T.C.
GAZİANTEP
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : ..
KARAR NO :..
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ..
ÜYE :..
ÜYE :..
KATİP : ..
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : GAZİANTEP 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : ..
NUMARASI :..
DAVACI : ..
VEKİLLERİ : ..
DAVALILAR : ..
VEKİLLERİ : ..
DAVANIN KONUSU : Ticari Şirket (Birleşmeden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ :..
YAZIM TARİHİ : ..
Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davacı tarafça istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
DAVA: Davacı . . vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalılardan . . . ve Ticaret A.Ş.'nin (. . .) .. pay sahibi olduğunu, bu şirketin .. oranında payının diğer davalı . . . ve Ticaret A.Ş. (Karafiber Tekstil Şirketi) olduğunu, .. payının da dava dışı .. Şirketi olduğunu, davalılardan . . . dava dışı . . ortağı olduğunu, şirket ana sözleşmesine göre müvekkilinin yönetim kuruluna aday gösterme ve gösterdiği adaylardan birinin yönetim kurulu başkan vekili olması hakkı bulunduğunu, davalı . . Şirketinin .. tarihli olağanüstü genel kurulunda müvekkili tarafından önerilmiş olan mevcut yönetim kurulu üyesi . . . görevden alındığını, bu kişinin yerine görevlendirilmesi önerilen . . seçilmediğini, yönetim kuruluna . . seçildiğini, söz konusu genel kurul kararının ticaret sicilinde geçici olarak tescil edildiğini, geçici tescilin kesin tescile dönüştürülmesi talebinin reddi üzerine davalı . . . tarafından ticaret sicili aleyhinde .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ..Esas sayılı dosyasında iptal davası açıldığını, müvekkilinin de davalı . . . yanında asli müdahale davası açtığını, davalı . . . . tarihli olağanüstü genel kurulunda seçilen yönetim kurulunun .. tarihinde diğer davalı . . . ile birleşmek için "Birleşme işlemi inceleme hakkı duyuru" başlıklı .. tarihli karar aldığını, bu kararın . . . Müdürlüğünün .. sayılı .. Gazetesinde ilan edildiğini, bu yönetim kurulu kararı ile müvekkilinin sahibi olduğu .. oranındaki payından kaynaklı azınlık hakkının sona erdirilmiş olacağını, bu nedenlerle .. tarihli yönetim kurulu kararının yok hükmünde olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı . . . vekili cevap dilekçesinde özetle; . sayılı TTK m. .'ye göre şirket birleşmesine ilişkin kararlara karşı kararın ticaret sicilinde ilanından itibaren iki ay içinde iptal davası açılabildiğini, henüz ticaret sicilinde ilan edilmiş bir birleşme sözleşmesi olmadığını, iki şirket anasında yapılan birleşme sözleşmesinin yönetim kurullarınca onaylanmadığını, diğer davalı . . . birleşme sonrası oluşacak pay oranlarını kendi genel kurulunda onaylaması gerektiğini, ancak henüz bunun da yapılmadığını, eldeki davanın erken açıldığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı . . . vekili cevap dilekçesinde iptali talep edilen yönetim kurulu kararının diğer davalı . . . tarafından alındığını, bu nedenlerle pasif taraf yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı . . . . davaya cevap dilekçesi vermeyerek 6100 sayılı HMK m. 128'e göre dava konusu maddi vakıaları inkâr etmiş sayılmıştır.
