T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/211 Esas - 2025/815
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
ANKARA
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO : 2025/211 Esas
KARAR NO : 2025/815
...
DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 17/03/2025
KARAR TARİHİ : 18/11/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin yıllardır ithalat ve ihracat yapan kapsamlı ve başarılı bir şirket olduğunu, görev tanımı kapsamında yaptığı ithalat ve ihracatlarda gerek gümrük vergileri muafiyeti hususunda gerekse de başkaca muafiyetlerden yararlanabilmesi müvekkili için oldukça önemli olduğunu, yapılan ticaret neticesinde ortaya çıkan yüklü vergi ve diğer meblağlardan muaf olabilmek tacirin ticari hayatının devamı için oldukça elzem olduğunu, bu doğrultuda gümrük işlemlerindeki işlerin takibi ve muafiyetlerden yararlanabilmek adına müvekkilince davalı ....Ticaret Ltd. Şti.'ye vekalet verildiğini, bu vekaletnamenin taraflar arasındaki ticari ilişkinin ve görev kapsamını tanımlamasının yanı sıra, taraflar arasındaki vekil-vekil eden ilişkisini de ispatlar nitelikte olduğunu, müvekkilinin .... Fatura Numaralı, 27 Mayıs 2022 tarihli satış sözleşmesi kapsamında .... 94.000,00 $ (doksan dört bin amerikan doları) karşılığında Lazer Kesme Makinesi satın aldığını, söz konusu makinenin ödeme tarihi itibariyle değeri TL cinsinden 1.676.311,40 (bir milyon altı yüz yetmiş altı bin üç yüz on bir tl kırk kuruş) olarak belirlenerek sözleşme karşılığındaki ödemelerin de bu doğrultuda yapıldığını, akabinde birçok kez yaptığı ticari işlemde olduğu gibi müvekkili gümrük vergisinden muaf tutulduğundan bahisle ödemelerini de doğrultuda yaptığını, gümrük vergisinden muafiyet halleri alelade bilinecek bilgiler olmayıp başlı başına bir uzmanlık gerektirdiğini, davalı şirketin de bu uzmanlığı haiz olması sebebiyle bu bağlamda bir uzmanlık hizmeti verdiğinin anlaşıldığını, bu noktada mahkemenize sunulan vekaletname sözleşmesinde göre davalı şirketçe de takip yapılmalı satış ve sonrasındaki vergilendirme işlemlerindeki muafiyet halleri için davalı tarafça gerekli belgelerin temini ve beyan edilmesi gerektiğini, bu noktada davalı vekalet sözleşmesindeki yükümlülüklerini yerine getirememiş kendinden beklenen özen ve dikkati gösteremediğini, müvekkili davalının kendisinden beklenen fiilleri gerçekleştirmemesi ve aradaki vekalet sözleşmesine aykırı davranışı sebebiyle ödemesi gereken vergiyi ödemediğini, dolayısıyla bu ödememe sebebiyle ilave gelir vergisine ve gümrük vergisi konulu cezasına tabi tutulduğunu, bu durum üzerine müvekkili zararı azaltma yükümlülüğünü yerine getirerek Gümrük Uzlaşma Yönetmeliği kapsamında uzlaşma yoluna gittiğini ve 900.000,00 TL olan ceza miktarını uzlaşma ile 325.000 TL olarak uzlaştığını, bu tutar müvekkili tarafından tutarındaki bedeli .... ödediğini, davalının bir gümrük müşavirliği şirketi olduğunu, Gümrük İdarelerinde iş ve işlem yaptırmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler beyanlarını kendileri verebilecekleri gibi, bu konuda uzmanlaşmış özel sektör çalışanları gümrük müşavirleri aracılığıyla da verebileceğini, gümrük müşavirleri aynı zamanda gümrük ve dış ticaret konularında danışmanlık hizmeti de verdiğini, daha tanımsal bir ifadeyle gümrük müşavirliğinin, dolaylı temsil yolu ile eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmasına