ULUSAL MESLEK STANDARTLARINA DAİR TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2021/6)
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı, bu Tebliğin ekinde yer alan meslek standardının yürürlüğe konulmasını sağlamaktır.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, 15/7/2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 252 nci maddesi ile 19/10/2015 tarihli ve 29507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmeliğin 10 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Yürürlük
MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 4 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Meslekî Yeterlilik Kurumu Başkanı yürütür.
Eki görmek için tıklayınız
── EK: 9.5.38418-Ek.docx ──
Ek-1
SÜRÜCÜ EĞİTMENİ (SEVİYE 5) ULUSAL MESLEK STANDARDI
Meslek:
SÜRÜCÜ EĞİTMENİ
Seviye:
5
Referans Kodu:
20UMS0763-5
Standardı Hazırlayan Kuruluş(lar):
Sürücü Eğitimi İşverenleri Sendikası (SÜRSEN)
Standardı Doğrulayan Sektör Komitesi:
MYK Ulaştırma, Lojistik ve Haberleşme Sektör Komitesi
MYK Yönetim Kurulu Onay Tarih/ Sayı:
Tarih:23 /12 / 2020 Sayı:2020/ 156
Resmî Gazete Tarih/Sayı:
17/3/2021-31426
Revizyon No:
00
TERİMLER, SİMGELER VE KISALTMALAR
ACİL DURUM: İşyerinin tamamında veya bir kısmında meydana gelebilecek yangın, patlama, tehlikeli kimyasal maddelerden kaynaklanan yayılım, doğal afet gibi acil müdahale, mücadele, ilkyardım veya tahliye gerektiren olayları,
ACİL DURUM PLANI: İşyerlerinde meydana gelebilecek acil durumlarda yapılacak iş ve işlemler dahil bilgilerin ve uygulamaya yönelik eylemlerin yer aldığı planı,
AKÜMÜLATÖR (AKÜ): Araç için gerekli olan elektrik enerjisinin depolandığı üniteyi,
ANİ DURUŞ: Seyir esnasında aniden çıkan bir tehlike karşısında dip fren yaparak aracın durdurulmasını,
BAGAJ KAPAĞI: Aracın sürücünün veya yolcunun eşyalarının bulunduğu bölümü örten kapağı,
BİJON ANAHTARI: Tekerlekleri araca bağlayan bijon denilen vidaları sökmek veya takmak için kullanılan anahtarı,
ÇEVRE KORUMA: Çalışmalarda, çevreye zarar vermeyen malzemelerin veya süreçlerin kullanılmasını veya zararlı atıkların uygun şekilde bertaraf edilmesini,
DEBRİYAJ: Motorun ürettiği gücü istenildiğinde hareket organlarına baskı ve balatasını birbirinden ayırmak-birleştirmek suretiyle hareket etmesini sağlayan pedalı,
DİREKSİYON SİMİDİ: Tekerleklerin manevra yönüne doğru döndürülmesi için kabin içinde bulunan yuvarlak parçayı,
DOKSAN DERECE (“L”) PARK: Birbirine paralel park etmiş araçların arasına park etmek maksatlı gidiş yönüne 90 derece manevrayla yapılan parkı,
DÖNÜŞ LAMBASI: Aracın herhangi bir sebeple doğrultu değiştirmek için manevraya başlamadan bu niyetini anlatmak maksadıyla kullanılan lambaları,
EĞİTMEN PEDALLARI: Eğitim araçlarında bulunan, kursiyerin hata yapması halinde usta öğreticinin müdahale etmesi maksadıyla ilave edilmiş pedalları,
EL FRENİ: Park halinde aracı sabitlemek maksadıyla kullanılan frenleri,
EMNİYET KEMERİ: Sürücünün herhangi bir kazada araçtan fırlamasını veya çarpmasını önlemek maksadıyla konulmuş koruyucu kemerleri,
FREN LAMBASI: Aracın fren pedalına basıldığında arkadaki sürücülere araç hızının düşeceğini anlatan kuyrukta bulunan lambaları,
FREN PEDALI: Aracın hızını düşürmek maksadıyla tekerleklerin dönüşünü azaltan veya tamamen durduran hareketi başlatmak üzere kullanılan pedalları,
GAZ PEDALI: Aracın hızını artırmak maksadıyla motorun daha fazla güç oluşturması için sistemi harekete geçiren pedalı,
GERİ HAREKET MANEVRASI: Herhangi bir maksatla aracın geri hareket etmesini,
HARARET GÖSTERGESİ: Aracın motor ısısını gösteren dijital göstergeyi,
HARARET LAMBASI: Aracın motor ısısının yükseldiğini ve motora zarar verecek boyuta ulaştığını gösteren aracın gövdesinde bulunan lambayı,
