1. Ana Sayfa
  2. Mevzuat Merkezi
  3. Mevzuat Bilgi Sistemi
  4. Tebliğler
Tebliğ

ULUSAL MESLEK STANDARTLARINA DAİR TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2017/11)

Mevzuat Bilgi Sistemi 13.09.2017 Sayı: 23891

ULUSAL MESLEK STANDARTLARINA DAİR TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2017/11)

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı, bu Tebliğin ekinde yer alan meslek standartlarının yürürlüğe konulmasını sağlamaktır.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, 21/9/2006 tarihli ve 5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu Kanununun 21 inci maddesi ile 19/10/2015 tarihli ve 29507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmeliğin 10 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Yürürlük

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 4 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Meslekî Yeterlilik Kurumu Başkanı yürütür.

EKLER

Ek-1 Dikiş Makinesi Operatörü (Deri/Kürk Hazır Giyim) (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı

Ek-2 Çocuk Bakım Elemanı (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı

Ek-3 Çocuk Bakım Elemanı (Seviye 4) Ulusal Meslek Standardı

Ek-4 Cam Kesim Elemanı (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı

Ek-5 Endüstriyel Cam Isıl İşlem Elemanı (Seviye 4) Ulusal Meslek Standardı

Ek-6 Endüstriyel Cam İşleme Elemanı (Seviye 4) Ulusal Meslek Standardı

Ek-7 Endüstriyel Cam Kesim Elemanı (Seviye 4) Ulusal Meslek Standardı

Ek-8 Endüstriyel Yalıtım Camı Üretim Elemanı (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı

Ek-9 Yeraltı Üretim İşçisi (Seviye 4) Ulusal Meslek Standardı

Tebliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin

Tarihi

Sayısı

13/9/2017

30179 (mükerrer)

Tebliğde Değişiklik Yapan Tebliğlerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin

Tarihi

Sayısı

1.

11/8/2024

32629

── EK: 9.5.23891-EK-1.docx ──

Ek-1 (Değişik:RG-11/8/2024-32629)

DİKİŞ MAKİNESİ OPERATÖRÜ (DERİ/KÜRK HAZIR GİYİM)

(SEVİYE 3)

Meslek:

Dikiş Makinesi Operatörü (Deri/Kürk Hazır Giyim)

Seviye:

3

Referans Kodu:

17UMS0608-3

Standardı Hazırlayan / Güncelleyen Kuruluş(lar):

Hazırlayan: İstanbul Deri ve Deri Mamulleri İhracatçıları Birliği (İDMİB)

Güncelleyen: İstanbul Tekstil ve Konfeksiyon İhracatçı Birliği (İTKİB)

Standardı Doğrulayan Sektör Komitesi:

MYK Tekstil, Hazır Giyim, Deri Sektör Komitesi

MYK Yönetim Kurulu Onay Tarih/ Sayı:

26.4.2017 Tarih ve 2017/42 Sayılı Karar

Rev.01: 15.5.2024 Tarih ve 2024/96 Sayılı Karar

Resmî Gazete Tarih/Sayı:

13.9.2017 – 30179 (Mükerrer)

Rev.01: 11.8.2024 - 32629

Revizyon No:

01

TERİMLER, SİMGELER VE KISALTMALAR

ACİL DURUM: İş yerinin tamamında veya bir kısmında meydana gelebilecek yangın, patlama, tehlikeli kimyasal maddelerden kaynaklanan yayılım, doğal afet gibi acil müdahale, mücadele, ilkyardım veya tahliye gerektiren olayları,

ACİL DURUM PLANI: İş yerlerinde meydana gelebilecek acil durumlarda yapılacak iş ve işlemler dahil bilgilerin ve uygulamaya yönelik eylemlerin yer aldığı planı,

ANTEN SİSTEMİ (BOBİNLİK): İpliğin dikim için kullanılabilir hale getirildiği sistemi,

AYAKÇI (DERİ/KÜRK HAZIR GİYİM): Deri ve kürk hazır giyimde, kalıbı hazırlanmış ürünün belli bir süre içerisinde, model resmi veya teknik föy doğrultusunda, model ve malzeme özelliğine göre ürün parçalarını dikime hazırlama bilgi ve becerisine sahip nitelikli kişiyi,

AKSESUAR: Giysileri modaya uygun şekilde tamamlamak, süslemek amacıyla kullanılan malzemeleri,

BİYE: Giysinin değişik bölümlerini temizlemek ve/veya süslemek için ek bir malzemeyle yapılan işlemi,

BÜZGÜ: Giysiye form vermek ve/veya model uygulamak için kullanılan, bolluksuz kısma büzülerek eklenen bolluğu,

ÇIMA: İki milimetre genişlikte dikilen üst dikişi,

DİKİŞ ADIM BOYU: Bir birimdeki dikiş uzunluğunu,

DİKİŞ AYARI: Üst ve alt ipliğin eşit gerilimle malzemeye taşınması ve dikişi oluşturmasını,

DİKİŞ PAYI: Kalıba dikim için gerekli fazlalıkların verilmesini,

DİKİŞ TEKNİKLERİ: Hazır giyim ürün oluşturmada kullanılan dikiş yöntemlerinin tümünü,

GARNİ: Ürün üzerinde, ana malzeme ve renk dışında kullanılan farklı materyalleri,

GAZE: Beş milimetre ve üstü genişlikte dikilen üst dikişi,

GODE: Üstü dar uca doğru genişleyerek açılan parçayı,

ISCO: Uluslararası Standart Meslek Sınıflandırma Sistemini,

İSG: İş Sağlığı ve Güvenliğini,

İPLİK TANSİYONU (GERGİNLİK): İpliğin kumaş boyunca düzgün bir şekilde ilerlemesini sağlamak üzere, alt ve üst ipliğin geliş hızını,

KİŞİSEL KORUYUCU DONANIM: Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç ve cihazları,

KUP: Giysiye beden formu vermek ve model özelliği kazandırmak için kalıbın üzerinde yapılan boyuna kesiklerin oluşturduğu parçayı,

MAKİNE İĞNESİ: Makinede dikiş dikmeye yarayan, ince, ucu sivri, bir ucunda iplik geçecek deliği bulunan çelik aracını,

NUMUNE: Üretimi yapılacak modelin bütün özelliklerini taşıyan örnek ürün çalışmasını,

ÖLÇÜ TABLOSU: Hazır giyim ürünlerinin üretimi için oluşturulan; üzerinde ürün teknik çizimi, ölçüm yerleri ve tüm bedenler için ölçü ayrıntılarının bulunduğu tabloyu,

PİLİ: Giysiye form ve model özelliği katmak amacı ile katlanarak verilen bolluğu,

PLİKAŞE: Birbirine bakan iki pliyi,

RAMAK KALA OLAY: İşyerinde meydana gelen; çalışan, işyeri ya da iş ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olduğu halde zarara uğratmayan olayı,

RİBANA: Giysilerin kol ağzı, yaka ve etek ucuna geçirilen triko parçasını,

RİSK: Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimalini,

RİSK DEĞERLENDİRMESİ: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerin riske dönüşmesine yol açan faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek derecelendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması amacıyla yapılması gerekli çalışmaları,

TEHLİKE: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek zarar veya hasar verme potansiyelini,

TEKNİK FÖY: Hazır giyim ürünlerinin üretimi için hazırlanan; ölçü tablosu, kumaş, dikiş, aksesuar, nakış, baskı ve benzeri talimatların tümünün oluşturduğu föyü,

VOLAN: Verev kumaştan kavisli olarak kesilip, giysiye dar kenarlarından düz eklendiğinde geniş tarafıyla fırfıra dönüşen parçayı,

YARDIMCI APARAT: Birkaç aletin uygun biçimde eklenmesinden oluşturulan ve bazı belli çalışmaların ve makine ayarlarının yapılmasına yarayan araçları,

YARDIMCI MALZEME: Bir ürünün hazırlanmasında temel malzeme dışında kullanılan malzemeyi,

ifade eder.

GİRİŞ

Dikiş Makinesi Operatörü (Deri/Kürk Hazır Giyim) (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı 19/10/2015 tarihli ve 29507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmelik ve 27/11/2007 tarihli ve 26713 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sektör Komitelerinin Kuruluş, Görev, Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre MYK’nın görevlendirdiği İstanbul Deri ve Deri Mamulleri İhracatçıları Birliği (İDMİB) tarafından hazırlanmış, sektördeki ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak değerlendirilmiş ve MYK Tekstil, Hazır Giyim, Deri Sektör Komitesi tarafından incelendikten sonra MYK Yönetim Kurulunca onaylanmıştır.

Dikiş Makinesi Operatörü (Deri/Kürk Hazır Giyim) (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardının 01 no’lu revizyonu, İstanbul Tekstil ve Konfeksiyon İhracatçıları Birlikleri Genel Sekreterliği (İTKİB) tarafından yapılmış ve MYK Tekstil, Hazır Giyim, Deri Sektör komitesi tarafından incelendikten sonra MYK Yönetim Kurulunca onaylanmıştır.

MESLEK TANITIMI

Meslek Tanımı

Dikiş Makinesi Operatörü (Deri/Kürk Hazır Giyim) (Seviye 3), iş sağlığı ve güvenliği ve çevre koruma düzenlemelerine ve mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak; iş organizasyonu yapan, deri/kürk hazır giyim alanında dikiş makinesini dikime hazırlayan, dikim işlemlerini yapan, sorumluluğundaki dikiş makinesini kontrol eden ve mesleki gelişime yönelik çalışmalara katılan nitelikli kişidir.

Mesleğin Meslek Sınıflandırma Sistemlerindeki Yeri

ISCO 08: 8153 (Dikiş Makinesi Operatörleri)

Mesleğe Yönelik Özel Düzenlemeler

4857 sayılı İş Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Dikiş Makinesi Operatörü (Deri/Kürk Hazır Giyim) (Seviye 3); 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 15 inci maddesi gereğince sağlık gözetimine tabi tutulması; aynı Kanunun 17 nci maddesi gereğince İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimini alması ve bunu belgelendirmesi gerekmektedir.

*Mesleğin icrasına yönelik İSG, Çevre ve diğer konulardaki mevzuata uyulması esastır.

Çalışma Ortamı ve Koşulları

Dikiş Makinesi Operatörü (Deri/Kürk Hazır Giyim) (Seviye 3) yeterli büyüklükte, aydınlık ve teknik malzeme ile donatılmış, fabrika ve atölye ortamlarında Ayakçı (Deri/Kürk Hazır Giyim) ile işbirliği ve eşgüdüm içinde çalışır.

