Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2024/4746 E. , 2025/4878 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2024/4746
Karar No : 2025/4878
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Defterdarlığı- ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... San. Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına Şükrükanatlı Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Mad. San. Tic. A.Ş., Van Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti., Yüreğir Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Petrokimya San. Ve Tic. A.Ş. İle ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Petrokimya Dış Tic. San. A.Ş. Ve Osmaniye Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Kimya Dış Tic. San. A.Ş.'den aldığı faturaların sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden 2017/Mayıs ve Haziran dönemlerine ilişkin re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacıya fatura düzenleyen ... Mad. San. Tic. A.Ş. hakkında tanzim olunan ... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporu dayanak alınmak suretiyle anılan firma adına tarhedilen 2017 yılı vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisine karşı açılan davada, ... Vergi Mahkemesince düzenlenen faturaların sahte olmadığına karar verildiği, söz konusu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesi'nin ... tarih E:..., K:... sayılı kararı ile reddedildiği, davacıya fatura düzenleyen ... Pet. Ürün. Tic. Ltd. Şti. hakkında tanzim olunan ... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporu dayanak alınmak suretiyle anılan firma adına tarhedilen 2017 yılı vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisine karşı açılan davada, ... Vergi Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile düzenlenen faturaların sahte olmadığına karar verildiği, davacıya fatura düzenleyen ... Petrokimya Dış Tic. San. A.Ş. hakkında tanzim olunan ... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporu dayanak alınmak suretiyle anılan firma adına tarhedilen 2017yılı vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisine karşı açılan davada, Mahkemelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile düzenlenen faturaların sahte olmadığına karar verildiği, söz konusu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesi'nin ... tarih E:..., K:... sayılı kararı ile reddedildiği, davacıya fatura düzenleyen ... Kimya Dış Tic. San. A.Ş. hakkında tanzim olunan ... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporu dayanak alınmak suretiyle anılan firma adına tarhedilen 2017 yılı vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisine karşı açılan davada, Mahkemelerinin ... tarih ve E:...,K:... sayılı kararı ile düzenlenen faturaların sahte olmadığına karar verildiği, söz konusu karara karşı yapılan istinaf başvursunun ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesi'nin ... tarih E:..., K:... sayılı kararı ile reddedildiği, davacıya fatura düzenleyen ... Petrokimya San. Tic. A.Ş. hakkında 2017 ve 2018 hesap dönemlerine ilişkin olarak düzenlenen .... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporu'nun değerlendirilmesinden; davacının ihtilaflı dönemde somut ve tereddütten uzak bir şekilde komisyon karşılığı sahte fatura ticareti yaptığı sonucuna ulaşmanın mümkün olmadığı sonucuna varıldığından katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle davacı adına dava konusu dönemlere ilişkin olarak re'sen tarh olunan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu cezalı tarhiyatın kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Belgelerin sahteliği incelenirken gerek Hazine ve Maliye Bakanlığının yayımladığı genel tebliğlerde gerek yargı kararlarında birtakım özelliklere yer verildiği, Mahkemece karar verilirken bu hususlara dikkat edilmediği iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY: Davacı adına Şükrükanatlı Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Mad. San. Tic. A.Ş., Van Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti., Yüreğir Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Petrokimya San. Ve Tic. A.Ş. İle ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Petrokimya Dış Tic. San. A.Ş. Ve Osmaniye Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Kimya Dış Tic. San. A.Ş.'den aldığı faturaların sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden 2017/Mayıs ve Haziran dönemlerine ilişkin re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelerin gerçek mahiyetinin yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği ve iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfetinin bunu iddia eden tarafa ait olduğu ifade edilmiştir.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinde, mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyize konu kararın; cezalı tarhiyatın ... Petrokimya San. Ve Tic. A.Ş.,... Petrokimya Dış Tic. San. A.Ş.,... Kimya Dış Tic. San. A.Ş.'den alınan faturalardan kaynaklanan kısmına yönelik hüküm fıkrasında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, cezalı tarhiyatın ... Mad. San. Tic. A.Ş.'nden alınan faturalardan kaynaklanan kısmı yönünden;
Yukarıda metni verilen Kanun maddelerinin değerlendirilmesinden de görüleceği gibi; yükümlülerin mal alışları nedeniyle yüklendiği katma değer vergilerinin, indirim ve iade konusu yapılabilmesi için faturaların gerçek bir mal alım satımı karşılığı düzenlenmesi gerekmektedir.