ISCO: Uluslararası Standart Meslek Sınıflamasını,
İSG: İş Sağlığı ve Güvenliğini,
İŞYERİ: İşyerine bağlı yerler (kurs binası, eğitim tesisi vb.) eklentiler ve araçlar ile oluşturulan iş organizasyonunun bütününü,
İLK YARDIM ÇANTASI: Karayolları Trafik Yönetmeliği uyarınca araçta bulundurulması gerekli tıbbi malzemelerin bulunduğu çantayı,
KAPUT AÇMA KOLU: Aracın içinde bulunan ve araç kaputunun açılmasını sağlayan kolu,
KAPUT EMNİYET MANDALI: Aracın dışında kaput açma anahtarıyla veya başka bir sebeple kaputun açılması durumunda direk açılmak suretiyle tehlike oluşturmasını engellemek maksadıyla konulmuş mandalı,
KAPUT: Aracın motorunun üzerini kapatan kapağı,
KAVRAMA NOKTASI: Çalışan motorun gücünü hareket organlarına aktarmak maksadıyla baskı ve balatanın birleştiği noktayı,
KISA HÜZMELİ LAMBA: Bir aracı takip ederken, bir aracı geçerken, karşılaşma hallerinde veya iyi aydınlatılmış şehir içi yollarda seyahat esnasında kullanılan 25 m mesafeyi aydınlatan lambayı,
KİLOMETRE GÖSTERGESİ: Aracın gösterge panelinde bulunan ve hız seviyesini gösteren göstergeyi,
KİŞİSEL KORUYUCU DONANIM (KKD): Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç ve cihazları,
KONTAK ANAHTARI: Aracı çalıştırmak maksadıyla güç kaynağını devreye sokmak için kullanılan anahtarı,
KÖR NOKTA KONTROLÜ: Aracın etrafını kontrolde, aynalardan görülemeyen kısmı,
KRİKO: Tekerlek tamirinde rahat müdahale edebilmek için aracı kısmen yukarı kaldıran kaldıracı,
KUTUP BAŞLARI: Akümülatörün elektrik anot-katot (artı-eksi) uçlarını,
MOTOR SOĞUTMA SUYU: Motoru soğutmak maksadıyla radyatörde ve motor soğutma kanallarında dolaştırılan suyu,
MOTOR YAĞI: Motorun parçalarının aşınmasını önleyen, sürtünmeyi kolaylaştıran ve motorun soğutulmasına yardımcı olan akışkan sıvıyı,
MOTOR YAĞI LAMBASI: Gösterge panelinde bulunan, yağlama sisteminin çalışıp çalışmadığını gösteren lambayı,
PLAKA LAMBASI: Aracın arkasında bulunan ve geceleri plakanın okunmasını sağlayan lambayı,
RADYATÖR: Aracın motorunu soğutmak maksadıyla kullanılan suyun hava ile soğumasını sağlayan kısmı,
RİSK: Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimalini,
RİSK DEĞERLENDİRMESİ: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerin riske dönüşmesine yol açan faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek derecelendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması amacıyla yapılması gerekli çalışmaları,
SİLECEK KOLU: Camı silmek maksadıyla konulmuş silecekleri kademeli hareket ettiren kolu,
SİLECEK SUYU: Sileceklerin cam üzerinde hareketinde kayganlaşmasını sağlamak ve temizlemeye katkı yapmak üzere cama püskürtülen suyu,
SİNYAL KOLU: Dönüş yönündeki lambayı çalıştırmak maksadıyla kullanılan kolu,
STEPNE: Aracın yedek lastiğini,
SÜRÜCÜ PEDALLARI: Aracın ilk kalkışını, hızlanmasını ve yavaşlayıp durdurulmasını sağlamak üzere kabinde bulunan pedalları,
TAKİP MESAFESİ: Bir aracın önündeki başka bir aracı takip ederken muhafaza ettiği güvenli sayılan mesafeyi,
TEHLİKE: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek zarar veya hasar verme potansiyelini,
UZUN HÜZMELİ LAMBA: Bir aracı takip ederken, bir aracı geçerken veya karşılaşma halleri dışında normal seyrederken kullanılan, aracın önünde 100 metre mesafeyi aydınlatan lambayı,
VİTES: Aracın hızını ayarlayan dişlilerin bulunduğu kısmı,
VİTES KOLU: Aracın hızını ayarlayan dişlilerin seçilmesini sağlayan kolu,
YAĞ GÖSTERGESİ: Motordaki yağ seviyesinin azalması durumunda sürücüyü ikaz eden göstergeyi,
YANGIN SÖNDÜRME CİHAZI: Araçlarda bulundurulması zorunlu olan ve aracın cinsine göre miktarı değişen söndürme tozunu,
ifade eder.
