre taraflarınca işçiye ödenen kıdem tazminatı alacağından sorumluluk yüklenicilere ait olduğundan, davalı yüklenici şirketlerin payına düşen toplam ödeme miktarı olan 171.852,61-TL'nin rücuen tahsili amacıyla bahse konu şirketler aleyhine işbu dava ikame olunduğunu, fazlaya dair talep ve dava hakkımız saklı kalmak üzere toplam 171.852,61-TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan sorumlulukları oranında rücuen tahsiline; her türlü yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirketler üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... Danışmanlık vekili, cevap dilekçesinde özetle; dava dışı işçiye, davacı kurum tarafından yapılmış olan 171.852,61TL işçilik alacağı ödemesinin rücu istemiyle açılan işbu davada, davacının müvekkili şirketler nezdindeki çalışma süresinin tatbikinin SGK'ya yazı yazılarak yapılmasını talep ettiklerini, müvekkili şirket ile davacı kurum arasında akdolunan ihale sözleşmelerinden de görüleceği üzere, işler proje/ihale bazlı ve buna ilişkin olarak da yapılan iş sözleşmeleri belirli süreli olduğunu, bu sözleşmelerin sona ermesi nedeniyle de dava dışı işçinin işten ayrılış kodu 18 ( İşin sona ermesi) olarak gösterildiğini, bir işçinin kıdem tazminatı alabilmesi için aranan şartları biraz daha ayrıntılı incelemek gerektiğini, Kanunun kıdem tazminatına hak kazanılması için aradığı en önemli şart; işçinin İş Kanunu kapsamında işçi olarak kabul edilmesi ve aynı işverenin iş yerinde en az 1 yıl süre ile çalışması olduğunu, İşçi söz konusu iş yerinde bir yıldan az bir süre çalışmış ise kıdem tazminatı alabilmesi mümkün olmadığını, hal böyle olunca davacının, müvekkili şirketten kıdem tazminatı alacağı bulunmadığını, bu ön koşulların dışında işçinin kıdem tazminatına hak kazanabilmesi için iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmiş olması gerektiğini, davacının kıdem tazminatı alacağına hak kazanmış olduğu kabul edilmiş olsa dahi bu durumun iş mahkemeleri tarafından hüküm altına alınması gerektiğini, dava dışı işçinin kıdem tazminatı iş mahkemelerinde hüküm altına altına alınmadığından kıdem tazminatı alacağına hak kazanıp kazanmadığı tespit edilmediğini, dolayısıyla bir hüküm bulunmadan yapılan ödemenin müvekkili şirketten talep edilmesi de taraflarınca kabul edilmesinin mümkün olmadığını, tüm bu nedenlerle davanın esas ve usule aykırılıkları neticesinde müvekkiller yönünden reddine, yargılama giderleri ve harç ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... ... Tarım ... .. Limited Şirketi'ne usulüne uygun tebligat yapılmış ise de davaya cevap vermediği görülmüştür.
DELİLLER :
Dava dış işçinin SGK kaydı ve iş yeri unvan listesi UYAP üzerinden dosyamız arasına alınıp incelendi.
Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında nitelikli hesap uzmanı bilirkişiden alınan 01/09/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davacı şirket tarafından dava dışı işçi ... ... için ödenen toplam 208.900,80 TL'den davalı şirketlerin sorumlu olduğu miktarların aşağıdaki tabloda gösterildiği gibi olabileceğini,
¸
Ödemenin 24.05.2023 tarihinde yapılmadığı yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.
İtirazları karşılar ek rapor alınmak üzere dosya önceki nitelikli hesap uzmanı bilirkişiye tevdi edilerek alınan 06/04/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; davacı şirket tarafından dava dışı işçi ... ... için ödenen toplam 210.498,48-TL'den davalı şirketlerin sorumlu olduğu miktarların aşağıdaki tabloda gösterildiği gibi olabileceğini,
¸
207.315,24-TL'nin 24.05.2023 tarihinde ve 1.585,56-TL'nin ise ve 14.03.2025 tarihinde ödendiği yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.
DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE:
Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak davasıdır.
Uyuşmazlık davacının hizmet sözleşmesi kapsamında dava dışı işçi ... ... için yapılan kıdem tazminatı ve ferilerine ilişkin ödeme için davalılara rücu hakkının olup olmadığı, yapılan ödemenin yerinde olup olmadığı, ve davalılara rücu edeceği miktarın ne kadar olduğu noktasında toplanmaktadır.
Davacı dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatı ve ferilerinin rücusunu talep etmektedir.