Vergilendirme işlemi yapılırken, kanuna uygun biçimlendirilen muamelelerin bu biçimselliğinin ötesine geçilerek, muamelenin tarafları arasında oluşan maddi ve hukukî ilişkinin gerçek mahiyetinin araştırılması gerekmektedir. Kanun, gerçek mahiyetin ortaya çıkarılmasında, yemin hariç her türlü delile izin vermiştir. Bu deliller, tarafların ikrarı, vergiyi doğuran olayla ilişkisi doğal ve açık bulunan tanık ifadesi, muamelenin taraflarının ekonomik ve ticari konumları, iş yerlerinin durumu, arandığında bulunup bulunamamasına ilişkin tespitler olabilir.
Gerçekleşmemiş teslim ve hizmetler dolayısıyla katma değer vergisi ödenmesi ve bunun sonucu olarak da bir vergi indirimi veya iadesi söz konusu olamayacağından, vergi indirimine veya iadesine dayanak teşkil eden faturaların gerçeği yansıtıp yansıtmadığı ortaya konulmalıdır.
Mahkeme kararında atıf yapılan ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesi'nin ... tarih E:..., K:... sayılı kararına karşı davalı tarafından yapılan temyiz başvurusu hakkında, Dairemizin 19/10/2023 tarih ve E:2022/4262, K:2023/3803 sayılı kararıyla; davacının 7440 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun'dan yararlanması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği anlaşıldığından, anılan firma hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunun incelenmesinden; şirketin, katı, sıvı ve gaz haldeki yakıtların ticareti alanında faaliyette bulunmakta iken 15/02/2018 tarihinde mükellefiyetinin re’sen terk ettirildiği, ... Cad No:... Sarıçam/ADANA adresinde petrolden madeni yağların imalatı faaliyetinde bulunmak için şube iş yerinde 05/10/2015-01/01/2018 tarihlerinde faaliyette bulunduğu, kanuni temsilcinin elektronik adresine gönderilen “İmzaya Davet” konulu yazının tebliğ edildiği halde davete icap edilmediği, kurum yetkilisi ...’in ortağı ve yöneticisi olduğu ... Petrokimya Ltd. Şti'nin re’sen terk olduğu ve şirket hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda 2013, 2014 ,2015 yılları ÖTV 1 sayılı liste sahte belge düzenleyicisi olduğunun ve ... Danışmanlık Limited Şirketinin de re’sen terk olduğu ve adreste bulunamama nedeni ile özel esaslara tabi olduğunun tespit edildiği, işyeri adresinde yapılan 12/05/2016 tarihli yoklamada iş yerinin kapalı olduğu ancak kapıda unvanını belirten tabelanın bulunduğunun tespit edildiği, şirket yetkililerinin çoğunlukla Adana'da bulundukları haftada iki ya da üç gün kısa sureli olarak geldikleri komşusu ... tarafından beyan edildiği, 24/05/2016 tarihli şube iş yerinde yapılan yoklamada satışa sunulmak üzere tahmini 3.300-TL civarında madeni yağ olduğu, merkez iş yeri adresinin İskenderun'da olduğu, şube iş yerinde madeni yağ imalatı ve toptan satışı faaliyetine devam ettiği, şube iş yerinin bir üretim binası, bir laboratuvar ve idari binadan oluştuğu, laboratuvarda üretimle ilgili çeşitli alet ve edevat olduğu, 10/10/2016 tarihli yoklamada, şirketin ... Mahallesi ... Caddesi No:... adresindeki merkez iş yerinin bitişiğindeki no:... numaraya taşındığı, ...'ın aynı adreste faaliyette bulunduğu ve şirketinde sigortalı çalışanı olduğu, iş yerinin ofis olarak kullanıldığı, 02/03/2017 tarihli merkez iş yerinde yapılan yoklamada adresin ofis olarak kullanıldığı, ofisin ... (doğa temizlik) ile ortak kullanıldığı, şirketin merkez ve şube dahil 11 çalışanı olduğu, şirket adına kayıtlı araç ve depo bulunmadığı, fabrika alanının depo olarak kullanıldığı, fabrikanın yıllık kapasitesinin üç vardiyalı olarak 30.000 ton olduğu, halihazırda firmanın elinde stok bulunmadığı, 02/03/2017 tarihli şube iş yerinde yoklamada satılmak ve işlenmek üzere emtiasının bulunmadığı, öteden beri kimyevi maddeler imalatı ve toptan satışı işine devam ettiği, kapasite raporu, mal alış ve satışlarına ait faturalar ile banka dekontlarının resimlerinin