Dikiş Makinesi Operatörünün (Deri/Kürk Hazır Giyim) (Seviye 3) çalışma ortamındaki yoğun deri kokusuna, kimyasal maddelere, uçucu organik madde kokularına ve deri, kürk ve benzeri imalatında kullanılan araç gereçler ve kullanılan dikim makinelerinden kaynaklanan risklere maruz kalma ihtimali bulunmaktadır.

Mesleğin icrası esnasında iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmasını gerektiren kaza ve yaralanma riskleri bulunmaktadır. Mesleğe yönelik olarak ortaya çıkabilecek risklerle kaynağında mücadele edilir ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyularak bu riskler bertaraf edilebilir. Risklerin tamamen ortadan kaldırılamadığı durumlarda ise işveren tarafından sağlanan uygun kişisel koruyucu donanım kullanarak çalışır.

MESLEK PROFİLİ

Görevler, İşlemler, Başarım Ölçütleri, Mesleki Bilgiler ve Uygulama Becerileri

Görev

A. İş Sağlığı ve Güvenliği, İş Organizasyonu, Çevre Koruma ve Kalite

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Mesleki Bilgiler ve Uygulama Becerileri

Kod

Açıklama

Kod

Açıklama

A.1

İş sağlığı ve güvenliği

önlemlerini uygulamak

A.1.1

Talimatlar doğrultusunda İSG ile ilgili önlemleri göz önünde bulundurarak kendisini ve çevresindekileri riske atmayacak şekilde çalışır.

İş sağlığı ve güvenliğinde işverenlerin ve çalışanların yükümlülükleri

İSG talimatları ve talimatları iş süreçlerinde uygulama

Araç, gereç ve ekipmanların güvenli kullanım talimatları ve talimatları iş süreçlerinde uygulama

İş süreçlerine uygun kişisel koruyucu donanım türlerini tanıma

İş süreçlerine uygun kişisel koruyucu donanımları seçme ve kullanma

Sağlık ve güvenlik işaretlerini tanıma ve işaretlere uygun davranma

Acil durum talimatları

Acil durum talimatlarını iş süreçlerinde uygulama

Çevre koruma talimatları

Çevre koruma talimatlarını iş süreçlerinde uygulama

Kaynakları verimli kullanma ve temel tasarruf uygulamaları

A.1.2

İşyerindeki makine, araç, gereç ve diğer üretim araçlarını, bunların güvenlik donanımlarını sağlık ve güvenlik işaretlerine ve talimatlara uygun şekilde kullanarak çalışır.

A.1.3

Çalışma ortamında iş süreçlerine göre kişisel koruyucu donanımları talimatlarına uygun olarak kullanarak çalışır.

A.1.4

Kendisini ve çevresini etkileyeceğini gözlemlediği tehlike, risk, ramak kala olayları ve iş kazalarını yazılı ve/veya sözlü olarak ilgililer ile paylaşır.

A.1.5

Acil durum planında belirtilen hususlar dâhilinde alınan önleyici ve sınırlandırıcı tedbirlere uyarak çalışır.

A.1.6

İşyerinde sağlık ve güvenlik ile ilgili karşılaştığı acil durumları ilgili birim ve kişilere iletir.

A.2

Çevresel risklerin azaltılmasına katkıda bulunmak

A.2.1

Çalışma sonunda ortaya çıkan atıkların türlerine göre toplanmasını sağlar.

A.2.2

Dönüştürülebilen malzemelerin geri kazanımı için gerekli ayırmayı ve sınıflandırmayı yapar.

A.2.3

Çalıştığı alanda ortaya çıkan çevresel atıkların ve dönüştürülebilir malzemelerin ayrımını yapar.

Görev

A. İş sağlığı ve güvenliği, çevre koruma ve kalite önlemlerini uygulamak

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Mesleki Bilgiler ve Uygulama Becerileri

Kod

Açıklama

Kod

Kod

A.3

Kalite gerekliliklerine uygun çalışmak

A.3.1

İşlem formlarında yer alan talimatlara ve planlara uygun işlem yapar.

İş süreçlerinde uygulanması gereken kalite gereklilikleri

İş süreçlerinde ortaya çıkan uygunsuzlukları giderme yöntemleri

A.3.2

Araç, alet, donanım ya da sistemin kalite gerekliliklerine uygun çalışır.

A.3.3

Uygulamada izin verilen tolerans ve sapmalara göre kalite gerekliliklerini uygular.

A.3.4

Üretimde kullanılan malzemeleri uygun ortamlarda muhafaza eder.

A.3.5

Yürüttüğü işlemlerde hatalarının giderilmesi ve süreç iyileştirmeye yönelik ilgili birim yöneticisine rapor verir.

Görev

B. İş organizasyonu yapmak

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Mesleki Bilgiler ve Uygulama Becerileri

Kod

Açıklama

Kod

Kod

B.1

İş planını hazırlamak

B.1.1

Birim yöneticisinden aldığı iş talimatını inceler.

Giysi üretimi süreç organizasyonu

Giysi üretimi iş organizasyonu

Giysi üretiminde kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar

Giysi üretiminde dikkat edilmesi gereken unsurlar

B.1.2

Model hazırlığı için teknik föyde yer alan bilgileri inceler.

B.2

Ürün parçalarını incelemek

B.2.1

Ürün parçalarının modele uygunluğunu inceler.

B.2.2

Teknik föy ve modele göre yardımcı malzemelerin doğruluğunu inceler.

B.2.3

Teknik föy ve modele göre aksesuarların doğruluğunu inceler.

B.2.4

Teknik föy ve modele göre kullanılacak ipliğin parçaya uygunluğunu inceler.

B.3

Ayakçı (deri/kürk hazır giyim) ile iş sürecini belirlemek

B.3.1

Modele göre hazırlanacak ürünün iş planını belirler.

B.3.2

İş planı ile ilgili amirine bilgi verir.

B.3.3

Dikilecek ürünün işlem sırasını ayakçı (deri/kürk hazır giyim) ile birlikte teknik föye göre tespit eder.

B.4

Çalışma ortamını hazırlamak

B.4.1

Çalışma ortamını işe uygun şekilde temizler ve düzenler.

B.4.2

Malzeme ve ürünlerin korunması için önlemleri alır.

B.5

Araç, gereç ve yardımcı

malzemeyi hazırlamak

B.5.1

Kullanılacak araç, gereç ve yardımcı malzemelerin modele uygunluğunu inceler.

B.5.2

Kullanılacak araç, gereç ve yardımcı malzemelerin modele uygun olmaması halinde ilgili kişiye bildirir.

B.5.3

Kullanılacak araç, gereç ve yardımcı malzemeleri dikime uygun şekilde hazırlar.

B.5.4

Model için istenilen dikiş tekniklerine göre kullanılacak aparatı hazırlar.

Görev

C. Dikiş makinesini kullanıma hazırlamak

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Mesleki Bilgiler ve Uygulama Becerileri

Kod

Açıklama

Kod

Kod

C.1

Makineyi dikime hazırlamak

C.1.1

Model, malzeme ve dikiş özelliğine uygun makineyi seçer.

Makine temizlemede kullanılan araç-gereçler

Düz sanayi dikiş makinesinin günlük temizlik işlemleri

Yağlamada kullanılan araç ve gereçler

Makineyi yağlama işlemleri

Makineyi yağladıktan sonra dikkat edilecek noktalar

Dikiş makinesinde kullanılan iğne çeşitleri ve

özellikleri ve kullanım yerleri

Makineye iğne takma işlemleri

İplik çeşitleri

8.1 Dikiş ipliğinin özellikleri

8.2 Yüzey özelliğine göre iplik seçimi

9. Makineye iplik takma egzersizleri

9.1 Makineye alt iplik takma işlemleri

9.2 Makineye üst iplik takma işlemleri

9.3 Üst iplik gerginliğinin ayarlanması

9.4 Alt iplik gerginliğinin ayarlanması

9.5 Dikiş boyunun ayarlanması

9.6 Dikiş bozuklukları ve düzeltme yolları

C.1.2

Dikiş makinesinin günlük temizliğini kullanım talimatları doğrultusunda yapar.

C.1.3

Makine kullanım talimatları doğrultusunda yağ karterinin temizliğini kontrol eder.

C.2

İğne takmak

C.2.1

Makine iğnesini malzeme ve dikiş özelliğine uygun seçer.

C.2.2

Makine iğnesini doğru bir şekilde makineye takar.

C.3

İplik takmak

C.3.1

İplik akışının düzgün olması için anten sisteminde (bobinlik) bozulma olup olmadığını kontrol eder.

C.3.2

Bozulma olması halinde anteni değiştirir.

C.3.3

Model ve malzeme özelliğine uygun ipliği seçer.

C.3.4

Model ve malzeme özelliğine ve iplik takım şemasına uygun olarak ipliği makineye takar.

C.4

Dikiş ayarı yapmak

C.4.1

İpliğin tansiyon (gerginlik) ayarını model, malzeme ve istenilen dikiş özelliğine göre yapar.

C.4.2

Model ve malzeme özelliğine uygun yardımcı aparatları (fermuar ayağı, dikiş genişliği kılavuzu ve benzeri) takar.

C.4.3

Dikiş adım boyunu, dikiş sıklığını, teknik föy ve malzeme özelliğine göre ayarlar.

C.5

Dikiş denemesi yapmak

C.5.1

Deneme parçası üzerinde dikiş sağlamlık ve kalite kontrolünü yapar.

C.5.2

Deneme parçası üzerinde dikişte sorun olması halinde makine dikiş ayarında düzeltme yapar.

Görev

D. Dikiş makinesinde dikim yapmak (devamı var)

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Mesleki Bilgiler ve Uygulama Becerileri

Kod

Açıklama

Kod

Açıklama

D.1

Dikim öncesi kontrolleri yapmak

D.1.1

Ayakçı (deri/kürk hazır giyim) tarafından yapılan dikime hazırlık işlemlerini kontrol eder.

Dikim öncesi kontrol işlemleri

Dikimde kullanılan işaretler

Parçaları birleştirirken dikkat edilecek noktalar

Dikiş makinesini kullanma işlemleri

Makinede dikim egzersizleri

Makinede birleştirme dikişi egzersizleri

Kol modelleri ve kol dikim egzersizleri

Yaka çeşitleri ve yaka dikim egzersizleri

D.1.2

Çıma dikişinin düzgünlüğünü kontrol eder.

D.1.3

Gaze dikişinin düzgünlüğünü kontrol eder.

D.1.4

Tespit ettiği hataları ayakçıya (deri/kürk hazır giyim) bildirerek düzeltilmesini sağlar.