GİRİŞ
Sürücü Eğitmeni (Seviye 5) Ulusal Meslek Standardı, 19/10/2015 tarihli ve 29507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmelik ve 27/11/2007 tarihli ve 26713 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sektör Komitelerinin Kuruluş, Görev, Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre MYK’nın görevlendirdiği Sürücü Eğitimi İşverenleri Sendikası (SÜRSEN) tarafından hazırlanmış, sektördeki ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak değerlendirilmiş ve MYK Ulaştırma, Lojistik ve Haberleşme Sektör Komitesi tarafından incelendikten sonra MYK Yönetim Kurulunca onaylanmıştır.
MESLEK TANITIMI
Meslek Tanımı
Sürücü Eğitmeni (Seviye 5); iş sağlığı ve güvenliği ve çevre koruma önlemlerini uygulayarak sürücü eğitimi almak isteyen kursiyerlerin öğrenme ihtiyaçları doğrultusunda ve yetişkin öğrenme ilkelerine uygun olarak öğretim programını uygulayan, öğretim süreci ile ilgili iş organizasyonu ve eğitim yöntem ve tekniklerini iyileştirme çalışmaları yapan, kalite gereklilikleri çerçevesinde; iş organizasyonu yapan ve mesleki gelişimine ilişkin çalışmaları yürüten nitelikli kişidir.
Mesleğin Meslek Sınıflandırma Sistemlerindeki Yeri
ISCO 08:5165 (Direksiyon Eğitmeni)
Mesleğe Yönelik Özel Düzenlemeler
4857 sayılı İş Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.
Ayrıca, iş sağlığı ve güvenliği ve çevre ile ilgili yürürlükte olan diğer mevzuata uyulması ve konu ile ilgili risk değerlendirmesi yapılması esastır.
Çalışma Ortamı ve Koşulları
Sürücü Eğitmeni (Seviye 5), sürücü eğitimi veren kurumlarda görev yapabilir. Görevin niteliğine bağlı olarak hem kapalı hem de açık alanlarda çalışır. Açık alanlardaki çalışmalarda soğuk, yağmur, sis, kar, sıcak, rüzgâr gibi iklim koşullarından doğrudan etkilenir. Çalışma ortamının olumsuz koşulları arasında; gürültü, toz, titreşim, aşırı hava akımına maruz kalma durumları ile gece yapılan sürücü eğitimlerinde, trafikteki araç farları ve çevre aydınlatmaları kaynaklı görme sorunları söz konusudur. Kursiyerle iletişim halinde olmakla birlikte çalışma ortamına bağlı olarak meslektaşları ve diğer çalışanlar ile işbirliği halinde çalışma söz konusu olabilir.
Sürücü Eğitmeni (Seviye 5), trafikte sürücü adayına araç kulanım eğitimi verme sürecinde aday ile sürekli iletişimde bulunur. Mesleğin icrası esnasında trafik kazası, yaralanma ve sağlık sorunları oluşma riski bulunmaktadır. Bu risklerin tamamen bertaraf edilmesi ve önlenebilmesi için işveren tarafından gerekli önlemler alınır. Risklerin tamamen ortadan kaldırılamadığı durumlarda ise işveren tarafından sağlanan uygun kişisel koruyucu donanımı kullanarak çalışır.
MESLEK PROFİLİ
3.1. Görevler, İşlemler, Başarım Ölçütleri, Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Görev
A. İş sağlığı ve güvenliği, çevre koruma ve kalite gerekliliklerini uygulamak
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
A.1
İş sağlığı ve güvenliği talimatlarını uygulamak
A.1.1
Talimatlar doğrultusunda, İSG ile ilgili önlemleri göz önünde bulundurarak kendisini ve çevresindekileri riske atmayacak şekilde çalışır.
