TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/
KARAR NO : 2026/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 15/04/2025
KARAR TARİHİ : 18/06/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ; 10.06.2023 tarihinde, ... İli ... müvekkile ait ... plakalı araç park halinde iken davalı tarafından sigortalanmış ... plakalı aracın aracı geri kaçırarak müvekkile ait ... plakalı araca çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazadan sonra araç, ... plakalı aracın zorunlu trafik sigortacısı olan davalı tarafından işlem görmüş, eksper ataması yapılmış, raporlar hazırlanmış ancak hasar bedeline ilişkin ödeme yapılmadığını, ... başvuru yapılmış ve 2023.E... esas sayılı dosyasında bilirkişi raporu alındığını, raporda seçenekli olarak hesaplama yapılmış olup ilk olarak yapılan hasar hesaplamasında, araçta değişmesi gerekli parçalar orijinal olarak değerlendirmeye alınmış olup hasar miktarının iskontosuz 63.531,21 TL + KDV (KDV dahil 74.966,83 TL) olduğu hesaplandığını, yapılan hasar hesaplamasında araçta değişmesi gerekli parçalar orijinal olarak değerlendirmeye alınmış olup, parçalardan piyasadan alınabilecek makul indirim oranı olan %10 iskonto düşülerek yapılan hasar hesaplamasında, 58.153,09 TL + KDV (KDV dahil 68.620,65 TL) olarak hesaplama yapıldığı, yine yapılan hasar hesaplamasında poliçe genel(trafik) / özel(kasko) şartlarında onarım görmesi halinde tedarik gönderilen yedek parçalara uygulanan ortalama iskonto piyasa şartlarında %58 olup, iskonto uygulanmış hali ile de 32.338,11 TL+KDV (KDV dahil 38.158,97 TL olduğu hesaplandığını, bilirkişi raporu alındıktan sonra davalı tarafça 38.158,97 TL hasar bedeli ödemesi yapılmış ve tahkim dosyasında konusuz kalan başvuru hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verildiği, davacıya ait araçta meydana gelen 100,00-TL hasar farkı (kısmi alacak) bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile beraber davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı araç bakımından Karayolları Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi maddi araç başına sigorta limiti 120.000,00 TL olup; ... Sigorta bu teminat limiti ile sorumlu olduğu, yapılan ödemeler sonucu toplam ödeme 54.158,97 TL olup, yapılan ödeme itibariyle araç başına bakiye poliçe limiti 65.841,03 TL' olduğu, davalı sigorta şirketinin sorumluluğu bu limitler ile sınırlı olduğu, 04/04/2024 tarih, K-2024/ sayılı Uyuşmazlık ... tarafından; başvuruya konu talepler müvekkil şirketçe önceden karşılandığından başvurunun konusuz kaldığına ve karar verilmesine yer olmadığına hükmedildiği, kesin hükme rağmen dava ikame edilmesi usule aykırı olduğu, davacının maddi hasar tazminat taleplerine ilişkin incelemeler 04.12.2021 tarihli yeni genel şartlar ekinde yayınlanan hesaplama yöntemlerine ve madde metninde belirtilen maddi hasara ilişkin orijinal parça, onarım ve eş değer parça hususları dikkate alınarak hesaplama yapılması gerektiğini, Müvekkil şirketin sorumluluğu, kaza tarihini itibari ile benzer hasarlardaki onarım uygulamasına göre, eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçlar mevzuatı kapsamındaki parça bedelleri ile sınırlı olduğu, davacının belirsiz veya kısmi alacak davası açmasında hukuki yararı bulunmadığını, bu nedenle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Makine Mühendisi bilirkişiden alınan raporda özetle;'' Araç fiziksel olarak görülememiştir. İnceleme Dosya kapsamı üzerinden yapılmıştır. Dava konusu araç için davalının poliçe sorumluluğu kapsamında bakiye hasar bedeli zararı aşağıda ki şekilde hesaplanmıştır. Poliçe teminatından yapılan toplam ödeme ( Değer Kaybı, Mahkeme masrfı, vekalet ücreti, vs) toplam 72.740,63 TL olduğu dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Poliçe sorumluluğu olan 120.000-72.740,63= 47.259,37 TL kaldığı hesaplanmıştır.Davacıya hasarı ile ilgili olarak ise 38.158,97 TL ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır. Hesaplanan kaza tarihinde ki hasar onarım bedeli 76.840,45 TL ( KDV dahil 90.671,73 TL)'dır. Bu bedel den ödenen 38.158,97 TL çıkarıldığında kalan bakiye hasar miktarı 38.681,48 TL ( KDV dahil 52.512,76 TL) '' olarak hesaplanmıştır.