Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2025/1225 E. , 2025/3164 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2025/1225
Karar No : 2025/3164
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Sanayi Tic. Ltd. Şti.
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:..., Temyiz No:... sayılı temyiz isteminin incelenmeksizin reddine dair kararının ve ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının esastan temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem:Davacı şirket tarafından 2012/Ocak dönemine ilişkin 6736 sayılı Yasa kapsamında yapılan katma değer vergisi matrah artırımı bildiriminde maddi hata yapıldığından bahisle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun zımmen reddine dair işlemin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı şirket tarafından 19/10/2016 tarihinde 2011, 2012, 2013, 2014 ve 2015 dönemlerine ilişkin olarak 6736 sayılı Yasa kapsamında matrah artırımında bulunulduğu, borcun 18 ay taksit ile ödeme planının yapıldığı, son taksit tarihinin 30/01/2020 olduğu, davacı tarafından, 03/10/2023 tarihinde 2012/Ocak dönemi için KDV matrahı bildiriminde maddi hata yapıldığından bahisle gerekli düzeltmenin yapılması istemiyle yapılan başvurunun, 6736 sayılı Yasanın 5. maddesi uyarınca vergi artırımına ilişkin beyanlarının azaltılamayacağı ve düzeltmeye ilişkin olarak başvuru süresinin geçmiş olması nedeniyle reddi ve şikayet başvurusunun zımnen reddi üzerine bakılan davanın açıldığı, davalı idare tarafından ileri sürülen düzeltme zamanaşımı itirazının, anılan borçların vade tarihlerinin 2016 ila 2020 tarihleri arasında olması, taksitlerin bitimi tarihiyle borcun muaccel hale gelmesi ve davalı idarece yapılandırmanın ihlal edildiğine dair bilgilendirme yazısı da gönderilmemesi nedeniyle davacının hataen ortaya çıkan borcun varlığını öğrendiği tarihten itibaren zamanaşımı süresi içerisinde başvurduğu sonucuna varıldığından yerinde görülmediği, olayda, davacı şirketin 2012/Ocak dönemi katma değer vergisi matrahının 136.419,11-TL olduğu, ancak 6736 sayılı Yasa kapsamında matrah artırımında bulurken matrahının sisteme 136.419.311,00-TL olarak yazıldığı görüldüğünden, davacı şirket tarafından maddi hata sonucu sehven '3' rakamı fazla yazılmak suretiyle bildirimde bulunulduğu sonucuna varıldığından yapılan maddi hatanın düzeltilmesi talebinin Vergi Usul Kanunu'nun 116 ve 117. maddeleri kapsamında değerlendirilerek düzeltme ve şikayet başvurusunun kabulü gerekirken reddi yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Vergi borç ve cezalarının tahsilinden, mükellefler ve adına ceza kesilenler lehine “yapılandırma” veya “vergi affı” adıyla, belli bir kısmının veya tamamının tahsilinden vazgeçilmesi, ödemelerin daha düşük oranlarda faiz uygulanarak yeniden taksitlendirilmeleri, ya da olayda olduğu gibi vergi incelemesi veya tarhiyata muhatap olunmamasını sağlamak amacıyla yayımlanan kanunların ortak amacının, vergi uyuşmazlıklarının “sulh yoluyla” sonlandırılması olduğu, bu durumun mükelleflere ve ceza muhataplarına tanınmış bir hak olduğu ve bu haktan yararlanmanın dava açmama, açılmış davalardan vazgeçme, kanun yollarına başvurmama koşullarına bağlanmasının bu yasaların ortak amacıyla uyumlu olduğu ve ilgililerin bu haklarını kullandıktan sonra, bu amaca aykırı olarak sulh yoluyla çözüme kavuşan uyuşmazlıkları yeniden dava konusu edebilmelerine olanak bulunmadığı, kaldı ki 6736 sayılı Kanun'un "Matrah ve Vergi Artırımı" başlıklı 5. maddesinin 3. fıkrasının (a) bendinde vergi artırımına ilişkin alt sınır belirlendiği ve bir üst sınır öngörülmediği, mükellefler tarafından, belirlenen alt sınır gözetilerek herhangi bir vergi incelemesi veya tarhiyata muhatap olunmamak amacıyla ve kendi iradeleri ile matrah ve vergi artırımında bulunulduğundan, artırılan vergi ya da matrahta hata olduğu iddiasının, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 