YEREL MAHKEME KARARI: İlk derece mahkemesince; "Dosya kapsamında davacı taraf seçilen yönetim kurulu üyesine ilişkin ..tarafından geçici tescil kararı verildiği, geçici tescil işlemine ilişkin.. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde davanın ikame edilmiş olduğunu, davacının şirket birleşmesine dair.. tarihli karar ile birleşme incelemesine ilişkin karar verildiğini ve kararın iptalini talep etmiştir. (...) .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..Esas sayılı dosyası ve . . . . geçici tescile ilişkin kararı tetkik edildiğinde, yönetim kurulu üyesi seçimine ilişkin hususların sonucunun yönetim kurulu kararının yokluğu sonucunu doğurma ihtimali değerlendirilmiştir. Bu kapsamda da mahkememizin .. tarihli ara kararı ile ihtiyati tedbir kararı verilmiştir. Mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararı .. Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin .. Karar sayılı ilamı ile kaldırılmasına karar verilmiştir. . . . Mahkemesi ... Esas ve .. Karar sayılı ilamında kaldırma ilamının gerekçesi, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .. Esas sayılı dosyasında geçici tescilin kesin tescile dönüşmesine karar verilmiş olması ve verilen kararın .. . Adliye Mahkemesi..Karar sayılı kararı ile denetimden geçerek kesinleşmiş olduğu dikkate alındığında ortada yukarıda açıklanan yönetim kurulu kararının yokluk veya butlanı gerektirir bir durumun bulunmadığı anlaşılmıştır. Eldeki davanın ancak ve ancak yönetim kurulu kararının iptali davası olarak nitelendirilebileceği anlaşılmıştır. Yukarıda detaylı olarak açıklandığı üzere anonim şirket yönetim kurulu kararının iptali sadece kayıtlı sermaye sistemine tabi şirketlerde şirketin almış olduğu sermaye arttırım kararına ilişkin yönetim kurulu kararı ve TTK 192/2 hükmü haricinde yönetim kurulu kararına ilişkin talep edilmesi mümkündür. Somut olayda ise davanın ne TTK 192/2 ile ilgisi bulunmamakta ne de TTK 460/5 kapsamında kalmaktadır. Bu kapsamında davacının davasının reddi yönünde vicdani kanaat oluşmuştur. Davacı vekilinin aşamalardaki davacı şirketin bağımsız denetime tabi olduğu ve bağımsız denetimden geçmediği, bu nedenle mali tablolar ile şirket bilançolarının usulüne uygun olmadığı yönündeki beyanı ise mahkememizce değerlendirilmiştir. Bu kapsamda davacının göstermiş olduğu yönetim kurulu üyesi . yılı .. ayına kadar yönetim kurulu üyesi olarak görev yapmıştır, bununla birlikte davacı tarafından şirket defterleri ...tarihli duyuru kapsamında incelenmiştir. Buna göre şirketin mali tablolarının bağımsız denetime tabi olduğunu .. tarihinde öğrenmiş olduğu yönündeki beyanına itibar edilmesi mümkün görülmemiştir. Bunun yanında bağımsız denetime tabi olunması içinde bulunan yılı değil gelecek yılı kapsamına almaktadır. Ayrıca davacının bu yöndeki talebi ancak TTK 192/2 kapsamında açılacak bir davada dinlenebilecek olduğuna kanaat getirilerek itibar edilmemiştir. Bununla birlikte hakların dava açılan.. Müdürlüğü ve ..nin dava konusu edilen yönetim kurulu kararının tarafı olmaması, yönetim kurulu kararı ile bir ilgilerinin olmaması dikkate alınarak . . . ve . . San. Tic. A.Ş.'nin işbu davada pasif husumet ehliyetlerinin olmadığına kanaat getirilerek ilgili davalılar hakkında davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Davacı taraf istinaf dilekçesinde; mahkemenin dava konusu yönetim kurulu kararının .. tarihli olması ve . .. yazısının da .. tarihli olması nedeniyle hatalı değerlendirme yaptığını, .. yazısının .. davalı şirkete tebliğ edildiğinin dikkate alınmadığını, müvekkilinin davalı.. yılında bağımsız denetime tabi olduğunu .. tarihli genel kurulda öğrendiğini, ilgili yazının da davalı şirkete .. tarihinde tebliğ edildiğini, bu tarihten önce davalı şirketin kendisinin dahi bağımsız denetime tabi olduğundan haberdar olmadığını, bu durumun davalı şirketin .. yılında bağımsız denetime tabi olmayacağına ilişkin . yılında .. yaptığı başvurudan anlaşıldığını, davacı tarafın sınırlı sunulan evraklar ile şirketin bağımsız denetime tabi olduğuna dair eşik değerlerin bilinmesinin mümkün olmadığını, davalı şirketin ise tüm kayıtlara sahip olmasına rağmen bağımsız denetimde olduğunu bilmemesinin mahkeme kararının hatalı olduğunu gösterdiğini, bu durumda, bilgi alma hakkı kapsamında şirket belgeleri incelenmek istendiğinde gerekli belgeler dahi temin edilmekten imtina edilerek bu hakkı kullandırılmadan mağdur edilen azınlık pay sahibi olan müvekkilinin bilgi sahibi olmasının beklenmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu,.. tarihli genel kurulda bağımsız denetime ilişkin bilgi sahibi olunduğunu, bu nedenlerle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava, 6102 sayılı TTK hükümlerine göre anonim şirket yönetim kurulu kararının iptali davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalı . . Şirketinin diğer davalı . . Şirketi ile devralma yoluyla birleşmesine ilişkin yönetim kurulu kararının yokluk yaptırımı ile iptali nedenlerinin oluşup oluşmadığı konusundadır.