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle zarar gören araçta meydana gelen ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı tarafından yapılan ödemeyle karşılanmadığı ileri sürülen bakiye hasar onarım bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Dosya kapsamındaki trafik kazası tespit tutanağı, hasar fotoğrafları ve ... Komisyonu dosyasında alınan kusur raporuna göre; 10.06.2023 tarihinde sürücü ...’un sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın durduğu yerden geri hareket ederek yol kenarında usulüne uygun şekilde park hâlinde bulunan davacıya ait ... plakalı aracın arka bölümüne çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Sigortalı araç sürücüsünün KTK’nin 67. maddesinde düzenlenen manevra kurallarına aykırı hareket ettiği ve kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu, park hâlindeki davacı aracının ise kazanın oluşumunda herhangi bir kusurunun bulunmadığı belirlenmiştir. Taraflar arasında kazanın oluş şekli ve kusur durumu yönünden hükme etkili bir uyuşmazlık da kalmamıştır.Davalı ... Sigorta A.Ş.’nin ... plakalı aracın kaza tarihini kapsayan ... numaralı zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu ve araç başına maddi zarar teminat limitinin 120.000,00 TL bulunduğu uyuşmazlık konusu değildir. KTK’nin 85. maddesi uyarınca işleten, aracın işletilmesi sırasında üçüncü kişilerin uğradığı zarardan sorumlu olup aynı Kanun’un 91. maddesi uyarınca düzenlenen zorunlu mali sorumluluk sigortası, işletenin bu hukuki sorumluluğunu poliçe limiti kapsamında teminat altına almaktadır. Zarar gören davacı da KTK’nin 97. maddesi uyarınca zararının giderilmesini doğrudan sigortacıdan talep edebilir.
Davalı, aynı kazadan kaynaklanan hasar ve değer kaybı talepleri hakkında ... Komisyonunca daha önce karar verildiğini ileri sürerek kesin hüküm itirazında bulunmuştur. HMK’nin 303. maddesi uyarınca maddi anlamda kesin hükümden söz edilebilmesi için önceki davanın tarafları, dava sebebi ve talep sonucuyla sonraki davanın tarafları, dava sebebi ve talep sonucunun aynı olması yanında, önceki uyuşmazlıkta talep hakkında esasa ilişkin kesin bir hüküm kurulmuş olması gerekir. ... Komisyonunun 2023.E... sayılı dosyasının incelenmesinde; başvurunun başlangıçta 100,00 TL bakiye hasar bedeli ve 2.900,00 TL değer kaybı talebiyle yapıldığı, bilirkişi raporundan sonra hasar talebinin 68.620,00 TL’ye, değer kaybı talebinin ise 16.000,00 TL’ye yükseltildiği anlaşılmıştır. Tahkim dosyasında alınan bilirkişi raporunda hasar bedeli; iskontosuz ve KDV dâhil 74.966,83 TL, %10 iskontolu ve KDV dâhil 68.620,65 TL ile sigorta şirketinin tedarik iskontosunun uygulanması hâlinde KDV dâhil 38.158,97 TL olmak üzere seçenekli şekilde hesaplanmıştır.Davalı sigorta şirketi, tahkim yargılaması devam ederken 25.03.2024 tarihinde 38.158,97 TL hasar bedeli ve 16.000,00 TL değer kaybı bedeli ile faiz ve yargılama giderlerine ilişkin ödeme yapmıştır. ..., seçenekli hesaplamalardan hangisinin gerçek zararı oluşturduğu yönünde esasa ilişkin bir tercih ve değerlendirmede bulunmaksızın, tahkim sürecinde yapılan ödeme nedeniyle başvurunun konusuz kaldığını kabul ederek hasar, değer kaybı ve işlemiş faiz talepleri hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmetmiştir.Karar verilmesine yer olmadığına ilişkin tahkim kararında, davacının gerçek hasarının yalnızca 38.158,97 TL olduğu veya bu tutarı aşan bir zararının bulunmadığı esastan karara bağlanmamıştır. Tahkim yargılaması sırasında yapılan ödemenin, başvuruyu konusuz bıraktığı kabul edilmiş; gerçek zarar miktarı hakkında taraflar arasındaki uyuşmazlığı kesin olarak sona erdiren esasa ilişkin bir hüküm kurulmamıştır. Bu nedenle tahkim kararı, ödenen miktarı aşan bakiye gerçek zarar yönünden maddi anlamda kesin hüküm oluşturmadığından davalının kesin hüküm itirazı yerinde görülmemiştir.Davacının gerçek zararının ve önceki ödemenin karşılamadığı bakiye hasar miktarının belirlenmesi teknik incelemeyi gerektirdiğinden dosya makine mühendisi bilirkişiye verilmiştir. Bilirkişi tarafından düzenlenen 03.01.2026 tarihli raporda; davacıya ait aracın ... olduğu, kaza tarihinde 214.670 kilometrede bulunduğu, dosyadaki kaza ve hasar fotoğrafları ile ekspertiz kayıtları üzerinden hasarlı parçaların ve gerekli onarım işlemlerinin incelendiği belirtilmiştir.Bilirkişi, güncel parça ve işçilik bedellerini belirledikten sonra bu bedelleri üretici fiyat endeksi yardımıyla kaza tarihine uyarlamış; aracın kaza tarihindeki iskontosuz hasar onarım bedelini KDV hariç 76.840,45 TL, KDV dâhil 90.671,73 TL olarak hesaplamıştır. Davalı tarafından hasar tazminatı olarak yapılan 38.158,97 TL ödeme indirildiğinde bakiye hasarın KDV hariç 38.681,48 TL, KDV dâhil 52.512,76 TL olduğu tespit edilmiştir.