116 ve 117. maddeleri kapsamında vergi hatası olarak değerlendirilmesine olanak bulunmadığı söz konusu hata iddiasının ancak, 6736 sayılı Kanun'dan yararlanmak için öngörülen süre içinde yapılacak bir başvuru veya açılacak bir davada ileri sürülebilecek nitelik taşıdığından, açılan davanın reddi gerektiği gerekçesiyle, istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiş, bu karara karşı davacı tarafından yapılan temyiz başvurusunun ise davanın konusunun para olmaması nedeniyle kararın kesin ve temyiz yolunun kapalı olduğu gerekçesiyle incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:Matrah artırımı bildiriminde bulunulurken fazladan girilen "3" rakamı nedeniyle katma değer vergisi matrahının yanlış beyan edildiği, bu durumun düzeltme-şikayet kapsamında kabul edilmesi gerektiği iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Davacı şirket tarafından, 6736 sayılı Yasa kapsamında 2012/Ocak dönemi katma değer vergisi matrah artırımında bulunulurken 136.419,11-TL olan matrahın sisteme sehven 136.419.311,00-TL olarak yazıldığı, bunun sonucunda ödenecek verginin 409.257,33-TL olması gerekirken 4.092.579,33-TL olarak hesaplandığından bahisle hatalı bildirilen matrahın düzeltilmesi talebiyle düzeltme- şikayet başvurusunda bulunulduğu dikkate alındığında dava konusu işlemin miktar içerdiği ve anılan miktarın temyiz sınırının üzerinde olduğu anlaşıldığından, ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:..., Temyiz No:... sayılı kararının kaldırılmasına karar verildikten sonra, davacının anılan Dairenin ... tarih ve E:..., K:... sayılı karara yönelik esasa ilişkin temyiz isteminin incelenmesine geçildi;
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Davacı şirket tarafından 2012/Ocak dönemine ilişkin 6736 sayılı Yasa kapsamında yapılan katma değer vergisi matrah artırımı bildiriminde maddi hata yapıldığından bahisle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun zımmen reddine dair işlemin iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 122. maddesinde; mükelleflerin, vergi muamelelerindeki hataların düzeltilmesini vergi dairesinden isteyebilecekleri, 124. maddesinde; vergi mahkemelerinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolunanların şikayet yolu ile Maliye Bakanlığına müracaat edebilecekleri, 126. maddesinde de; 114. maddede yazılı zamanaşımı süresi dolduktan sonra meydana çıkarılan vergi hatalarının düzeltilemeyeceği, 114. maddesinde ise, vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlayarak beş yıl içinde tarh ve mükellefe tebliğ edilmeyen vergilerin zamanaşımına uğrayacağı düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıdaki maddelerin değerlendirilmesinden, düzeltme zamanaşımı süresinin, vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından itibaren beş yıl olduğu, uyuşmazlıkta; davacı şirket tarafından 19/10/2016 tarihinde 2011, 2012, 2013, 2014 ve 2015 dönemlerine ilişkin olarak 6736 sayılı Yasa kapsamında matrah artırımında bulunulduğu, matrah artırımına dair herhangi bir ödeme yapılmadığı, davacı tarafından 2012/Ocak dönemi için katma değer vergisi matrahı bildiriminde maddi hata yapıldığından bahisle gerekli düzeltmenin yapılması istemiyle 03/10/2023 tarihinde başvuru yapıldığı dikkate alındığında matrah artırımında bulunulan 2016 yılını takip eden yılın başından başlayarak beş yıl içinde, en geç 31/12/2021 tarihine kadar düzeltme başvurusu yapılması gerekirken, davacı tarafından, zamanaşımı süresi geçirildikten sonra, 2023 yılı içerisinde düzeltme başvurusu yapıldığı görüldüğünden dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;
Davacının temyiz isteminin reddine,
... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
Temyiz isteminde bulunan davacıdan ...-TL maktu harç alınmasına,
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 19/06/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.