D.2

Kup/kesik dikimi yapmak

D.2.1

Kup ve kesikleri teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.2.2

Dikiş işlemlerini kalıpta belirlenen dikiş paylarına uygun ve dikim tekniğine uygun olarak yapar.

D.3

Kol dikimi yapmak

D.3.1

Bedene takılan kol modellerini teknik föy, model çizimi ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.3.2

Bedenden çıkan kol modellerini teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.3.3

Dikiş işlemlerini uygun makinede yapar.

D.3.4

Dikiş işlemlerini kalıpta belirlenen dikiş paylarına uygun ve dikim tekniğine uygun olarak yapar.

D.4

Yaka dikimi yapmak

D.4.1

Yakaları teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.4.2

Şekline göre isimlendirilen U, V gibi yakaları teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.

Dikiş makinesinde dikim yapmak (devamı var)

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Mesleki Bilgiler ve Uygulama Becerileri

Kod

Açıklama

Kod

Açıklama

D.5

Cep dikimi yapmak

D.5.1

İlik ve fletolu cep modellerini teknik föy, model ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

Model ve malzeme özelliğine göre kullanılan cep çeşitleri ve özellikleri

10. Cep dikim ve cep takma egzersizleri

11. Deri giysi, kapama çeşitleri ve kapama teknikleri dikim egzersizleri

D.5.2

Dik cep modellerini teknik föy, model ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.5.3

Tek ve çift fermuarlı cep modellerini teknik föy, model ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.5.4

Tulum cep modellerini teknik föy, model ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.5.5

Model uygulamalı cep modellerini teknik föy, model ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.6

Bolluklu model dikimi yapmak

D.6.1

Büzgüleri teknik föy, model ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.6.2

Pilileri/pili kaşeleri teknik föy, model ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.6.3

Volanları/godeleri teknik föy, model ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.6.4

Dikiş işlemlerini yapılacak dikişe uygun makinede, kalıpta belirlenen dikiş paylarına uygun ve dikim tekniğine uygun olarak yapar.

D.7

Kapama payına dikim yapmak

D.7.1

Kapama payını teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.7.2

Dikiş işlemlerini kalıpta belirlenen dikiş paylarına uygun, istenilen kalitede ve dikim tekniğine uygun olarak yapar.

D.

Dikiş makinesinde dikim yapmak

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Mesleki Bilgiler ve Uygulama Becerileri

Kod

Açıklama

Kod

Açıklama

D.8

Garni dikimi yapmak

D.8.1

Garni dikimi için kullanılacak ipi teknik föy ve modele göre seçer.

12. Model ve malzeme özelliğine göre giyside kenar temizleme çeşitleri

13. Model ve malzeme özelliğine göre kenar temizleme egzersizleri

14. Giysilerde kullanılan etiket çeşitleri, özellikleri ve kullanım amaçları

D.8.2

Model ve teknik föy doğrultusunda uygun bölümlere garni çalışması yapar.

D.9

Kenar temizleme işlemlerini yapmak

D.9.1

Ribana çalışmalarını teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.9.2

Lastik çalışmalarını teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.9.3

Bel çalışmalarını teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.9.4

Biye çalışmalarını teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.9.5

Pervaz çalışmalarını teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.9.6

Baskı dikişini teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre diker.

D.9.7

Kol ağzını teknik föy ve kalıpta belirlenen işaretlere göre dikerek temizler.

D.10

Etiket dikmek

D.10.1

Teknik föy ve modelde belirtilen bilgilere göre etiketin yerini (astar, cep ve benzeri) işaretler.

D.10.2

Ayakçı (deri/kürk hazır giyim) tarafından işaretlenen yere yerleştirilen etiketi diker.

Görev

E. Ürün kontrolü yapmak

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Mesleki Bilgiler ve Uygulama Becerileri

Kod

Açıklama

Kod

Kod

E.1

Dikilmiş ürünün ölçü kontrolünü yapmak

E.1.1

Ürünü düz bir zemin üzerine yerleştirir.

1. Kadın/erkek temel ölçüleri

2. Ürün kontrol işlemleri

3. Giyside ölçü tolerans değerleri

4. Model ve malzeme özelliğine göre aksesuar çeşitleri

5. Raporlama

6. Sözlü ve yazılı iletişim

E.1.2

Ölçü tablosunda belirtilen ölçü birimini kullanarak ayakçı (deri/kürk hazır giyim) ile birlikte dikilmiş ürünü ölçer.

E.1.3

Ölçü tablosunda belirtilen tolerans değerlerini inceleyerek tolerans dahilindeki ve haricindeki ölçüleri tespit eder.

E.1.4

Kalıp hatası, dikim hatası, kesim hatası ve ütü çekmesi gibi tolerans dışı ölçülerin sebebini tespit eder.

E.1.5

Tespit edilen hataları ölçü kontrol tablosuna yazar.

E.1.6

Ölçü kontrol sonucunda ortaya çıkan ve yetkisi dahilinde olan hataları ayakçı (deri/kürk hazır giyim) ile birlikte giderir.

E.1.7

Ölçü kontrol sonucunda ortaya çıkan ve yetkisi dahilinde olmayan hataları birim yöneticisine bildirir.

E.2

Ölçü farklarını tespit etmek

E.2.1

Ölçü tablosunda belirtilen tolerans değerlerini inceler.

E.2.2

Ölçü tablosuna göre tolerans dahilindeki ve haricindeki ölçüleri ayakçı (deri/kürk hazır giyim) ile birlikte tespit eder.

E.2.3

Tolerans dışı hataların kendi yetkisinde olan kısımlarını ayakçı (deri/kürk hazır giyim) ile birlikte düzeltir.

E.3

Son kontrol yapmak

E.3.1

Ürün üzerindeki süsleme ve aksesuarların yerlerini ve ölçülerini model özelliğine/teknik föye göre ayakçı (deri/kürk hazır giyim) ile birlikte kontrol eder.

E.3.2

Etiket yerlerinin ve içeriğinin teknik föye göre doğruluğunu ayakçı (deri/kürk hazır giyim) ile birlikte kontrol eder.

E.3.3

Son kontrolde tespit ettiği hataları birim yetkilisine yazılı olarak bildirir.

Görev

F. Mesleki gelişime yönelik faaliyetlere katılmak

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Mesleki Bilgiler ve Uygulama Becerileri

Kod

Açıklama

Kod

Kod

F.1

Bireysel mesleki gelişimi konusunda çalışmalar yapmak

F.1.1

Meslek ile ilgili gelişmeleri takip eder.

Mesleki Gelişim

Meslekle ilgili temel kavramlar

Mesleki terminoloji

Mesleki yenilik ve gelişmeleri takip etme yöntemleri

Gözlem yapma ve değerlendirme

Mesleki bilgi ve deneyimler

F.1.2

Yönetim tarafından belirlenen mesleki eğitim ve organizasyonlara katılır.

F.2

Mesleği ile ilgili gelişmeleri takip etmek

F.2.1

Mesleği ile ilgili yenilikleri yaptığı işte uygular.

F.2.2

Bilgi ve deneyimlerini birlikte çalıştığı kişilere aktarır.

Kullanılan Araç, Gereç ve Ekipman

Deri çeşitleri

Deri düz dikiş makineleri

Dikiş makası

Dikiş makinesi aparatları

Dikiş makinesi ayakları

Düz dikiş makinesi dikiş iplikleri çeşitleri

Düz dikiş makinesi iğne çeşitleri

Kişisel koruyucu donanım (solunum koruyucu, göz koruyucu ve benzeri)

Kürk overlok makineleri

Kürk overlok makinesi aparatları

Kürk overlok makinesi dikiş iplikleri çeşitleri

Kürk overlok makinesi iğne çeşitleri

Makine temizlik fırçası

Ölçü aletleri

Yedek makine ayağı

Tutum ve Davranışlar

Acil ve stresli durumlarda soğukkanlı ve sakin olmak

Amirlerine doğru ve zamanında bilgi aktarmak

Beraber çalıştığı kişilerle işe göre hareket koordinasyonu kurmak ve eş zamanlı hareket etmek

Çalışma zamanını iş emrine uygun şekilde etkili ve verimli kullanmak

Çevre korumaya karşı duyarlı olmak

Çevre, kalite ve İSG kurallarını benimsemek ve kurallara uygun davranmak

Değişime karşı açık olmak ve değişen koşullara uyum sağlamak

Ekip içinde uyumlu çalışmak

Göreviyle ilgili yenilikleri güncel olarak takip etmek ve uygulamak

İnsan ilişkilerine özen göstermek

İş disiplinine sahip olmak

İşyeri çalışma prensiplerine uymak

İşyerine ait araç, gereç ve ekipmanların kullanımına özen göstermek

Kalite gerekliliklerine önem vermek ve gereklilikler doğrultusunda işlemleri yürütmek

Kendini geliştirme konusunda istekli olmak

Kendisinin ve diğer kişilerin güvenliğini gözetmek

Kişisel temizliğine dikkat etmek

Meslek ahlakına sahip olmak

Planlı ve organize olmak

Risk ve tehlike faktörleri konusunda duyarlı davranmak

Sorumluluklarını zamanında yerine getirmek

Talimat ve kılavuzlara titizlikle uymak

Tedbirli olmak

Tehlikeli durumlarda kendi hareket alanında etkin şekilde, hızlı ve doğru tepki vermek ve ilgilileri zamanında bilgilendirmek

İşyeri temizlik, düzen ve tertibine özen göstermek

Açık ve doğru şekilde bilgi paylaşmak

Yetkisinde olmayan kusurlar hakkında ilgilileri zamanında bilgilendirmek

── EK: 9.5.23891-EK-4.docx ──

Ek-4

CAM KESİM ELEMANI (SEVİYE 3) ULUSAL MESLEK STANDARDI

Meslek:

CAM KESİM ELEMANI

Seviye:

3

Referans Kodu:

17UMS0610-3

Standardı Hazırlayan Kuruluş(lar):

Trakya Cam Sanayii A.Ş (Şişecam Düzcam)

Standardı Doğrulayan Sektör Komitesi:

MYK Cam, Çimento ve Toprak Sektör Komitesi

MYK Yönetim Kurulu Onay Tarih/ Sayı:

07.06.2017 Tarih ve 2017/52 Sayılı Karar

Resmî Gazete Tarih/Sayı:

…

Revizyon No:

00

TERİMLER, SİMGELER VE KISALTMALAR

ACİL DURUM: İşyerinin tamamında veya bir kısmında meydana gelebilecek yangın, patlama, tehlikeli kimyasal maddelerden kaynaklanan yayılım, doğal afet gibi acil müdahale, mücadele, ilkyardım veya tahliye gerektiren olayları,