İş sağlığı ve güvenliğinde işverenlerin ve çalışanların yükümlülükleri
İSG talimatları ve talimatları iş süreçlerinde uygulama
Araç, gereç ve ekipmanların güvenli kullanım talimatları ve talimatları iş süreçlerinde uygulama
Kişisel koruyucu donanım türleri ve özellikleri
Kişisel koruyucu donanımları seçme ve kullanma
Sağlık ve güvenlik işaretlerini tanıma ve işaretlere uygun davranma
Çalışma ortamındaki tehlike ve riskleri belirleme yöntem ve teknikleri
Araçların bakım ve muayene işlemlerinin takibi
Acil durum talimatları
Acil durum talimatlarını iş süreçlerinde uygulama
Çevre koruma talimatları
Çevre koruma talimatlarını iş süreçlerinde uygulama
Kaynakları verimli kullanma ve temel tasarruf uygulamaları
Çevresel atıklar ve dönüştürülebilir malzemeler ile bunlara yönelik yapılması gereken işlemler
A.1.2
İşyerindeki makine, araç, gereç ve diğer hizmet araçlarını, bunların güvenlik donanımlarını sağlık ve güvenlik işaretlerine ve talimatlara uygun şekilde kullanarak çalışır.
A.1.3
Çalışma ortamında iş süreçlerine göre KKD’leri talimatlarına uygun olarak kullanarak çalışır.
A.1.4
Kendisini ve çevresini etkileyeceğini gözlemlediği tehlike, risk ve ramak kala olayları yazılı ve/veya sözlü olarak ilgililer ile paylaşır.
A.1.5
Risk değerlendirmesi çalışmalarında gözlem ve görüşlerini risk değerlendirmesi ekibine iletir.
A.1.6
Yetkili olduğu araçların bakımları ile periyodik muayenelerini takip eder.
A.1.7
Acil durum planında belirtilen hususlar dâhilinde alınan önleyici ve sınırlandırıcı tedbirlere uyarak çalışır.
A.1.8
İşyerinde sağlık ve güvenlik ile ilgili karşılaştığı acil durumları ilgili kişilere iletir.
Görev
A. İş sağlığı ve güvenliği, çevre koruma ve kalite gerekliliklerini uygulamak
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
A.2
Çevre koruma önlemlerini uygulamak
A.2.1
İş süreçlerinde olası çevresel tehlike ve risklere karşı belirlenen önlemleri uygular.
İş süreçlerinde uygulanması gereken kalite gereklilikleri
İş süreçlerinde ortaya çıkan uygunsuzlukları giderme yöntemleri
Araç, alet, donanım ya da sistemin kalite gereklilikleri
İş süreçlerinde yapılan çalışmalara dair kayıt tutma
A.2.2
Çevre korumaya yönelik önlemleri, yapılan işin gereklerine uygun şekilde uygular.
A.2.3
Doğal ve işletme kaynaklarının daha az kullanımı için tespit ve planlama çalışmalarına katılır.
A.2.4
Çalıştığı alanda ortaya çıkan çevresel atıkların ve dönüştürülebilir malzemelerin ayrımını yaparak doğru yere iletilmesini sağlar.
A.3
Kalite gerekliliklerini uygulamak
A.3.1
İşlem formlarında yer alan talimatlara ve planlara uygun işlem yapar.
A.3.2
Operasyon bazında çalışmaların kalitesini dokümanlardaki kriterlere göre denetler.
A.3.3
Hata ve arızaları oluşturan nedenlerin belirlenmesine ve ortadan kaldırılmasına katkıda bulunur.
A.3.4
Hata ve arıza gidermeyle ilgili yöntemleri uygular.
A.3.5
Araç, alet, donanım ya da sistemin kalite gerekliliklerine uygun çalışır.
A.3.6
Yaptığı çalışmaların işletme prosedürüne göre kaydını tutar.
Görev
B. İş organizasyonu yapmak
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
B.1
Eğitim faaliyetini planlamak
B.1.1
Eğitim hizmeti ile ilgili beklenti, talep ve ihtiyaçlara dair bilgileri değerlendirir.
Eğitim planlama yöntemleri
Eğitim ihtiyaç analizi
Eğitim planı/çizelgesi hazırlama
İş süreçlerinde tutulacak kayıtlar ve hazırlanacak raporlar
B.1.2
Değerlendirme sonucuna göre eğitim alacak kursiyer sayısına ve süreye göre zaman planı/çizelgesini hazırlar.