Davacının davalılara rücu hakkının olup olmadığı değerlendirilmesinde taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi hükümlerinin değerlendirilmesi gerekmektedir. Taraflar arasında düzenlenen sözleşmelerde davacının işveren olarak işçilik alacaklarından sorumlu olduğuna dair açık bir hüküm olmadığı anlaşılmıştır.
Yargıtay 23. Hukuk dairesinin (2019/2339 esas 2021/225 karar) içtihadında; taraflar arasında yapılan hizmet alım sözleşmelerinde işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede açık bir hüküm bulunmaması halinde işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğuna dair kararları bulunmaktadır.
Dosya kapsamında bulunan hizmet alım sözleşmeleri, ödeme belgeleri, bilirkişi raporu, yargı içtihatları değerlendirildiğinde; Davacının hizmet alım sözleşmeleri gereği ödediği kıdem tazminatının yerinde olduğu, işçilik tazminat alacaklarının tamamını davalıdan rücu edebileceği, davacının dava dışı işçi için ödediği kıdem tazminatı ve ferilerinden davalı şirketlerin kendi ihale dönemleri ile orantılı olarak sorumlu olacakları, dosya kapsamında alınan kök raporda dava dışı işçi için ödenen 208.900,80 TL olduğu tespit edilmiş olup davalıların sorumlulukları ödenen bu miktar üzerinden hesaplanmış ise de; davacı tarafından dava tarihinden sonra 24/05/2023 tarihinde dava dışı işçiye 1.585,56 TL eksik ödeme yapıldığı anlaşılmakla ve bu eksik ödenen bedelin dava dışı işçiye ödendiği anlaşılmakla, toplam ödenen 210.498,48 TL üzerinden davalıların sorumlulukları belirleyen 06/04/2025 tarihli ek rapor alınmıştır ( Sonradan yapılan 1.585,56 TL'nin asıl ödemenin ferisi niteliğinde olması ve usul ekonomisi ilkesi dikkate alınarak ) 06/04/2025 tarihli ek rapor denetime elverişli bulmakla hükme esas alınmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
Davanın KISMEN KABULÜNE;
1.-117.890,64 TL'nin ; 1.585,56 TL'sinin ödeme tarihi olan 14/03/2025 tarihinden, kalan 116.305,08 TL'sinin ödeme tarihi olan 24/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ... ... ... ŞİRKETİ'Nden tahsili ile davacıya ödenmesine
1.a-53.678,07 TL'nin ödeme tarihi olan 24/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı .... ŞİRKETİ'nden tahsili ile davacıya ödenmesine
2.-Fazlaya ilişkin talebin reddine
3.-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 11.719,85 TL nispi karar ve ilam harcın, peşin alınan 2.934,82 TL'nin mahsubu ile noksan olan 8.785,03 TL'nin davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına, (davalı ... ... ... . ... İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin 6.037,08 TL'den, davalı ... ve Turizm Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin 2.747,95 TL'den sorumlu tutulmalarına)
4.-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, (davalı ... ... ... Tarım ... İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin 20.616,00 TL'den, davalı ... Temizlik Yemek ve Turizm Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin 9.384,00 TL'den sorumlu tutulmalarına)
4.a-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı ... ... Limited Şti yararına red miktarına göre hesaplanan 283,90 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren bu davalıya verilmesine,
5.-Arabuluculuk aşamasında harcanan 3.120,00 TL giderin kabul ve red oranına göe 3.114,69 TL'sinin davalılardan, 5,31 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, (davalı ... ... ... .. ... İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin 2.140,42 TL'den, davalı ... Danışmanlık Bilgi İşlem Eğitim İnşaat Temizlik Yemek ve Turizm Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin 974,28 TL'den sorumlu tutulmalarına)
6.-Davacı tarafça yatırılan 2.934,32 TL peşin harcın davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, (davalı ... ....Şirketi'nin 2.016,47 TL'den, davalı ... Danışmanlık Bilgi İşlem Eğitim İnşaat Temizlik Yemek ve Turizm Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin 917,85 TL'den sorumlu tutulmalarına)
7.-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvuru harcı, 7.555,00 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.982,60 TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre 7.969,02 TL'sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, (davalı ... ... ... .. ... İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin 5.476,32 TL'den, davalı ... Danışmanlık Bilgi İşlem Eğitim İnşaat Temizlik Yemek ve Turizm Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin 2.492,71 TL'den sorumlu tutulmalarına) bakiye kısmın davacı üzerinde bıkarılmasına,
8.-Kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı ve davalı ... Danışmanlık vekilinin yüzüne karış, diğer davalıların yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/06/2025
Katip ....
e-imzalıdır.
Hakim ....
e-imzalıdır.
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.