Davacı, davalı . . Şirketi yönetim kurulunun .. tarihli "Birleşme işlemi inceleme hakkı duyuru" başlıklı kararının iptalini talep etmektedir. Bu talebini iki maddi vakıaya dayandırmaktadır. Birincisi kararı alan yönetim kurulunun seçildiği .. tarihli olağanüstü genel kurulunun şirket ana sözleşmesine aykırı karar aldığı ve batıl olduğu, dolayısıyla sağlıklı oluşmayan yönetim kurulu tarafından iptali istenen kararın alındığı, ikincisi ise davalı ..Şirketinin .. yılında bağımsız denetime tabi olduğunun kendilerinden gizlenmiş olması vakıasıdır.
Yönetim kurulunun seçildiği genel kurul kararının iptaline ilişkin bir dava açılması durumunda ilgili dava sonucunda verilecek karar yönetim kurulunun sağlıklı oluşup oluşmadığı yönünden yönetim kurulu kararının iptaline ilişkin davayı etkileyeceğinden sonucunun beklenilmesi gerekir. .. Dava konusu birleşmeye ilişkin kararı alan davalı . . . yönetim kurulunun seçildiği .. tarihli olağanüstü genel kurulunda alınan kararın ticaret sicilinde geçici tescilinin kesin tescile dönüştürülmesi talebi reddedilmiştir. Bunun üzerine davalı şirket tarafından .. . Mahkemesinin... Esas sayılı dosyasında ticaret sicil müdürlüğünün kararının iptali davası açılmıştır. Davacı da, bu davada davalı . . . yanında yönetim kurulu seçiminin hukuka aykırı olduğu ve iptali istemiyle asli müdahale davası açmış, mahkeme davacının açtığı asli müdahale davasının tefrikine karar vererek aynı mahkemenin.. Esas sayılı dosyasında yargılamayı tamamlamıştır. Yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmiş, verilen karar . . Adliye Mahkemesi .. Hukuk Dairesi'nin .. Karar sayılı kararı ile denetimden geçerek kesinleşmiştir. Dolayısıyla davalı şirketin .. tarihli olağanüstü genel kurulunda alınan yönetim kurulu kararı seçiminin hukuka uygun olduğu mahkeme kararı ile tespit edilmiş olup, bu yönetim kurulunun şirket birleşmesine ilişkin aldığı kararın yönetim kurulunun oluşumunun sağlıklı olmaması nedenine dayalı iptal nedeni ortadan kalkmıştır.
Davacının, davalı . . Şirketi yönetim kurulunun .. tarihli "Birleşme işlemi inceleme hakkı duyuru" başlıklı kararının iptaline ilişkin ileri sürdüğü diğer maddi vakıa olan davalı . . Şirketinin . yılında bağımsız denetime tabi olduğunun kendilerinden gizlenmiş olması vakıasının 6102 sayılı TTK m. 192/II'ye göre açılacak şirket birleşmelerine ilişkin iptal kararlarının hukuki sürecine göre değerlendirilmesi gerekmektedir.
6102 sayılı TTK'nın "Birleşmenin, bölünmenin ve tür değiştirmenin iptali ve eksikliklerin sonuçları" başlıklı m. 192/II'ye göre; "134 ilâ 190 ıncı maddelerin ihlali hâlinde, birleşme, bölünme ve tür değiştirme kararına olumlu oy vermemiş ve bunu tutanağa geçirmiş bulunan birleşmeye, bölünmeye veya tür değiştirmeye katılan şirketlerin ortakları; bu kararın.. ilanından itibaren iki ay içinde iptal davası açabilirler. İlanın gerekmediği hâllerde süre tescil tarihinden başlar." aynı yasa maddesinin ikinci fıkrasına göre birleşme kararının yönetim organı tarafından verilmesi hâlinde de bu dava açılabilir. Bu davada birleşme işlemlerinin 6102 sayılı TTK m. 134 ile 190 arasındaki düzenlemelere göre yapılıp yapılmadığı konusu incelenir.