B.1.3
Kursiyerlere zaman planı/çizelgesinin duyurusunu yapar.
B.2
Eğitim süreçlerinin kayıt ve raporlama işlemlerini yürütmek
B.2.1
Eğitim süreçlerinin kayıtlarını ve raporlarını formatına uygun şekilde hazırlayarak ilgililere iletir.
B.2.2
Kayıt ve raporlama sisteminin geliştirilmesine yönelik çalışmalara katılır.
Görev
C. Eğitimin kalitesini iyileştirmek
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
C.1
Kursiyerlerin performansını takip etmek
C.1.1
Kursiyerlerin eğitim sürecindeki performanslarını takip ederek yetersiz öğrenmelerin eğitimini tekrarlar.
Gözlem yapma teknikleri
İletişim kurma yöntemleri
Eğitim yöntem ve teknikleri
Performans ölçme teknikleri
Performans arttırma yöntemleri
C.1.2
Kursiyerlerin eğitim süreci ve sonuçları ile ilgili memnuniyetini belirlediği uygun bir yöntemle değerlendirir.
C.2
Eğitim yöntem ve tekniklerini iyileştirmek
C.2.1
Eğitimle ilgili memnuniyet, performans takibi, aldığı geribildirimler doğrultusunda uygulanan eğitim yöntemi ve teknikler ile ilgili bilgileri alır.
C.2.2
Uygulanan eğitim yöntemi ve teknikler ile ilgili aldığı bilgiler ve alanındaki gelişmeler doğrultusunda uyguladığı yöntem ile tekniklerde revizyon ve iyileştirmeler yapar.
Görev
D. Eğitim aracını kullanıma hazırlamak
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
D.1
Eğitim aracının günlük bakımını yapmak
D.1.1
Aracın iç ve dış temizliğini yapar.
Günlük araç bakımı
Araçta bulundurulması gereken ekipmanlar
Araçta yapılacak kontroller
Kontroller sonucu tespit edilen uygunsuzluklar ve giderilme yöntemleri
Araçta bulundurulması gereken evraklar
Hasar tespit teknikleri
Araçta sürücüye göre ayarlanması gereken ekipman ve donanımlar
Sürüş sürecinde kullanılan ekipman ve donanımlar
Ekipman ve donanımların çalışırlık kontrolleri
Ekipman ve donanımlarda tespit edilen olası uygunsuzluklar ve giderilme yöntemleri
Araç direksiyon paneli göstergeleri ve işlevleri
Araç direksiyon paneli göstergelerinde tespit edilen uygunsuzluklar ve giderilme yöntemleri
Araç kumanda sistemleri ve işlevleri
Araç kumanda sistemlerinde tespit edilen uygunsuzluklar ve giderilme yöntemleri
D.1.2
Aracın lastiklerini (havası inmiş, patlak, deforme olmuş ve benzeri) kontrol eder.
D.1.3
Aracın yakıt seviyesini kontrol ederek yeterli olmaması durumunda yakıt alır.
D.1.4
Motor yağ seviyesini motor yağı kontrol çubuğu üzerinden kontrol eder.
D.1.5
Radyatör ve silecek sularının yedek depolarındaki eksilmelerini su ilave ederek tamamlar.
D.1.6
Aracın lambalarını (uzun ve kısa huzmeli lambalar, fren lambası, dönüş lambaları, plaka lambası) kontrol eder.
D.1.7
Tespit ettiği uygunsuzluklardan yetkisi dahilinde olanları giderir.
D.1.8
Tespit ettiği uygunsuzluklardan gideremediği uygunsuzlukların giderilmesi için gerekli işlemleri başlatır.
D.2
Yasal zorunluluk kapsamında olan belge ve ekipmanları araçta bulundurmak
D.2.1
Araçta bulundurulması yasal zorunluluk kapsamında olan alet ve ekipmanları (eğitmen pedalları, stepne, kriko, bijon anahtarı, yangın söndürme cihazı, ilk yardım çantası ve benzeri) kullanılabilir durumda bulundurur.
D.2.2
Araçta bulundurulması yasal zorunluluk kapsamında olan evrakları araçta bulundurur.
D.3
Eğitim aracını test amaçlı çalıştırmak
D.3.1
Aracın sürücüye göre ayarlanan ekipman ve donanımların (koltuk ayarı, direksiyon ayarı, sürücü ayna ayarı, eğitmen ayna ayarı, emniyet kemeri ve benzeri) çalışırlıklarını test ederek tespit ettiği uygunsuzlukları giderir.