Haksız fiil nedeniyle zarar gören kişi, TBK’nin 49 ve 50. maddeleri uyarınca uğradığı gerçek zararın tamamının giderilmesini isteyebilir. Araç hasarı nedeniyle gerçek zarar, aracın olaydan önceki durumuna getirilmesi için gereken makul onarım gideridir. Sigorta şirketinin anlaşmalı servis veya parça tedarikçileriyle yaptığı özel anlaşmalardan kaynaklanan indirimler, zarar görene aynı bedel ve koşullarda onarım olanağı fiilen sağlandığı kanıtlanmadıkça zarar miktarından indirilemez. Davalı, %58 oranındaki iskontodan davacının da yararlanabileceğini veya aracın bu tutarla gerçek ve eksiksiz biçimde onarılabileceğini gösteren somut bir teklif, tedarik belgesi ya da onarım imkânı sunmamıştır. Bu nedenle sigorta şirketinin kendi tedarik ilişkilerinden kaynaklanan yüksek oranlı indirimin davacının gerçek zararını sınırlandırdığı kabul edilmemiştir.Hasarlı aracın eski durumuna getirilebilmesi için yapılacak parça ve onarım harcamaları KDV’ye tabi olduğundan, zarar görenin aracı fiilen onartıp onartmadığına veya onarım faturası sunup sunmadığına bakılmaksızın KDV de gerçek zararın kapsamındadır. Zarar görenin mal varlığında meydana gelen eksilme, onarım için katlanılması gereken piyasa maliyeti üzerinden belirlenir. Bu nedenle davalının KDV’den sorumlu olmadığı yönündeki savunması da yerinde görülmemiştir.Kaza tarihinde araç başına maddi zarar teminat limiti 120.000,00 TL’dir. Poliçe kapsamında yapılan ödemeler gözetildiğinde bilirkişi tarafından davalının bakiye poliçe sorumluluğu 47.259,37 TL olarak belirlenmiştir. Davalı sigortacının sorumluluğu poliçede kararlaştırılan teminat miktarıyla sınırlı olduğundan ve davacı da talebini 47.259,37 TL’ye yükselttiğinden bu tutarın hüküm altına alınması gerekmiştir.Faiz başlangıcı ve türü bakımından; davacı tarafından dava öncesinde davalı sigorta şirketine gerekli belgelerle başvurulduğu, KTK’nin 99. maddesinde öngörülen sekiz iş günlük ödeme süresinin sonunda davalının 21.08.2023 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmıştır. Sigortalı aracın kullanım amacı ve rizikonun ticari niteliği gözetilerek kabul edilen 47.259,37 TL tazminata temerrüt tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi uygulanmasına karar verilmiştir.Yargılama giderleri bakımından, eldeki uyuşmazlığın dava şartı arabuluculuk kapsamında bulunmadığı anlaşılmıştır. Davacı tarafından dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş olması, bu süreci zorunlu dava şartı hâline getirmeyeceğinden, ihtiyari olarak yürütülen arabuluculuk sürecinde Hazine tarafından karşılanan arabuluculuk ücretinin davalıya yükletilmesi mümkün görülmemiş; ücretin davacıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine karar verilmiştir.Açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile 47.259,37 TL bakiye hasar onarım bedelinin 21.08.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte ve davalının sorumluluğu bakiye poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın KABULÜ ile, 47.259,37 TL bakiye hasar onarım bedeli tazminatının 21/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davalının sorumluluğunun bakiye poliçe limiti ile sınırlı olmasına,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 3.228,29 TL harçtan başlangıçta alınan 615,40 TL peşin harç ve 807,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 1.805,89 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 615,40 TL peşin harç, 615,40 TL başvuru harcı, 807,00 TL ıslah harcı ve 3.656,00 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 5.693,80 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından ödenen 4.600,00 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/06/2026
Katip e-imza
Hakim e-imza