ATIK: Herhangi bir faaliyet sonucunda oluşan, çevreye atılan veya bırakılan herhangi bir maddeyi,

CAM KESİM SIVISI: Plaka cam kesiminde köpürme/talaşlanmayı önlemek üzere kullanılan uçucu kimyasalları,

CAM PLAKA: Fabrikada cam üretim hattından çıkan işlem görmemiş kesime hazır camı,

ELMAS KESME TEKERİ: Cam kesiminde kullanılmak için yüksek kaliteli metal karbürden üretilmiş cam kesme tekerleğini,

ISCO: Uluslararası Standart Meslek Sınıflamasını,

İSG: İş Sağlığı ve Güvenliğini,

KESİM: Plaka camın elmas uç ile yüzeysel çizimini,

KİŞİSEL KORUYUCU DONANIM (KKD): Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç ve cihazları,

KÖPÜRME/TALAŞLANMA: Camın elmas ile çizimi esnasında doğru olmayan basınç, yetersiz cam kesim sıvısı, uygun olmayan elmas uçtan kaynaklanan camdaki yüzeysel parçalanmayı,

RAMAK KALA OLAY: İşyerinde meydana gelen; çalışan, işyeri ya da ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olduğu halde zarara uğratmayan olayı,

RİSK DEĞERLENDİRMESİ: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerin riske dönüşmesine yol açan faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek derecelendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması amacıyla yapılması gerekli çalışmaları,

RİSK: Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimalini,

TEHLİKE: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek, zarar veya hasar verme potansiyelini,

ifade eder.

GİRİŞ

Cam Kesim Elemanı (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı 5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu Kanunu ile anılan Kanun uyarınca çıkartılan 19/10/2015 tarihli ve 29507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmelik ve 27/11/2007 tarihli ve 26713 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sektör Komitelerinin Kuruluş, Görev, Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre MYK’nın görevlendirdiği Trakya Cam Sanayii A.Ş (Şişecam Düzcam) tarafından hazırlanmış, sektördeki ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak değerlendirilmiş ve MYK Cam, Çimento ve Toprak Sektör Komitesi tarafından incelendikten sonra MYK Yönetim Kurulunca onaylanmıştır.

MESLEK TANITIMI

Meslek Tanımı

Cam Kesim Elemanı (Seviye 3), iş sağlığı ve güvenliği, çevre koruma, kalite ve görev talimatlarına göre; cam kesim süreçlerinde, iş organizasyonu ve cam kesim hazırlığı yapan, el ile cam kesim işlemlerini yürüten, mesleki gelişim çalışmalarına katılan meslek elemanıdır.

Mesleğin Uluslararası Sınıflandırma Sistemlerindeki Yeri

ISCO 08: 7315 (Cam eşya yapımcıları, kesicileri, taşlayıcıları ve cilalayıcıları)

Sağlık, Güvenlik ve Çevre ile İlgili Kanun, Tüzük ve Yönetmelikler

2872 sayılı Çevre Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

4857 sayılı İş Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

7126 sayılı Sivil Savunma Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Ayrıca, iş sağlığı ve güvenliği ve çevre ile ilgili yürürlükte olan kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata uyulması ve konu ile ilgili risk değerlendirmesi yapılması esastır.

Meslek ile İlgili Diğer Mevzuat

4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Ayrıca, meslek ile ilgili yürürlükte olan kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata uyulması esastır.

Çalışma Ortamı ve Koşulları

Cam Kesim Elemanı (Seviye 3), cam kesim süreçlerinde kapalı atölye ortamında çalışır. Çalışma süreleri işin gereklerine göre esnektir. Cam sektöründeki kesim işleri işe uygun düzenlenmiş, gürültü ve cam firesine karşı mekânsal kontrol uygulamalarını içeren ortamlarda yürütülür.

Mesleğin icrası esnasında iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmasını gerektiren cam parçalanmaları, kesim ekipmanları, kaldırma ve taşıma işleri gibi etkenlerden kaynaklanan kaza ve yaralanma riskleri bulunmaktadır. Mesleğe yönelik olarak ortaya çıkabilecek risklerle kaynağında mücadele edilir ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyularak bu riskler bertaraf edilebilir. Risklerin tamamen ortadan kaldırılamadığı durumlarda ise işveren tarafından sağlanan uygun kişisel koruyucu donanımı kullanarak çalışır.

Mesleğe İlişkin Diğer Gereklilikler

Cam Kesim Elemanı (Seviye 3), 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 15 inci maddesi gereğince sağlık gözetimine tabi tutulur.

MESLEK PROFİLİ

Görevler, İşlemler ve Başarım Ölçütleri

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

A

İş süreçlerinde İSG ve çevre koruma önlemlerini uygulamak

A.1

İSG talimatlarını uygulamak

A.1.1

Talimatlar doğrultusunda, İSG ile ilgili önlemleri göz önünde bulundurarak, kendisini ve çevresindekileri riske atmayacak şekilde çalışır.

A.1.2

İşyerindeki ekipman, araç, gereç ve diğer üretim araçlarını, bunların güvenlik donanımlarını sağlık ve güvenlik işaretlerine ve talimatlara uygun şekilde kullanır.

A.1.3

Çalışma ortamında iş süreçlerine göre KKD’leri (kulaklık, gözlük, işe uygun eldivenler, iş güvenliğine uygun ayakkabı, kolluk ve benzeri) talimatlarına uygun olarak kullanır.

A.1.4

Cam kesimi süreçlerinde işin, malzemenin (değişik tür, ebat ve ağırlıklarda camlar) özelliklerine ve risklerine uygun önlemleri talimatlarına göre uygular.

A.1.5

Kendisini ve çevresini etkileyeceğini gözlemlediği tehlike, risk ve ramak kala olayları yazılı ve/veya sözlü olarak ilgililer ile paylaşır.

A.1.6

Risk değerlendirmesi çalışmalarında gözlem ve görüşlerini risk değerlendirmesi ekibine iletir.

A.2

Acil durum talimatlarını uygulamak

A.2.1

Acil durum planında belirtilen hususlar dâhilinde alınan önleyici ve sınırlandırıcı tedbirlere uyar.

A.2.2

İşyerinde sağlık ve güvenlik ile ilgili karşılaştığı acil durumları ilgili kişilere iletir.

A.3

Çevre koruma önlemlerinin alınmasını desteklemek

A.3.1

İş süreçlerinde olası çevre tehlike ve risklerinin tespit ve takibi ile ilgili çalışmalara destek verir.

A.3.2

Geri dönüşüme gönderilecek camlar için talimata göre önlem alır.

A.3.3

İş süreçlerinde ortaya çıkan atıkların tasnif ve bertarafına yönelik işlemleri talimatına göre yapar.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

B

İş organizasyonu ve kalite uygulamalarını yürütmek

B.1

İş süreçlerini iş emrine uygun yürütmek

B.1.1

İş emirlerine göre, yapılacak işlerin uygulama ve zaman planlamasını yapar.

B.1.2

Cam kesim sürecinde fire azaltma tedbirleri ve üretim alanına cam malzeme temini işlemlerini talimatlarına göre uygular.

B.1.3

Cam kesimi sürecinde kullanacağı ekipman ve malzemelerin uygunluk kontrollerini yapar.

B.1.4

Kontrol sonucunda uygun olmadığı tespit edilen ekipman ve malzemelerin temini için talepte bulunur.

B.1.5

Elle cam kesiminde kullandığı ekipman ve araçların bakımını tekniklerine göre yapar.

B.1.6

Ekipman ve araçlarda tespit ettiği uygunsuzlukları ilgililere bildirir.

B.2

Üretim kayıtlarını tutmak

B.2.1

Üretim süreçlerine dair bilgileri (üretim miktarı, süre ve benzeri) formatına uygun olarak kayıt ve raporlama işlemlerini yapar.

B.2.2

Cam kesimi sürecinde fire camların bilgilerini kayıt altına alır.

B.3

Kalite uygulamalarına katılmak

B.3.1

Üretim süreçlerinde fire kontrolünü yaparak rapor eder.

B.3.2

Üretim süreçlerinde kalite prosedürlerine uygun çalışır.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

C

Elle cam kesimi uygulamalarını yürütmek

C.1

Cam kesimi öncesi hazırlık yapmak

C.1.1

İş emrine (şablon, şekilli ve benzeri) göre elle kesimi yapılacak camları türlerine göre sınıflandırarak ayrıştırma işlemini yapar.

C.1.2

Elle kesim yapılacak camları köşe kırıkları ve çizikler gibi etkenler açısından kontrol ederek kesime uygun olmayanları ayırır.

C.1.3

Elle cam kesimi yapmak üzere kullanılacak alet, araç ve ekipmanı işe ve cama göre hazırlar.

C.1.4

Cam kesimi yapacağı masayı kesime hazırlar.

C.2

El ile cam kesimi yapmak

C.2.1

Ekipmanları yöntemine uygun kullanarak camların iş emrine uygun ölçülerde kesim işlemlerini yapar.

C.2.2

Kesilen camların kırık, çizik ve benzeri açılardan uygunluğunun kontrolünü yapar.

C.2.3

Kesilen camlara sipariş özelliklerine göre etiket/barkotlama yapar.

C.2.4

Kesilen camların istiflemesini uygun ekipmanları kullanarak yapar.

C.2.5

Kesim sonrası işlem görecek camları ilgilisine teslim eder.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

D

Mesleki gelişim çalışmalarına katılmak

D.1

Kişisel mesleki gelişimini sağlamak

D.1.1

Yetkilinin gözetimi altında mesleki gelişime yönelik ihtiyaçları belirler.

D.1.2

Belirlenen ihtiyaçlar doğrultusunda yetkilinin yönlendirmesiyle mesleki gelişim faaliyetlerini takip ederek mesleki bilgisini günceller.