D.3.2
Sürüş sürecinde kullanılan ekipman ve donanımların (vites kolu, sinyal kolu, el freni, sürücü ve eğitmen pedalları ve benzeri) çalışırlıklarını test ederek uygunsuzluk durumunda aracın bakım işlemlerini başlatır.
D.3.3
Aracı çalıştırarak motor ve direksiyon paneli göstergelerinin (kilometre göstergesi, hararet göstergesi, yağ göstergesi, motor devir göstergesi) çalışırlıklarını test ederek uygunsuzluk durumunda aracın bakım işlemlerini başlatır.
Görev
E. Sürücü eğitim programını uygulamak
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
E.1
Aracı kursiyere tanıtma eğitimi vermek (devamı var)
E.1.1
Eğitim uygulaması başında katılımcıları ortamdaki riskler ve önlemler hakkında bilgilendirir.
Aracın kapalı alanlarını açma yöntemleri
Aracın dış aksamlarının günlük kontrolü
Aracın iç aksamlarının günlük kontrolü
Motor yağı ve soğutma suyu ölçümü
Aracın koltuk, ayna, direksiyon ayarları
Kumanda panelindeki bilgi ve uyarı lambaları
Emniyet kemerinin önemi
El ve ayak freninin kullanımı
Kontrol kollarının kullanımı
Vites ve debriyaj kullanım teknikleri
Aracı çalıştırma ve ilk hareketi verme
Otomatik araçlarda vites kullanımı
Otomatik vitesli araçlarda pedalların kullanımı
Kontak anahtarı ve işlevleri
Aracın arka ve yan taraflarının ayna ile kontrolü
Eğimli yol kesimlerinde fren kullanımı
Direksiyon simidi kullanımı
Otomatik vitesli araçlarda eğimli yol kesimlerinde pedalların kullanımı
Hıza uygun vites kullanımı
Şerit takip etme
Öndeki araçları takip etme
Öndeki aracı geçme
Kavşaklarda dönüş yapma
Fren kullanımı
Aracı durdurma
E.1.2
Lastik havalarını kontrol edebilme eğitimi verir.
E.1.3
Aracın kaputunu açabilme (kaput açma kolu, kaput emniyet mandalı, sabitleme çubuğu ve benzeri) eğitimi verir.
E.1.4
Akümülatör ve kutup başlarını (artı, eksi) araç üzerinde tanıtır.
E.1.5
Motor yağı çubuğunu kullanarak yağ seviyesinin ölçülmesi eğitimi verir.
E.1.6
Motor soğutma suyu seviyesinin ölçülmesi eğitimi verir.
E.1.7
Silecek suyu seviyesinin ölçülmesi eğitimi verir.
E.1.8
Aracın bagaj kapağını açabilme eğitimi verir.
E.1.9
İlk yardım çantası, yangın söndürme cihazı, kriko, bijon anahtarı ve stepneyi araç üzerinde tanıtır.
E.1.10
Araç içerisinden iç ve dış aynalarını ayarlayabilme eğitimi verir.
E.1.11
Sürücü koltuğunu ayarlayabilme eğitimi verir.
E.1.12
Emniyet kemeri kullanım eğitimi verir.
E.1.13
Direksiyon simidini ayarlayabilme eğitimi verir.
Görev
E. Sürücü eğitim programını uygulamak
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
E.1
Aracı kursiyere tanıtma eğitimi vermek
E.1.14
Sinyal kolu kullanımı eğitimini verir.
Aracı, park manevrası yapılacak alana konumlandırma
Direksiyon simidini tur çevirme
Manevrada araca hâkimiyet teknikleri
Geri manevralarda aynadan şerit takibi
Geri manevralarda geri bakarak araç kullanma
Manevra sonunda aracı sabitleme
E.1.15
Silecek kolu kullanımı eğitimini verir.
E.1.16
Vites kolu kullanımı eğitimini verir.
E.1.17
Sürücü pedallarının kullanımı eğitimini verir.
E.1.18
İklimlendirme sisteminin kullanımı eğitimini verir.
E.1.19
El freninin kullanımı eğitimini verir.
E.1.20
Kontak anahtarının kullanım eğitimini verir.
E.1.21
Gösterge panelindeki gösterge ve uyarı lambalarını (motor yağı lambası, hararet lambası, akümülatör lambası ve benzeri) araç üzerinde tanıtır.