6102 sayılı TTK'da şirket birleşmeleri olağan birleşme (TTK m. 140 - 155) ve kolaylaştırılmış birleşme (TTK m. 155 - 156) olarak iki türlü düzenlenmiştir. Bunlardan olağan birleşme işlemleri süreci; görüşmeler ve anlaşma açıklaması, ara bilanço, birleşme sözleşmesi, birleşme raporu, birleşmenin denetlenmesi, inceleme, sermaye arttırımı, varsa malvarlığı değişikliği sebebiyle yapılacak işlemler, birleşme kararı, tescil ve ilandır.
Kolaylaştırılmış birleşmede ise devralan ortaklığın devralınan ortaklığın paylarının..üne sahip olması ile..'ına sahip olması durumuna göre ikiye ayrılmıştır. Eldeki davada birleşme sonucu devralınacak olan davalı . . Şirketinin paylarının.. devralacak diğer davalı . . ..
Bu durumda 6102 sayılı TTK m. 155/II'ye göre davacı gibi azınlıkta kalan pay sahipleri için; devralan şirkette bu payların denk karşılığı olan paylar verilmesi şirket payları yanında, 141'inci maddeye göre, şirket paylarının gerçek değerinin tam dengi olan nakdî bir karşılık verilmesinin önerilmiş olması ve birleşme dolayısıyla ek ödeme borcunun veya herhangi bir kişisel edim yükümlülüğünün yahut kişisel sorumluluğun doğmaması gerekir. Bu birleşme türünde ortaklara TTK m. 149'da öngörülen inceleme hakkının tanınması, inceleme hakkının da birleşmenin tescili için ticaret siciline yapılan başvurudan otuz gün önce sağlanmış olması gerekir. Eldeki davada iptali istenen .. tarihli "Birleşme işlemi inceleme hakkı duyuru" başlıklı yönetim kurulu kararı da TTK m. 149'a göre ortaklara tanınan inceleme hakkına ilişkin karardır.
Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden davacının yönetim kurulu üyesinin .. tarihine kadar görev yaptığı, bu tarihte yapılan genel kurulda azledildiği, davacı tarafından şirket defterlerini davaya konu .. tarihli duyurudan sonra incelediği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla davacının ileri sürdüğü diğer iptal gerekçesi olan davalı . . Şirketinin .. yılında bağımsız denetime tabi olduğunun kendilerinden gizlenmiş olduğu vakıası 6102 sayılı TTK m. 192/II'ye göre açılacak iptal davasında incelenecek TTK m. 134 ile 190 arasındaki düzenlenen konulara ilişkin olduğu anlaşılmaktadır. 6102 sayılı TTK m. 192/II'ye göre iptal davası açılabilmesi için de birleşme kararının ticaret sicilinde ilan edilmesi gerekmektedir. Eldeki davada birleşme kararı henüz ticaret sicilinde ilan edilmediği için bu maddi vakıalara dayalı olarak açılan davanın hukuken dinlenmesi mümkün değildir. Bu nedenlerle davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK m. 353/I-b. (1) maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.(1) maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 732,00 TL istinaf harcından peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf yargılaması duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,
5-HMK'nın 333. maddesi uyarınca artan gider avansının talep halinde ilgili tarafa iadesine,
6-HMK'nın 359/4. maddesi uyarınca kararın Dairemizce taraflara tebliğine,
Dair, dosya üzerinden yapılan tetkikat neticesinde HMK'nın 361/1. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içerisinde kararı veren Bölge Adliye Mahkemesi ya da buraya gönderilmek üzere temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi veya İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile Yargıtay temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verilmiştir. 04/06/2026
.
Başkan
.
¸e-imzalıdır
.
Üye
.
¸e-imzalıdır
.
Üye
.
¸e-imzalıdır
.
Katip
.
¸e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."