Kullanılan Araç, Gereç ve Ekipman

Cam arabası/cam sehpası/cam paleti

Cam çekici

Cam kesim sıvısı

Cam kırma pensesi

Cam tutma lastiği/cam eldiveni

Cama yazar kalem

Elmas tutucu ve pim

Elmas ucu

Elmas uçlu pergel

Gönye

Kalay dedektörü

Kaplama dedektörü

Kişisel koruyucu donanım (baret, yalıtkan eldiven, maskaratlı/çelik burunlu ayakkabı, muhtelif iş kıyafetleri, koruyucu gözlük, deri cam eldiveni, kulaklık, kulak tıkacı, kolluk/bileklik ve benzeri)

Kumpas

Mastar

Metre (Şerit, tahta)

Saplı elmas

Takım çantası (alyan takımı, çeşitli anahtarlar, tornavidalar, temel el aletleri ve benzeri)

Vantuz

Bilgi ve Beceriler

Acil durum bilgisi

Çevre koruma bilgisi

El (küçük kas) becerisi

El aletlerini kullanma bilgi ve becerisi

El-göz koordinasyonunu sağlayabilme becerisi

Elle cam kesme uygulamaları bilgi ve becerisi

Gözlem yapma becerisi

İş ortamını düzenleme bilgi ve becerisi

Kayıt tutma bilgi ve becerisi

Kişisel koruyucu donanım kullanım bilgi ve becerisi

Mesleki donanım, cihaz ve araçları kullanım bilgi ve becerisi

Mesleki fizik bilgisi

Mesleki İSG bilgisi

Mesleki kalite uygulamaları bilgisi

Mesleki malzeme ve ürünlere dair bilgi

Mesleki matematik bilgisi

Mesleki mevzuat ve çalışma prosedürleri bilgisi

Mesleki ölçüm ve kontrol bilgi ve becerisi

Mesleki problem çözme becerileri

Mesleki terimler bilgisi

Sözlü ve yazılı iletişim becerisi

Süreç izleme becerisi

Şekil-uzay algısı becerisi

Temel ilkyardım bilgi ve becerisi

Tutum ve Davranışlar

Cam kontrolü uygulamalarında detaylara özen göstermek

Çalışanlarla etkin iletişim kurmak

Çalışma ortamında bireysel disiplini sağlamak

Çalışma ortamında çevre güvenliği ve çevre koruma kurallarının uygulanması konusunda duyarlı olmak

Çalışma ortamında İSG kurallarının uygulanması konusunda duyarlı olmak

Çalışma ortamında kendisinin ve diğer elemanların emniyetini gözetebilmek

Çalışma ortamında stresli durumlarda sakin ve soğukkanlı davranabilmek

Çalışma süreçlerinde dikkatli olmak

Çalışma süreçlerinde uyarı ve eleştirilere açık olabilmek

Çalışma süreçlerindeki kaynak kullanımında verimliliğe önem vermek

Gerektiğinde doğru ve hızlı bildirimde bulunmak

İş süreçlerinin iş emrine uygun yürütülmesine özen göstermek

Mesleğine ilişkin konularda paylaşımcı olmak

Risklere karşı öngörülü ve duyarlı olmak

Üretim süreçlerinin akışında sabırlı olmak

Yeniliklere ve yeni fikirlere açık olmak

Zamanını etkin bir şekilde kullanmak

4. ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE BELGELENDİRME

Cam Kesim Elemanı (Seviye 3) meslek standardını esas alan ulusal yeterliliklere göre belgelendirme amacıyla yapılacak ölçme ve değerlendirme, gerekli şartların sağlandığı ölçme ve değerlendirme merkezlerinde yazılı ve/veya sözlü teorik ve uygulamalı olarak gerçekleştirilecektir.

Ölçme ve değerlendirme yöntemi ile uygulama esasları bu meslek standardına göre hazırlanacak ulusal yeterliliklerde detaylandırılır. Ölçme ve değerlendirme ile belgelendirmeye ilişkin işlemler 15/10/2015 tarihli ve 29503 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sınav, Ölçme, Değerlendirme ve Belgelendirme Yönetmeliği çerçevesinde yürütülür.

── EK: 9.5.23891-EK-5.docx ──

Ek-5

ENDÜSTRİYEL CAM ISIL İŞLEM ELEMANI (SEVİYE 4) ULUSAL MESLEK STANDARDI

Meslek:

ENDÜSTRİYEL CAM ISIL İŞLEM ELEMANI

Seviye:

4

Referans Kodu:

17UMS0611-4

Standardı Hazırlayan Kuruluş(lar):

Trakya Cam Sanayii A.Ş. (Şişecam Düzcam)

Standardı Doğrulayan Sektör Komitesi:

MYK Cam, Çimento ve Toprak Sektör Komitesi

MYK Yönetim Kurulu Onay Tarih/ Sayı:

07.06.2017 Tarih ve 2017/52 Sayılı Karar

Resmî Gazete Tarih/Sayı:

…

Revizyon No:

00

TERİMLER, SİMGELER VE KISALTMALAR

ACİL DURUM: İşyerinin tamamında veya bir kısmında meydana gelebilecek yangın, patlama, tehlikeli kimyasal maddelerden kaynaklanan yayılım, doğal afet gibi acil müdahale, mücadele, ilkyardım veya tahliye gerektiren olayları,

ATIK: Herhangi bir faaliyet sonucunda oluşan, çevreye atılan veya bırakılan herhangi bir maddeyi,

BOMBELEME: Camın belli bir yarıçapta büküm almasını,

BOŞ ŞARJ İŞLEMİ: Temper makinesini üretim öncesi kontrol etmeyi,

DALGALANMA: Camın yüzeyinin aşırı ısınmasına dayalı yüzey bozulmasını,

ENDÜSTRİYEL CAM: Düz camın, inşaat, otomotiv, enerji, mobilya, beyaz eşya, tarım gibi sektörlerde kullanılmak üzere, makina ve benzeri araçlar ile kesim, kenar işleme, yüzey işleme, ısıl işlem gibi ek işlemlere tabi tutularak üretilen işlenmiş camı,

ISCO: Uluslararası standart meslek sınıflamasını,

İSG: İş Sağlığı ve Güvenliğini,

KİŞİSEL KORUYUCU DONANIM (KKD): Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç ve cihazları,

NOZUL: Temper makinesi soğutma bölümü hava üfleme noktalarını,

PARÇALANMA KONTROLÜ: Temperli camın standarda uygun kırılması ve parça sayısı kontrolüne dair testi,

QUENCH: Temper makinesinin hızlı soğutma bölgesini,

RADİUS: Yarıçapı,

RAMAK KALA OLAY: İşyerinde meydana gelen; çalışan, işyeri ya da ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olduğu halde zarara uğratmayan olayı,

REÇETE AYARLARI: Sıcaklık profili, quench (basınç, nozul, hava dengesi) ile hız ve süre ayarlarını,

RİSK DEĞERLENDİRMESİ: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerin riske dönüşmesine yol açan faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek derecelendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması amacıyla yapılması gerekli çalışmaları,

RİSK: Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimalini,

SICAKLIK PROFİL AYARI: Cam yüzeyinin bütününün özelliklerine göre belirlenen değer aralığında ısınmasını,

ŞARJLAMA: Temperlenecek camların fırına yüklenmesini,

TEHLİKE: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek, zarar veya hasar verme potansiyelini,

TEMPER MAKİNESİ: Cama mukavemet kazandırmak için ısıl işlem uygulayan makine sistemini,

ifade eder.

GİRİŞ

Endüstriyel Cam Isıl İşlem Elemanı (Seviye 4) Ulusal Meslek Standardı 5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu Kanunu ile anılan Kanun uyarınca çıkartılan 19/10/2015 tarihli ve 29507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmelik ve 27/11/2007 tarihli ve 26713 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sektör Komitelerinin Kuruluş, Görev, Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre MYK’nın görevlendirdiği Trakya Cam Sanayii A.Ş (Şişecam Düzcam) tarafından hazırlanmış, sektördeki ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak değerlendirilmiş ve MYK Cam, Çimento ve Toprak Sektör Komitesi tarafından incelendikten sonra MYK Yönetim Kurulunca onaylanmıştır.

MESLEK TANITIMI

Meslek Tanımı

Endüstriyel Cam Isıl İşlem Elemanı (Seviye 4), iş sağlığı ve güvenliği, çevre koruma, kalite ve görev talimatlarına göre, endüstriyel cam ısıl işlem süreçlerinde, iş organizasyonu yapan, birlikte çalıştığı ekibi talimatlara uygun çalışmaları için yönlendiren, ısıl işlem hazırlığı ve uygulamaları ile makine ve ekipmanların bakım çalışmalarını yürüten ve mesleki gelişim çalışmalarına katılan meslek elemanıdır.

Mesleğin Uluslararası Sınıflandırma Sistemlerindeki Yeri

ISCO 08: 7315 (Cam eşya yapımcıları, kesicileri, taşlayıcıları ve cilalayıcıları)

Sağlık, Güvenlik ve Çevre ile İlgili Kanun, Tüzük ve Yönetmelikler

2872 sayılı Çevre Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

4857 sayılı İş Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

7126 sayılı Sivil Savunma Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Ayrıca, iş sağlığı ve güvenliği ve çevre ile ilgili yürürlükte olan kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata uyulması ve konu ile ilgili risk değerlendirmesi yapılması esastır.

Meslek ile İlgili Diğer Kanun, Tüzük ve Yönetmelikler

4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Ayrıca, meslek ile ilgili yürürlükte olan kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata uyulması esastır.

Çalışma Ortamı ve Koşulları

Endüstriyel Cam Isıl İşlem Elemanı (Seviye 4), endüstriyel cam ısıl işlem süreçlerinde, kapalı ve cam ısıl işlem için işe uygun düzenlenmiş, cam firesine karşı mekânsal kontrol uygulamaları içeren atölye ortamında çalışır. Çalışma süreleri işin gereklerine göre esnektir.

Mesleğin icrası esnasında iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmasını gerektiren gürültü, cam tozu, yüksek ısı ve kimyasallardan kaynaklanan kaza ve yaralanma riskleri bulunmaktadır. Mesleğe yönelik olarak ortaya çıkabilecek risklerle kaynağında mücadele edilir ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyularak bu riskler bertaraf edilebilir. Risklerin tamamen ortadan kaldırılamadığı durumlarda ise işveren tarafından sağlanan uygun kişisel koruyucu donanımı kullanarak çalışır.

Mesleğe İlişkin Diğer Gereklilikler

Endüstriyel Cam Isıl İşlem Elemanı (Seviye 4), 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 15 inci maddesi gereğince sağlık gözetimine tabi tutulur.

MESLEK PROFİLİ

Görevler, İşlemler ve Başarım Ölçütleri

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

A

İş süreçlerinde İSG ve çevre koruma önlemlerini uygulamak

A.1

İSG talimatlarını uygulamak

A.1.1

Talimatlar doğrultusunda, İSG ile ilgili önlemleri göz önünde bulundurarak, kendisini ve çevresindekileri riske atmayacak şekilde çalışır.

A.1.2

İşyerindeki makine, araç, gereç ve diğer üretim araçlarını, bunların güvenlik donanımlarını sağlık ve güvenlik işaretlerine ve talimatlara uygun şekilde kullanır.