çekildiği, 03/05/2017 tarihli yoklamada İskenderun'un merkez iş yeri olduğu, şube iş yerinde madeni yağ imalatı ve toptan satışı işine devam ettiği, bu iş yerinden başka şube depo ve ardiyesinin bulunmadığı, iş yerinin toplam 2000 metre kare olduğu, bunun 1000m2'sinin kapalı alan üretim ve depo şeklinde kullanıldığı, kapalı alanda şuanda fiilen üretimin devam ettiği, kapalı alanda üretimde kullanılan makine ve teçhizatların kapasite raporunda belirtildiği ve üretim yerinde kurulu olarak çalıştığı, iş yerinde işlenmek ve satışa hazır 10.000 kg emtia ile muhtelif ebatlarda 1000 adet ambalaj malzemesinin bulunduğunun beyan ile tespit edildiği, 2016 yılı kurumlar vergisi beyanında 39.645,39-TL hesaplanan kurumlar vergisinin olduğu, 2017 yılı kurumlar vergisi beyanında 1.119.791,08-TL ticari bilanço zararının bulunduğu ve hesaplanan kurumlar vergisinin bulunmadığı, 2016 ve 2017 yılları aylık katma değer vergisi beyanlarında ödenmesi gereken katma değer vergisinin bulunmadığı, 2016 yılı muhtasar beyanlarında 17 ila 41 arasında ve 2017 yılı muhtasar beyanlarında 1 ila 12 çalışan sayısı bildirildiği, Hatay Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün ... tarih ve E... sayılı yazısında "Adana Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünü Sosyal Güvenlik Denetmen Yard. …tarafından tanzim olunan ... sayılı raporun sonuç kısmı bölümünde …... T.C. Kimlik numaralı ...’ in ve ... T.C. Kimlik numaralı ...’ nin fiili çalışma olmadan sigortalı bildirimi yapıldığı şüphesi oluştuğundan söz konusu bu kişilerin çalışmalarının fiili olup olmadığının tespit edilmesi hususunda ..denetim talebinin bulunduğu"na yer verildiği, toplam 451.056,37-TL vergi borcunun bulunduğu, sanayi sicil belgesi, madeni yağ lisansı ve iki adet kapasite raporunun bulunduğu, ilgili raporlarda yıllık üretim kapasitesinin 4.301.000 kg otomotiv yağları, 4.948.000 kg endüstriyel sanayi yağları, 1.505.000 kg yağlama müstahzarları olduğu, 2016 ve 2017 yıllarında mükellef kurum adına herhangi bir elektrik abonelik kaydına rastlanılmadığı, aynı adreste faaliyet gösteren Topçumeydanı Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Petrokimya Sanayi Ticaret A.Ş''ye ait tüketim bilgilerinin gönderildiği, kurum yetkilisi ...’in konu hakkında "... Petrokimya Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ve ... Maddeler Sanayi Ticaret A.Ş ile birlikte ortak işyerine sahip değiliz. İki şirketin üretim yer adresi, girişleri, yükleme alanları farklıdır, ...’in adresi No:..., ...'nın ise no:... tür. Tamamıyla üretim yerimiz farklıdır, dolayısıyla demirbaşlarımızı, makinalarımızı ayrıdır. Biz elektriği ve suyu ... firmasından çekerdik, sayacımızdan ne kadar harcadığımız belliydi buna göre ... la elektrik ve su giderlerimizi ayrıştırırdık. ...da kendi fabrikasında Petrolden madeni yağların imalatı faaliyetinde bulunurdu" şeklinde ifadede bulunduğu, ... Petrokimya Sanayi Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarında, sırasıyla 2016 ve 2017 hesap dönemlerinde raporda belirtilen organizasyon tarafından organizasyonun amacı doğrultusunda organizatör firmalarca ikinci imalatçı grup olarak kullanıldığı, imalatında kullandığını belirttiği yüksek ÖTV’li mallara ait alış faturaları ve imal ederek sattığı yüksek ÖTV’li mal faturalarının sahte belge niteliğinde olduğu sonucuna varıldığı, 2016 yılı mal ve hizmet alışlarından ... Sanayi Ve Tic. Anonim Şirketi, ... Yaglar Biyo Enerji Petrol Ür. İnş. Tas. San. Tic. Limited Şirketi, ... Petr. Ün. Kimya Gıda Nak. San Ve Tic. Limited Şirketi, ... Petrokimya Dış Tic. San. Ve Anonim Şirketi, ... Petrokımya Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketleri hakkında sahte belge düzenlemekten vergi tekniği raporlarının bulunduğu, mükellef kurumun, 2016 hesap döneminde Bs bildirimlerinde %72,05 satış gerçekleştirildiği Şehitlik Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Petrokimya Sanayi Tic. A.