E.2
Aracı çalıştırabilme eğitimi vermek
E.2.1
El freni ve debriyajı kullanarak vitesi boşa alma eğitimi verir.
E.2.2
Kontak anahtarını, gösterge panelindeki uyarı lambalarının durumuna göre kullanarak motora ilk hareketi verebilme eğitimi verir.
E.2.3
Otomatik vitesli araçlarda el freni, vites kolu ve fren pedalını kullanarak motora ilk hareketini verebilme eğitimi verir.
Görev
E. Sürücü eğitim programını uygulamak
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
E3
Araç sürüş eğitimi vermek (devamı var)
E.3.1
Debriyaj pedalını kullanarak aracı vitese alma eğitimi verir.
E.3.2
Otomatik vitesli araçlarda, vites kolunu sürüş konumuna (D) alma eğitimi verir.
E.3.3
Aynalar yardımı ile çıkış yapılacak olan şeridin durumunu değerlendirebilme eğitimi verir.
E.3.4
Aracın çıkış yapacağı yön doğrultusunda dönüş lambalarını kullanma eğitimi verir.
E.3.5
Aracı harekete başlatmadan önce el frenini boşa alma eğitimi verir.
E.3.6
Eğimli yol kesimlerinde aracı hareket ettirme (kalkış yapma) eğitimi verir.
E.3.7
Debriyaj pedalını kullanarak aracın kavrama noktasını tespit etme eğitimi verir.
E.3.8
Otomatik vitesli araçlarda aracı hareket ettirme (kalkış yapma) eğitimi verir.
E.3.9
Araç harekete başlarken gaz pedalı ile aracın hareketini destekleme eğitimi verir.
E.3.10
Çıkış yapılacak yöne doğru direksiyon simidini kullanma (ne kadar çevirmesi gerektiği) eğitimi verir.
E.3.11
Aracın uygun şeride çıkışından sonra dönüş lambalarının durumunu (sönmemiş ise kol yardımı ile söndürme) değerlendirebilme eğitimi verir.
E.3.12
Gaz pedalını kullanarak aracın hızını ayarlayabilme eğitimi verir.
Görev
E. Sürücü eğitim programını uygulamak
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
E3
Araç sürüş eğitimi vermek (devamı var)
E.3.13
Seyir sürecinde aracı, aracın hızına uygun vitese alma (vites değiştirme) eğitimi verir.
E.3.14
Otomatik vitesli araçlarda araç hızını gaz pedalı ile destekleme eğitimi verir.
E.3.15
Aracın seyrettiği şeritte kalmasını sağlama (direksiyon hakimiyeti) eğitimi verir.
E.3.16
Aracı, hızına uygun şeritte ve öndeki araçla arasındaki takip mesafesini koruyacak şekilde kullanabilme eğitimi verir.
E.3.17
Trafik levha takibi (Trafik levhalarından hangisinin önce ya da sonra olduğunun ayırt edilmesi) eğitimi verir.
E.3.18
Akıllı sistemleri (yol bilgisayarı ve benzeri) sürüş esnasında kullanabilme eğitimi verir.
E.3.19
Önünde seyreden aracı, trafik kurallarına göre geçebilme eğitimi verir.
E.3.20
Kendisini geçmek isteyen araçların geçişini kolaylaştırıcı davranışlar konusunda eğitim verir.
E.3.21
Geçiş üstünlüğü olan araçlara yol verme (fermuar) eğitimi verir.
E.3.22
Kavşaklarda dönüş manevralarını yapabilme eğitimi verir.
E.3.23
Kör nokta kontrolü (omuz üstü bakış ve benzeri) yapabilme eğitimi verir.
E.3.24
Görünür olma ve trafik kullanıcıları ile göz teması sağlama eğitimi verir.
Görev
E. Sürücü eğitim programını uygulamak
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
E3
Araç sürüş eğitimi vermek
E.3.25
Tehlike karşısında trafik kurallarına uygun şekilde ani duruş yapabilme eğitimi verir.
E.3.26
Lastik-yol temas noktası tahmini eğitimi verir.
E.3.27
Aracı kurallara uygun şekilde durdurabilme eğitimi verir.
E.4
Araç park etme eğitimi vermek
E.4.1
Doksan derece (“L”) park manevrası ile park yapılacak alana aracı uygun şekilde konumlandırabilme eğitimi verir.