A.1.3

Çalışma ortamında iş süreçlerine göre KKD’leri (kulaklık, gözlük, işe uygun eldivenler, iş güvenliğine uygun ayakkabı, kolluk ve benzeri) talimatlarına uygun olarak kullanır.

A.1.4

Kayma, elektrik çarpması, cam kesmesi, kimyasallarla çalışma, gürültü gibi risk arz eden çalışmalar ve üretim ortamının şartlarından kaynaklanan risklere karşı alınacak önlemleri talimatlara göre uygular.

A.1.5

Kendisini ve çevresini etkileyeceğini gözlemlediği tehlike, risk ve ramak kala olayları yazılı ve/veya sözlü olarak ilgililer ile paylaşır.

A.1.6

Risk değerlendirmesi çalışmalarında gözlem ve görüşlerini risk değerlendirmesi ekibine iletir.

A.1.7

Bakım ve arıza işlemlerinde enerji kesme prosedürlerini uygular.

A.2

Acil durum talimatlarını uygulamak

A.2.1

Acil durum planında belirtilen hususlar dâhilinde alınan önleyici ve sınırlandırıcı tedbirlere uyar.

A.2.2

İşyerinde sağlık ve güvenlik ile ilgili karşılaştığı acil durumları ilgili kişilere iletir.

A.3

Çevre koruma önlemlerinin alınmasını desteklemek

A.3.1

İş süreçlerinde olası çevre tehlike ve risklerinin tespit ve takibi ile ilgili çalışmalara destek verir.

A.3.2

Geri dönüşüme gönderilecek camlar için talimata göre önlem alır.

A.3.3

İş süreçlerinde ortaya çıkan atıkların tasnif ve bertarafına yönelik işlemleri talimatına göre yapar.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

B

İş organizasyonu ve kalite uygulamalarını yürütmek

B.1

İş süreçlerini plana uygun yürütmek

B.1.1

İş programına ve iş emirlerine göre, uygulama ve zaman planlaması yapar.

B.1.2

İş planlamasının üretim hedeflerine uygunluğunu sağlar.

B.1.3

Vardiya devri uygulamalarını işletme talimatına göre yürütür.

B.2

Isıl işlem süreçlerinde malzeme ve ekipman takibi yapmak

B.2.1

Isıl işlem sürecinde kırılan camların yerine yeni cam talep eder.

B.2.2

Üretim ve test süreçlerinde kullanacağı ekipman ve malzemelerin kontrollerini yapar.

B.2.3

Kontrol sonucunda uygun olmadığı tespit edilen ekipman ve malzemelerin yerine uygun ekipman ve malzemelerin temini için talepte bulunur.

B.3

Üretim kayıt ve raporlama işlemlerini yapmak

B.3.1

Üretim ve test süreçlerine dair bilgileri (üretim miktarı, fire, arıza ve duruşlar, süre ve benzeri) formatına uygun olarak kayıt altına alır.

B.3.2

Isıl işlem sürecinde kırılan camların ölçülerini kayıt altına alır.

B.4

Ekibini organize etmek

B.4.1

Ekip elemanlarını iş emrine göre yönlendirerek bilgi, beceri ve yetkinliklerine göre çalışmalarını sağlar.

B.4.2

İş süreçlerinde ekibinin performans değerlendirme süreçlerine katkı verir.

B.5

Kalite uygulamalarına katılmak

B.5.1

Üretim süreçlerinde fire kontrolünü yaparak rapor eder.

B.5.2

Üretim hatalarının kök nedenlerinin belirlenmesine katkıda bulunur.

B.5.3

Üretim süreçlerinde ekibinin kalite prosedürlerine uygun çalışmasını sağlar.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

C

Cama ısıl işlem uygulamak

(devamı var)

C.1

Isıl işlem öncesi hazırlık yapmak

C.1.1

İş emrine göre üretilmesi planlanan camlara ilişkin değerlendirme yapar.

C.1.2

Isıl işleme girecek camları iş emrinde yazılı ebat ve türlerine göre, temper makinesine vermek (şarjlamak) üzere hazırlar.

C.1.3

Isıl işleme girecek camların kenar işlemlerini (çatlak, pul atığı ve benzeri) kontrol eder.

C.1.4

Isıl işlem için temper makinesini başlatır.

C.1.5

Üretim planı ve cam türüne göre temper makinesinin reçete ayarlarını yapar.

C.1.6

Bombeli ısıl işlem için temper makinesinin radius ayarlarını belirlenen ölçülere göre yapar.

C.1.7

Ayarlarını yaptığı temper makinesinin işlerliğini (üretime hazır olup olmadığını) boş şarj işlemi yaparak kontrol eder.

C.1.8

Radius ayarlarının doğruluğunu test camı bükümü yaparak kontrol eder.

C.2

Isıl işlem yapmak

C.2.1

Isıl işleme tabi tutulacak camları yükleme masasına yerleştirerek üretim talebine göre etiketler.

C.2.2

Isıl işlem için, iş emrine göre temper makinesini, temper, kısmi temper ve bombe temper işlemleri yapmak üzere başlatır.

C.2.3

Temper makinesinin otomatik ısıl işlem sürecini camın türü ve özelliklerine göre izler.

C.2.4

Isıl işlem sürecinde cam ölçü değişikliklerine göre ısı ve hava basıncı ayarlarını kontrol ederek gerekli değişiklikleri yapar.

C.2.5

Üretim sonunda temper makinesini uyku moduna alır.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

C

Cama ısıl işlem uygulamak

C.3

Ürün kontrolü yapmak

C.3.1

Temper makinesinden soğutulmuş olarak çıkan camlarda, yüzey bozulmalarını (çizik, yanık, dalgalanma ve benzeri) ilgili standartlara göre görsel olarak kontrol eder.

C.3.2

Temper makinesinden soğutulmuş olarak çıkan camların fiziki ve boyut kontrollerini (parçalanma/kristallenme, ebatlar ve kamburluk gibi) ilgili standartlara göre, uygun ölçüm araçlarını kullanarak yapar.

C.3.3

Yaptığı kontrollerin sonuçlarını kayıt altına alır.

C.3.4

Uygunsuzluk halinde ilgili yetkiliye bildirimde bulunur.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklamalar

D

Makine ve ekipmanların bakımını yapmak

D.1

Bakım işlemlerini yapmak

D.1.1

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların periyodik bakım işlemlerinin teknik talimatlarına göre yapılmasını sağlar.

D.1.2

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların temizliklerinin yapılmasını sağlar.

D.2

Makine ve cihazlarda arıza tespiti yapmak

D.2.1

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların arıza durumlarını takip eder.

D.2.2

Makine ve ekipmanların lokal arıza kaynaklarını belirler.

D.2.3

Arızayı, işletme prosedürlerine göre bildirerek giderilme süreçlerini takip eder.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

E

Mesleki gelişim çalışmalarına katılmak

E.1

Kişisel mesleki gelişimini sağlamak

E.1.1

Sektörel gelişmeleri ve gelişim sağlayan aktiviteleri takip eder.

E.1.2

Kariyer hedeflerine yönelik eğitimler, çalışmalar ve faaliyetlere katılarak mesleki kayıtlarını düzenler.

E.2

Ekibin mesleki gelişimini desteklemek

E.2.1

Ekip elemanlarının eğitim ve yetişme ihtiyaçlarını tespit ederek ilgili birime iletir.

E.2.2

Eğitim ve yetiştirme faaliyetlerinin amaç ve programlarına göre gerçekleştirilmesine katkıda bulunur.

E.2.3

Yeni elemanların iş süreçlerinde mesleki deneyim kazanmalarına destek verir.

Kullanılan Araç, Gereç ve Ekipman

Bilgisayar

Cam arabası/cam sehpası/cam paleti

Çeşitli ölçüm aletleri (kumpas, ampermetre, mikrometre, çeşitli metreler ve benzeri)

Çeşitli temizlik araçları (fırça, kürek, bezler ve benzeri)

Kaplama dedektörü

Kimyasal temizleyiciler

Kişisel koruyucu donanım (baret, yalıtkan eldiven, maskaratlı/çelik burunlu ayakkabı, muhtelif iş kıyafetleri, koruyucu gözlük, deri cam eldiveni, kulaklık, kulak tıkacı, kolluk/bileklik ve benzeri)

Kuvvetli ışık kaynağı

Logo kalıbı ve malzemeleri

Ofis donanımları

Punch

Takım çantası (alyan takımı, çeşitli anahtarlar, tornavidalar, temel el aletleri ve benzeri)

Bilgi ve Beceriler

Acil durum bilgisi

Cam ısıl işlem test uygulamalarında temel bilgi ve beceri

Cam ısıl işlem uygulamaları bilgi ve becerisi

Cam ısıl işlem ve testlerine ilişkin standartlar bilgisi

Cama logo basım uygulamaları bilgi ve becerisi

Çevre koruma bilgisi

Ekibini işbaşında yetiştirme bilgi ve becerisi

Ekip yönlendirme ve iş süreçleri organizasyonu bilgi ve becerisi

El (küçük kas) becerisi

El aletlerini kullanma bilgi ve becerisi

El-göz koordinasyonunu sağlayabilme becerisi

Gözlem yapma becerisi

İş ortamını düzenleme bilgi ve becerisi

Kayıt tutma ve raporlama becerisi

Kişisel koruyucu donanım kullanım bilgi ve becerisi

Mesleki donanım, cihaz ve araçları kullanım bilgi ve becerisi

Mesleki fizik bilgisi

Mesleki İSG bilgisi

Mesleki kalite uygulamaları bilgisi

Mesleki kapsamda enerji verimliliği bilgi ve becerisi

Mesleki kimya bilgisi

Mesleki malzeme ve ürünlere dair bilgi

Mesleki matematik bilgisi

Mesleki mekanik bilgisi

Mesleki mevzuat ve çalışma prosedürleri bilgisi

Mesleki ölçüm, test ve kontrol bilgi ve becerisi

Mesleki problem çözme becerileri

Mesleki terimler bilgisi

Sözlü ve yazılı iletişim becerisi

Süreç izleme becerisi

Şekil-uzay algısı becerisi

Temel bilgisayar, ofis programları uygulamaları bilgi ve becerisi

Temel ilkyardım bilgi ve becerisi

Tutum ve Davranışlar

Cam kontrolü uygulamalarında detaylara özen göstermek

Çalışanlarla etkin iletişim kurmak

Çalışma ortamında çevre güvenliği ve çevre koruma kurallarının uygulanması konusunda duyarlı olmak

Çalışma ortamında İSG kurallarının uygulanması konusunda duyarlı olmak

Çalışma ortamında iş disiplini sağlamada doğru, etkili davranış ve tutumlara sahip olmak

Çalışma ortamında kendisinin ve ekibinin emniyetini gözetebilmek

Çalışma ortamında stresli durumlarda sakin ve soğukkanlı davranabilmek

Çalışma süreçlerinde dikkatli olmak

Çalışma süreçlerinde uyarı ve eleştirilere açık olabilmek

Çalışma süreçlerindeki kaynak kullanımında verimliliğe önem vermek

Doğru ve hızlı kararlar vermek

Mesleğine ilişkin konularda paylaşımcı olmak

Risklere karşı öngörülü ve duyarlı olmak

Üretim sorunlarında hızlı ve pratik davranmak

Üretim süreçlerinin akışında sabırlı olmak

Yeniliklere ve yeni fikirlere açık olmak

Zamanını etkin bir şekilde kullanmak

4. ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE BELGELENDİRME

Endüstriyel Cam Isıl İşlem Elemanı (Seviye 4) meslek standardını esas alan ulusal yeterliliklere göre belgelendirme amacıyla yapılacak ölçme ve değerlendirme, gerekli şartların sağlandığı ölçme ve değerlendirme merkezlerinde yazılı ve/veya sözlü teorik ve uygulamalı olarak gerçekleştirilecektir.