Ş hakkında tanzim olunan vergi tekniği raporu ve Ba bildirimlerinde %52 alım yüzdesini oluşturan ... ve Pet. Ür. Tic. Limited Şirketi hakkında sahte belge düzenleme organizasyonun ortaya konulduğu ... tarih ve ... Sayılı Görüş ve Öneri Raporu bulunduğu, 2017 yılı mal ve hizmet alışlarından ... Sanayi Ve Tic. Anonim Şirketi, ... Yağlar Biyo Enerji Petrol Üm .İnş. ... Limited Şirketi, ... Petrokimya Sanayi Tic. Anonim Şirketi, ... Gıda Ins.enerjı petrol Ürün.san.ve Tıc. Limited Şirketi, ... Otomotiv Nak. San. ve Tic. Limited Şirketi, ... İmlt. Ins. İth. İhr. Dag. Paz. San. Limited Şirketleri hakkında sahte belge düzenlemekten vergi tekniği raporlarının bulunduğu gibi tespitlerden hareketle 2016 ve 2017 yıllarında düzenlediği bütün faturaların sahte fatura niteliğinde olduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitlerin değerlendirilmesinden;yapılan yoklamalarda işyerinde stok tespiti yapılamaması, şirketin kanuni temsilcisinin yöneticisi olduğu diğer şirketler hakkında da olumsuz tespitler bulunması, yapılan yoklamalarda şirket adına kayıtlı araç ve deponun bulunmaması, stok tespitinin yapılamaması veya ticaret hacmiyle birlikte değerlendirildiğinde sembolik miktarda ve tutarlarda emtianın bulunduğunun beyan ile tespit edilmiş olması, vadesi geçmiş ve ödenmesi gereken toplam 451.056,37 TL vergi borcu bulunması, kapasite raporunda belirtilen üretim miktarları ile fiili üretim miktarları arasında uyumsuzluk bulunması, 2016-2017 yıllarında mükellef kurum adına herhangi bir elektrik aboneliği kaydına rastlanılmaması, 2016 yılı mal ve hizmet alışlarını yaptığı mükellefler hakkında sahte belge düzenlemekten vergi tekniği raporlarının bulunması, mükellef kurumun, 2016 hesap döneminde Bs bildirimlerinde %72,05 satış gerçekleştirildiği Şehitlik Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Petrokimya Sanayi Tic. A.Ş hakkında tanzim olunan vergi tekniği raporu ve Ba bildirimlerinde %52 alım yüzdesini oluşturan ... ve Pet. Ür. Tic. Limited Şirketi hakkında sahte belge düzenleme organizasyonun bulunduğunun belirtildiği ... tarih ve ... Sayılı Görüş ve Öneri Raporu bulunması hususları bir arada değerlendirildiğinde, davacının mal ve hizmet alımında bulunduğu ... Mad. San. Tic. A.Ş.'den aldığı faturaların gerçek bir ticari ilişkiye dayanmadığı sonucuna varıldığından cezalı tarhiyatın davacı şirketin anılan şirketten alımlarına tekabül eden kısımlarında hukuka aykırılık, Bölge İdare Mahkemesi kararının bu kısmında hukuka uyarlılık görülmemiştir.
Temyize konu kararın ... ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalara ilişkin kısmına gelince;
Her ne kadar Bölge İdare Mahkemesince dava konusu dönemler için karar verilirken ... ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti. de incelenerek karar verilmişse de, davacı hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunun incelenmesinden, davacının, ... ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti.'nden aldığı ve sahte olduğu iddia edilen faturaların 2017 yılı Temmuz , Ağustos ve Eylül dönemlerine ait olduğu, dolayısıyla davacının dava konusu dönemde anılan şirketin faturalarını kullanmadığı anlaşılmış olup, kararın bu kısmında da hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Davalının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine,
... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ... ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti. İle ... Mad. San. Tic. A.Ş.'nden alınan faturalardan kaynaklanan kısmına yönelik hüküm fıkrasının BOZULMASINA,diğer kısımların ONANMASINA,
Bozulan kısım yönünden yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 17/11/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.