ilişkin işlemleri gerçekleştirmeye yetkili kişilerce danışmanlık yapılması olduğunu, mevcut vekalet sözleşmesine uymayarak müvekkilinin zarar görmesine sebep olan davalının bu zararı ödemekle yükümlü olduğunu, taraflarınca Arabuluculuk yoluna başvurulmuş ise de sürecin olumlu sonuçlanmadığından görüşme sonunda anlaşmama şeklinde tutanak düzenlendiğini, işbu dava yolu ile sözleşmeye aykırı olarak müvekkilini zarara uğratan davalı hakkında alacaklarını talep etme zorunluluğunun doğduğunu ileri sürerek, sözleşmeye aykırılık nedeniyle müvekkilinin uğradığı 325.000 TL'lik toplam cezanın her bir taksidinin ödeme tarihinden ayrı ayrı başlayacak ticari faizi ile birlikte tarafımıza ödenmesine, vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı Şirket verdiği cevap dilekçesinde özetle; ... firmasının ithalat elemanı olarak bildikleri ... Hanımın yatırım teşvik belgesini taraflarına mail yolu ile gönderdiğini, eşyanın cinsinin İazer kesim makinesi olduğunu ve yatırım teşvik belgeli olduğu için KDV muafiyeti uygulayarak beyannameyi doldurduklarını, 6.640-kg ağırlığındaki makineyi kendilerine makine tesisat kapsamında olup olmadığını bildirmemelerine rağmen, kendilerinin mantıken "kapsamda olması gerekir" diye düşünerek vergiden muaf olarak beyan ettiklerini, Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar ....'de yer alan muafiyet listesinde bu makine yer almadığından bahisle eşyanın cinsini doğru beyan etmelerine rağmen firmanın ve belgeyi çıkartan firmanın taraflarına bu yönde bir bilgi vermediklerini, ... muafiyet uygulamayan bir üründe muafiyet uygulamasından dolayı itirazları olduğunu, olayın geçtiği yerin İstanbul olmasından dolayı davanın açılma yerine itirazları olduğunu savunarak, bir avukat yardımı ile savunma yapabilmeleri için ek süre verilmesini talep etmiş olup, duruşmalara katılmamış, delillerini bildirmemiş ve başkaca bir beyanda bulunmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacı şirket tarafından davalı şirkete gümrük işlemlerindeki işlerin takibi ve muafiyetlerden yararlanabilmek adına verilen vekaletname gereğinin davalı şirketçe yerine getirilmemesi, davalının kendinden beklenen özen ve dikkati göstermemesi nedenleri ile ödenmesi gereken verginin ödenmemesi sonucu davacının ilave gelir vergisi ve gümrük vergisi konulu cezaya tabi tutulması nedeniyle davacının uğradığı toplam 325.000 TL'lik toplam cezanın faizi ile birlikte davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
İncelenen tüm dosya ve evrak kapsamı itibari ile; Mahkememizce yapılan yargılamada ön inceleme duruşması sırasında davalının yetki itirazının gerekçesi belirtilerek reddine karar verilmesi sonucu uyuşmazlığın esasına geçildiği ve uyuşmazlığın çözümü için gerekli tüm delillerin toplanmasına ve tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, verilen ara karar uyarınca dosyanın tevdi edildiği bilirkişiler ...tarafından düzenlenen 14.07.2025 tarihli raporun dosyaya sunulduğu, taraflara tebliğ edildiği, davacı vekilince rapora karşı beyanlarını içerir dilekçe sunmuş olduğu, düzenlenen bilirkişi heyet raporunun gerekçeli ve denetime elverişli olup, hükme esas almaya medar olduğu görülmekle ve dosya kapsamına sunulanların dışında toplanması gereken başkaca bir delil ve araştırılacak başkaca bir hususun da kalmadığı anlaşılmakla, tahkikata son verilmiştir.