Ölçme ve değerlendirme yöntemi ile uygulama esasları bu meslek standardına göre hazırlanacak ulusal yeterliliklerde detaylandırılır. Ölçme ve değerlendirme ile belgelendirmeye ilişkin işlemler 15/10/2015 tarihli ve 29503 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sınav, Ölçme, Değerlendirme ve Belgelendirme Yönetmeliği çerçevesinde yürütülür.

── EK: 9.5.23891-EK-6.docx ──

Ek-6

ENDÜSTRİYEL CAM İŞLEME ELEMANI (SEVİYE 4) ULUSAL MESLEK STANDARDI

Meslek:

ENDÜSTRİYEL CAM İŞLEME ELEMANI

Seviye:

4

Referans Kodu:

17UMS0612-4

Standardı Hazırlayan Kuruluş(lar):

Trakya Cam Sanayii A.Ş (Şişecam Düzcam)

Standardı Doğrulayan Sektör Komitesi:

MYK Cam, Çimento ve Toprak Sektör Komitesi

MYK Yönetim Kurulu Onay Tarih/ Sayı:

07.06.2017 Tarih ve 2017/52 Sayılı Karar

Resmî Gazete Tarih/Sayı:

…

Revizyon No:

00

TERİMLER, SİMGELER VE KISALTMALAR

ACİL DURUM: İşyerinin tamamında veya bir kısmında meydana gelebilecek yangın, patlama, tehlikeli kimyasal maddelerden kaynaklanan yayılım, doğal afet gibi acil müdahale, mücadele, ilkyardım veya tahliye gerektiren olayları,

ASİT AŞINDIRMA: Cam yüzeyini dekoratif olarak aşındırmak için uygun koşullarda aşındırıcı asit uygulama işlemini,

ATIK: Herhangi bir faaliyet sonucunda oluşan, çevreye atılan veya bırakılan herhangi bir maddeyi,

BİZOTE: Cam kenarlarının rodaj işlemi sonrasında düz, şekilli ve açılı olarak elmas diskler ve uygun kimyasallar ile işleme tabi tutularak parlatılmasını,

BONCUKLAMA: Camın üretim hatalarından kaynaklanan cam içerisindeki erimemiş hammadde kalıntısını,

CNC: Programlanabilir (Bilgisayar destekli) otomatik olarak kenar ve yüzey işlemesi yapabilen makineyi,

DESEN AYRIŞTIRMA: Cam yüzey işlemede yüzeye yapıştırılan desen folyosunun işlem yapılacak kısımlarının ayıklanmasını,

ENDÜSTRİYEL CAM: Düz camın, inşaat, otomotiv, enerji, mobilya, beyaz eşya, tarım gibi sektörlerde kullanılmak üzere, makina ve benzeri araçlar ile kesim, kenar işleme, yüzey işleme, ısıl işlem gibi ek işlemlere tabi tutularak üretilen işlenmiş camı,

FORMA: Şekilli kesilmiş camın kenar işlemini,

HAVŞA: Cam yüzeyinde açılan delik kenarlarındaki pah kırmayı,

ISCO: Uluslararası standart meslek sınıflamasını,

İSG: İş Sağlığı ve Güvenliğini,

İSTİFLEME: Farklı ebatlardaki camların, sehpa veya arabaya uygun ayraçlar konularak dizilmesini,

KANAL AÇMA: Cam yüzeylerinde dekoratif şekiller oluşturmak amacıyla yapılan çizgisel oyma işlemini,

KENAR İŞLEME: Uygun teknikler (rodaj, forma rodaj, zımpara gibi) ile cam kenarlarındaki keskinliğin alınması işlemini,

KİŞİSEL KORUYUCU DONANIM (KKD): Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç ve cihazları,

KUMLAMA: Cam yüzeyini dekoratif olarak aşındırmak için özel kumun (silis, kuvars ve benzeri) basınçlı hava ile püskürtülmesi işlemi,

MASKELEME: Yüzey işlemesi yapılacak camın üzerinin yapışkan malzeme ile kapatılmasını,

PAH KIRMA: Kesim sonrası kenar ve köşelerde oluşan keskinlikleri açılı veya yuvarlak şekilde yok etme işlemini,

PUL ATIĞI: Kenar ve yüzey işlemede, işlenen yüzeydeki kenardan kopan yüzeysel küçük parçaları,

RAMAK KALA OLAY: İş yerinde meydana gelen, çalışan, iş yeri ya da ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olduğu halde zarara uğratmayan olayı,

RİSK DEĞERLENDİRMESİ: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerin riske dönüşmesine yol açan faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek derecelendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması amacıyla yapılması gerekli çalışmaları,

RİSK: Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimalini,

RODAJ: Cam kenarlarının değişik formlarda (balık sırtı, düz ve benzeri) elmas disklerle taşlanmasını,

ŞEKERLENME: Kenar işleme sırasında rodaj diski ve su yetersizliğinden kaynaklı pütürlü yüzeyi,

TEHLİKE: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek, zarar veya hasar verme potansiyelini,

YÜZEY İŞLEME: Cam yüzeyine yapılan delik ve kanal açma, kumlama, bizote gibi tüm işlemleri,

ZIMPARA: Cam kenarlarının ve köşelerinin dik ve yatay zımpara makinelerinde el kesmeyecek düzeyde kenar temizliği ve düzeltme işleminin yapılmasını,

ifade eder.

GİRİŞ

Endüstriyel Cam İşleme Elemanı (Seviye 4) Ulusal Meslek Standardı 5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu Kanunu ile anılan Kanun uyarınca çıkartılan 19/10/2015 tarihli ve 29507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmelik ve 27/11/2007 tarihli ve 26713 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sektör Komitelerinin Kuruluş, Görev, Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre MYK’nın görevlendirdiği Trakya Cam Sanayii A.Ş. (Şişecam Düzcam) tarafından hazırlanmış, sektördeki ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak değerlendirilmiş ve MYK Cam, Çimento ve Toprak Sektör Komitesi tarafından incelendikten sonra MYK Yönetim Kurulunca onaylanmıştır.

MESLEK TANITIMI

Meslek Tanımı

Endüstriyel Cam İşleme Elemanı (Seviye 4), iş sağlığı ve güvenliği, çevre koruma, kalite ve görev talimatlarına göre, endüstriyel cam işleme süreçlerinde, iş organizasyonu ve cam işleme hazırlığı yapan, birlikte çalıştığı ekibi talimatlara uygun çalışmaları için yönlendiren, cam kenar işleme, cam yüzey işleme işlemleri ile makine ve ekipmanların bakım işlemlerini yürüten ve mesleki gelişim çalışmalarına katılan meslek elemanıdır.

Mesleğin Uluslararası Sınıflandırma Sistemlerindeki Yeri

ISCO 08: 7315 (Cam eşya yapımcıları, kesicileri, taşlayıcıları ve cilalayıcıları)

Sağlık, Güvenlik ve Çevre ile İlgili Kanun, Tüzük ve Yönetmelikler

2872 sayılı Çevre Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

4857 sayılı İş Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

7126 sayılı Sivil Savunma Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Ayrıca, iş sağlığı ve güvenliği ve çevre ile ilgili yürürlükte olan kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata uyulması ve konu ile ilgili risk değerlendirmesi yapılması esastır.

Meslek ile İlgili Diğer Kanun, Tüzük ve Yönetmelikler

4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Ayrıca, meslek ile ilgili yürürlükte olan kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata uyulması esastır.

Çalışma Ortamı ve Koşulları

Endüstriyel Cam İşleme Elemanı (Seviye 4), endüstriyel cam işleme süreçlerinde kapalı atölye ortamında çalışır. Çalışma süreleri işin gereklerine göre esnektir. Endüstriyel cam sektöründeki cam işleme uygulamaları, işe uygun düzenlenmiş, gürültü ve cam firesine karşı mekânsal kontrol uygulamalarını içeren ve kimyasalların bulunduğu ortamlarda yürütülür.

Mesleğin icrası esnasında iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmasını gerektiren; cam parçalanmaları, elektrik ve makineler, kaldırma ve taşıma işleri gibi etkenlerden kaynaklanan kaza ve yaralanma riskleri bulunmaktadır. Mesleğe yönelik olarak ortaya çıkabilecek risklerle kaynağında mücadele edilir ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyularak bu riskler bertaraf edilebilir. Risklerin tamamen ortadan kaldırılamadığı durumlarda ise işveren tarafından sağlanan uygun kişisel koruyucu donanımı kullanarak çalışır.

Mesleğe İlişkin Diğer Gereklilikler

Endüstriyel Cam İşleme Elemanı (Seviye 4), 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 15 inci maddesi gereğince sağlık gözetimine tabi tutulur.

MESLEK PROFİLİ

Görevler, İşlemler ve Başarım Ölçütleri

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

A

İş süreçlerinde İSG ve çevre koruma önlemlerini uygulamak

A.1

İSG talimatlarını uygulamak

A.1.1

Talimatlar doğrultusunda, İSG ile ilgili önlemleri göz önünde bulundurarak, kendisini ve çevresindekileri riske atmayacak şekilde çalışır.