E.4.2
Geri hareket manevrası ile park yapılacak alana aracı uygun şekilde konumlandırabilme eğitimi verir.
E.4.3
Geri manevrasının yapılacağı yönde direksiyonu çevirebilme eğitimi verir.
E.4.4
Aracın bulunduğu şeridi taşırmadan geri manevra yapabilme eğitimi verir.
E.4.5
Geri manevrada aynaları kullanabilme eğitimi verir.
E.4.6
Park işlemi sırasında akıllı park yardımcı sistemleri kullanabilme eğitimi verir.
E.4.7
Park manevrası sonunda aracı kurallara uygun olarak sabitleyebilme eğitimi verir.
Görev
F. Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak
İşlemler
Başarım Ölçütleri
Mesleki Bilgi ve Uygulama Becerileri
Kod
Açıklama
Kod
Açıklama
F.1
Kişisel mesleki gelişimini sağlamak
F.1.1
Eğitmenlikle ilgili yeni yöntem, yaklaşım, öğrenme tercihlerindeki eğilimler ve teknolojileri takip eder.
Eğitmenlik faaliyetleri ile eğilimler ve teknolojiler
Mesleki terminoloji
Mesleki yasal düzenlemeler
Hizmet verdiği alan ve sektördeki gelişmeler
Trafik mevzuatı
Mesleki ekipman, araç-gereçler ve sarf malzemeleri (özellikleri ve kullanımları)
Gözlem yapma ve değerlendirme
Katılım sağlayacağı mesleki gelişim faaliyetleri (eğitim, konferans, çalıştay ve benzeri)
Mesleki bilgi ve deneyimleri aktarma
F.1.2
Sürüş eğitimi verdiği araçlarla ilgili teknolojik gelişmeleri ve araçların teknik özelliklerini takip eder.
F.1.3
Hizmet verdiği alan ve sektördeki gelişmeleri ve trafik mevzuatını takip eder.
F.1.4
Eğitimlerin sonuçları, geri bildirimler ve gözlemlerine göre değerlendirme yaparak kişisel gelişimini sağlar.
F.1.5
Mesleği ile ilgili seminer, konferans, çalıştay, hizmet içi eğitim ve benzeri faaliyetlere katılır.
F.1.6
Mesleğe ilişkin katıldığı eğitim ve diğer faaliyetlerden aldığı belgeler ile hizmet kayıtlarını muhafaza eder, yeniler ve mesleki portföyünü güncel tutar.
F.2
Meslektaşlarının gelişimine destek vermek
F.2.1
Kendi bilgi ve deneyimlerini meslektaşlarıyla paylaşır.
F.2.2
Kurum içinde yapılan eğitsel faaliyetlere (zümre toplantısı, grup çalışmaları ve benzeri) katılır.
3.2. Kullanılan Araç, Gereç ve Ekipmanlar
İletişim araçları (telsiz, telefon)
Kişisel koruyucu donanım
Ekipman (reflektör, çekme halatı, teker zinciri, ilkyardım çantası, işaret ve uyarı levhaları, yangın söndürücü, stepne, kriko, bijon anahtarı)
Temel el aletleri (anahtar takımı, pense, el feneri, tornavida)
3.3. Tutum ve Davranışlar
Acil durumlarda soğukkanlı ve sakin olmak
Acil ve stresli durumlarla baş etmek
Araç, gereç ve ekipman kullanımına özen göstermek
Çalışma ortamında kendisinin ve çalışma arkadaşlarının emniyetini gözetmek
Çalışmalarında planlı ve organize olmak
Çevre koruma kurallarına duyarlı olmak
Eğitimlerin sonuçları, geri bildirimler ve gözlemleri doğrultusunda kişisel gelişimini sağlamak
İnsan ilişkilerine özen göstermek
İSG kurallarına uygun davranmak
İş disiplinine sahip olmak
Kendisinin ve diğer kişilerin güvenliğini gözetmek
Kişisel bakımına ve sağlığına özen göstermek
Mesleği ile ilgili etik kurallara uymak
Mesleğine ilişkin yeniliklere ve yeni fikirlere açık olmak
Öğrenmeye açık olmak ve öğrendiklerini başkalarına etkili bir şekilde anlatabilmek
Süreç ve kalite odaklı çalışmak
Tehlike ve risklere karşı öngörülü ve duyarlı olmak
Uyarı ve eleştirilere açık olmak
Yeniliklere açık olmak
Zamanı verimli kullanmak