Bu durumda; yapılan yargılamaya, toplanan delillere, alınan bilirkişi heyet raporuna ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında 06.07.2022-31.12.2030 tarihleri arasında geçerli resmi vekalet sözleşmesinde davacı şirketin davalı .... verdiği yetki ve sorumluluk çerçevesinde kullanılmak üzere kendilerine tevdi edilecek uluslararası ticari ve hukuki teamüllere uygun olarak tarafımızca ve ilgili mahreç ülke firmalarınca tanzim edilen ve gerçek durumu yansıtan doğru ve sıhhatlerine ilişkin tüm sorumluluğu tarafımıza ait bulunan fatura, proforma fatura, menşei ispat belgeleri, mahreç çıkış beyannamesi sureti, alım satım sözleşmesi,...-vekalet veren tarafından- tevdi edilen bilgi ve belgelere uygun olmak şartıyla gümrük beyannamelerinin ilgili kutularının ve gümrük kıymet bildirim formunun doldurulması ve imzalanması dahilde işleme izni geçici İthalat izni başvuru formlarının ve ... karnesinin imzalanması işlemlerinin ifası ve takibine yetkili olmak üzere,... muafiyet ve onay belgeleri, INF belgeleri gibi belgelerin alımı ile ilgili kuruluşlarda yapılacak her türlü iş ve işlemleri yürütmeye... Vergi, resim, harç, teminat, depozito, fazla mesai, yolluk, harcırah ve navlun gibi bedelleri yatırmaya, bunlarla ilgili belgeleri teslim ve tesellüm etmeye, taahhütname imzalamaya, her türlü teminatı mal müdürlüğüne veya saymanlık müdürlüğüne yatırmaya... bunlarla ilgili belgeleri ibraz etmeye" konularında yetkili kıldığı, 2012/3305 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar’ın (19.06.2012 t. 28328s. R.G.) 4. maddesinde teşvik sistemi ve destek unsurlarının belirlenmiş olup genel, bölgesel ve stratejik yatırımlara uygulanacak destek unsurları arasında gümrük vergisi muafiyeti ve katma değer vergisi muafiyeti her bir teşvik sisteminde uygulanmakla birlikte, aynı Kararın 4191 sayılı ... ile değiştirilen 9/2’nci fıkrasında; “9/(2) Makine ve teçhizat bedelinin yüzde beşine kadar yedek parça ve Ek-8’de yer alan makine ve teçhizat gümrük vergisi muafiyeti sağlanmaksızın ithal edilerek sabit yatırım tutarına dâhil edilebilir.” EK-8: Gümrük Vergisi Muafiyetinden Yararlanamayacak Makine Ve Teçhizat Listesinde "Lazerle çalışanlar, diğerleri" şeklinde belirtildiği, 4458 sayılı Kanunun 181/2. maddesi hükmü ile dolaylı temsilci sıfatıyla gümrük müşavirlerini, ithalat vergilerinin eksik veya hiç beyan edilmemesi hallerinde mesleği gereği bildiği veya bilmesi gerektiği hallerle sorumlu tuttuğu, davaya konu Gümrük Cezası ödemelerinin davacı kayıtlarına kaydedildiği ve ödendiği, davacı defterlerinin Vergi Usul Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu’na uygun olarak tutulduğu, defter tasdiklerinin yasal süresinde yapıldığı ve defter beratlarının yasal süresinde gönderildiği, bu nedenle sahibi lehine delil olma özelliğini taşıdığı, davaya konu gümrük cezası olan 325.000,00 TL’nin davacı tarafından ödendiği ve defter kayıtlarında yer aldığı, 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun verdiği yetki ve sorumluluklar çerçevesinde dolaylı temsil suretiyle temsil yetkisi veren firmalar adına beyanda bulunan gümrük müşavirlerinin kendilerine iş sahiplerince tevdi edilen bilgi ve belgeleri mevzuatın o işleme ilişkin öngördüğü hükümlere uygun olarak inceleyerek gümrük vergilerinin doğru hesaplanmasını sağlamak yanında, dış ticaret önlemlerinin doğru uygulanmasını sağlamakla sorumlu oldukları gibi iş sahiplerinin vekalet sözleşmesinde yer alan yükümlülükleri yanında, işlemlerinde kanun ve mevzuatla verilmiş haklarının korunması ve muafiyetle ilgili iş sahiplerinin yasal yükümlülüklerini yerine getirmek kaydıyla bu muafiyetten yararlanmalarını sağlamakla yükümlü olmalarının mesleki faaliyetlerinin bir parçasını oluşturduğu, dosya içeriğinde sunulan bilgi ve belgelere göre Yatırım Teşvik Belgesi kapsamında ithali öngörülen 8456.11.90.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyonunda yer alan ve lazerle çalışan makine teçhizatın basit bir mevzuat incelemesi ile o tarihte yürürlükte olan 2012/3305 sayılı Kararın 9/2’nci maddesinde zikredilen Ek-8 sayılı listede kayıtlı makine ve teçhizatlar için gümrük vergisi muafiyeti uygulanamayacağı hükmünün açık olup, iş sahibinin beyanın doğru yapılmasını önleyecek ve yanıltıcı bilgi ve belgeler hariç, beyanda bulunan gümrük müşavirinin mesleği gereği yatırım teşvik belgesi kapsamında yapılan bir beyanda o işleme ilişkin mevzuata aykırı yapacağı işlemden temsilcisi bulunduğu firmaya karşı sorumlu olacağı ve gümrük müşavirinin açık kusurundan kaynaklı idari para cezasından davacıya karşı sorumlu olduğu hususlarının dosya kapsamında ve yasal mevzuat uyarınca yapılan değerlendirme sonucu tespit edilmiş olması karşısında, davalıya vekalet veren davacı iş sahibinin bir kusuru olmaksızın davalı Gümrük Müşavirlik Şirketinin üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmemesi, gerekli özen ve ihtimamı göstermemesi sonucu davacının ödemek zorunda kaldığı vergi cezasından dolayı davacıya karşı sorumlu olduğu anlaşılmakla, davacının davasının talep edilen tutar olan 325.000,00 TL üzerinden kabulü ile, bu miktarın davalıyı temerrüde düşürücü bir ihtarname bulunamaması nedeniyle taraflar arasında yürütülen Arabuluculuk görüşmeleri sonucu düzenlenen "Anlaşmama Son Tutanak" tarihi olan 03.12.2024 tarihinin temerrüt tarihi olarak belirlenmesi sonucu bu tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, davacının ödeme tarihlerinden itibaren faiz uygulanmasına yönelik fer'i nitelikteki fazlaya ilişkin isteminin reddine karar vermek gerekmekle, açıklanan esaslara ve varılan hukuki sonuca uygun olarak aşağıdaki şekilde hüküm fıkrası oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının talep edilen tutar üzerinden KABULÜ İLE; 325.000,00-TL'nin temerrüt tarihi olarak belirlenen 03.12.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Davacının ödeme tarihlerinden itibaren faiz uygulanmasına yönelik fer'i nitelikteki fazlaya ilişkin isteminin reddine,
3-Hüküm altına alınan 325.000,00-TL üzerinden hesaplanan 22.200,75-TL harçtan, davacı tarafından peşin harç olarak yatırılan 5.550,19-TL harcın mahsubu sonucu kalan 16.650,56-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 615,40-TL başvuru harcı, 5.550,19-TL peşin harç, 262,50-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 6.428,09-TL harç giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafça tüm yargılama sürecinde yargılama gideri olarak yapılan bilirkişi ücreti karşılığı 25.000,00-TL, tebligat posta giderleri karşılığı 97,50-TL olmak üzere toplam 25.097,50-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Davacı davasını bir vekil vasıtası ile takip ettiğinden, AAÜT hükümleri uyarınca hüküm altına alınan dava değeri de göz önüne alınarak belirlenen 52.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
7-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A (13). Maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/11/2025
...