A.1.2

İşyerindeki makine, araç, gereç ve diğer üretim araçlarını, bunların güvenlik donanımlarını sağlık ve güvenlik işaretlerine ve talimatlara uygun şekilde kullanır.

A.1.3

Çalışma ortamında iş süreçlerine göre KKD’leri (kulaklık, gözlük, işe uygun eldivenler, iş güvenliğine uygun ayakkabı, kolluk ve benzeri) talimatlarına uygun olarak kullanır.

A.1.4

Endüstriyel cam işleme süreçlerinde işin, malzemenin (değişik tür, ebat ve ağırlıklarda camlar) özelliklerine ve risklerine uygun önlemleri talimatlarına göre uygular.

A.1.5

Kendisini ve çevresini etkileyeceğini gözlemlediği tehlike, risk ve ramak kala olayları yazılı ve/veya sözlü olarak ilgililer ile paylaşır.

A.1.6

Risk değerlendirmesi çalışmalarında gözlem ve görüşlerini risk değerlendirmesi ekibine iletir.

A.1.7

Bakım ve arıza işlemlerinde enerji kesme prosedürlerini uygular.

A.2

Acil durum talimatlarını uygulamak

A.2.1

Acil durum planında belirtilen hususlar dâhilinde alınan önleyici ve sınırlandırıcı tedbirlere uyar.

A.2.2

İşyerinde sağlık ve güvenlik ile ilgili karşılaştığı acil durumları ilgili kişilere iletir.

A.3

Çevre koruma önlemlerinin alınmasını desteklemek

A.3.1

İş süreçlerinde olası çevre tehlike ve risklerinin tespit ve takibi ile ilgili çalışmalara destek verir.

A.3.2

Geri dönüşüme gönderilecek camlar için talimata göre önlem alır.

A.3.3

İş süreçlerinde ortaya çıkan atıkların tasnif ve bertarafına yönelik işlemleri talimatına göre yapar.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

B

İş organizasyonu ve kalite uygulamalarını yürütmek

B.1

İş süreçlerini plana uygun yürütmek

B.1.1

İş programına ve iş emirlerine göre, uygulama ve zaman planlaması yapar.

B.1.2

İş planlamasının üretim hedeflerine uygunluğunu sağlar.

B.1.3

Vardiya devri uygulamalarını işletme talimatına göre yürütür.

B.2

Cam işleme süreçlerinde malzeme ve ekipman takibi yapmak

B.2.1

Cam işleme sürecinde fire azaltma ve üretim alanına cam malzeme temini işlemlerini talimatlarına göre uygular.

B.2.2

İşleme yapılacak camların uygunluk kontrollerini (pul atığı, kulak, kırık, çatlak ve benzeri) gözle yapar.

B.2.3

Cam işleme sürecinde kullanacağı ekipman ve malzemelerin kontrollerini yapar.

B.2.4

Kontrol sonucunda uygun olmadığı tespit edilen ekipman ve malzemelerin yerine uygun ekipman ve malzemelerin temini için talepte bulunur.

B.3

Üretim kayıt ve raporlama işlemlerini yapmak

B.3.1

Üretim ve test süreçlerine dair bilgileri (üretim miktarı, fire, arıza ve duruşlar, süre ve benzeri) formatına uygun olarak kayıt altına alır.

B.3.2

Cam işleme sürecinde kırılan camların ölçülerini kayıt altına alır.

B.4

Ekibini organize etmek

B.4.1

Ekip elemanlarını iş emrine göre yönlendirerek bilgi, beceri ve yetkinliklerine göre çalışmalarını sağlar.

B.4.2

İş süreçlerinde ekibinin performans değerlendirme süreçlerine katkı verir.

B.5

Kalite uygulamalarına katılmak

B.5.1

Üretim süreçlerinde fire kontrolünü yaparak rapor eder.

B.5.2

Üretim hatalarının kök nedenlerinin belirlenmesine katkıda bulunur.

B.5.3

Üretim süreçlerinde ekibinin kalite prosedürlerine uygun çalışmasını sağlar.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

C

Cam kenarı işlemesi uygulamalarını yürütmek

C.1

Kenar işleme öncesi makinenin kontrol ve ayarını yapmak

C.1.1

Makinenin üretime uygunluk ve çalışırlık kontrollerini talimatına göre yapar.

C.1.2

Makinenin (rodaj-zımpara-forma rodaj) ayarlarını, işleyeceği camların ebat ve türlerine göre yapar.

C.1.3

İşlenecek camın tür/kalınlık ve işlem özelliklerine göre makinenin (CNC ve benzeri) veri girişini yapar.

C.2

Kenar işlemesi yapmak

C.2.1

Kenar işleme yapacağı camların makineye sürülecek şekilde sıralama işlemini yapar.

C.2.2

Kenar işleme yapacağı camların kenarlarını ebatlarına göre işlemden geçirir.

C.2.3

Kenar işleme yapılan camların yıkama ve kurutma işlemini yapar.

C.2.4

Kenar işleme yapılan camların görsel kontrollerini (pul atığı, kırık, çatlak çizik, leke, boncuklama, şekerlenme, gönyesizlik ve benzeri) yapar.

C.2.5

Kenar işleme sırasında makinenin düzenli olarak (keçe/ transfer kayışı/taş/su/zımpara ve yağlama) işlerliğini kontrol ederek gerekli müdahaleyi yapar.

C.2.6

Kenar işlemesi yapılan camların etiketlemesini yapar.

C.2.7

Kenar işlemesi yapılan camların istiflenmesini tekniğine göre yapar.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

D

Cam yüzey işlemesi uygulamalarını yürütmek

D.1

Yüzey işlemesi öncesi hazırlık yapmak

D.1.1

İş emrinde belirtilen teknik resme göre çizim programları ya da el ile dekorasyon tasarımı yapar.

D.1.2

Yüzey işleme öncesi sarf malzemesi (matkap, havşa, kanal taşı, kanal keçesi ve benzeri) hazırlıklarını yapar.

D.1.3

Cam yüzey işlemesi için tasarımı yapılan folyo, stiker, boyama ve benzeri malzemelerle maskeleme işlemini yapar.

D.1.4

Maskelemesi yapılan camların yüzeylerinde tasarıma uygun desen ayrıştırmasını yapar.

D.2

Yüzey işlemesi yapmak

D.2.1

Yüzey işlemesi yapacağı camların makineye sürülecek şekilde sıralar.

D.2.2

İşleyeceği camların ebat ve türlerine göre yüzey işleme makinesinin ayarlarını (veri girişi, istasyon ayarı, freze ve benzeri) yapar.

D.2.3

İşlenecek camları, makineye işlem sırasına göre sürer.

D.2.4

Makine(ler)in yüzey işleme süreçlerinin teknik takibi ve uygunsuz durumlara müdahalelerini talimatlarına göre yapar.

D.2.5

Maskeleme yapılan camların fiziksel ve/veya kimyasal işlemlerini (kumlama/boyama/asit aşındırma ve benzeri) yapar.

D.3

İşlenmiş camın yüzey kontrollerini yapmak

D.3.1

Fiziksel ve/veya kimyasal işlemleri yapılan camların temizlik ve uygunluğunun kontrollerini iş emrine göre yapar.

D.3.2

Yüzey işlemesi yapılan camların etiketlemesini yapar.

D.3.3

Yüzey işlemesi yapılan camların istiflemesini sırasına göre ve camlara zarar vermeyecek şekilde uygun ayraçlar kullanarak yapar.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

E

Makine ve ekipmanların bakımını yapmak

E.1

Bakım işlemlerini yapmak

E.1.1

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların periyodik bakım işlemlerinin teknik talimatlarına göre yapılmasını sağlar.

E.1.2

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların temizliklerinin yapılmasını sağlar.

E.2

Makine ve cihazlarda arıza tespiti yapmak

E.2.1

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların arıza durumlarını takip eder.

E.2.2

Makine ve ekipmanların lokal arıza kaynaklarını belirler.

E.2.3

Arızayı, işletme prosedürlerine göre bildirerek giderilme süreçlerini takip eder.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

F

Mesleki gelişim çalışmalarına katılmak

F.1

Kişisel mesleki gelişimini sağlamak

F.1.1

Sektörel gelişmeleri ve gelişim sağlayan aktiviteleri takip eder.

F.1.2

Kariyer hedeflerine yönelik eğitimler, çalışmalar ve faaliyetlere katılarak mesleki kayıtlarını düzenler.

F.2

Ekibin mesleki gelişimini desteklemek

F.2.1

Ekip elemanlarının eğitim ve yetişme ihtiyaçlarını tespit ederek ilgili birime iletir.

F.2.2

Eğitim ve yetiştirme faaliyetlerinin amaç ve programlarına göre gerçekleştirilmesine katkıda bulunur.

F.2.3

Yeni elemanların iş süreçlerinde mesleki deneyim kazanmalarına destek verir.

Kullanılan Araç, Gereç ve Ekipman

Bilgisayar

Cam arabası/cam sehpası/cam paleti

Cam kırma pensesi

El matkabı

El zımparası

Elle kesim testeresi

Folyo

Freze

Gönye

Kaldırma kıskacı

Kimyasal temizleyiciler

Kişisel koruyucu donanım (baret, yalıtkan eldiven, maskaratlı/çelik burunlu ayakkabı, muhtelif iş kıyafetleri, koruyucu gözlük, deri cam eldiveni, kulaklık, kulak tıkacı, kolluk/bileklik ve benzeri)

Kumpas

Maket bıçağı

Metre

Ofis donanımları

Parlatma keçesi

Penye

Ragle

Rodaj taşı

Takım çantası (alyan takımı, çeşitli anahtarlar, tornavidalar, temel el aletleri ve benzeri)

Vinç

Yapışkanlı transfer bandı

Bilgi ve Beceriler

Acil durum bilgisi

Cam işlemede kimyasal uygulamalar bilgi ve becerisi

Cam kenar işleme uygulamaları bilgi ve becerisi

Cam yüzey işleme uygulamaları bilgi ve becerisi

Çevre koruma bilgisi

Ekibini işbaşında yetiştirme bilgi ve becerisi

Ekip yönlendirme ve iş süreçleri organizasyonu bilgi ve becerisi

El (küçük kas) becerisi

El aletlerini kullanma bilgi ve becerisi

El-göz koordinasyonunu sağlayabilme becerisi

Gözlem yapma becerisi

İş ortamını düzenleme bilgi ve becerisi

Kayıt tutma ve raporlama becerisi

Kişisel koruyucu donanım kullanım bilgi ve becerisi

Mesleki donanım, cihaz ve araçları kullanım bilgi ve becerisi

Mesleki fizik bilgisi

Mesleki İSG bilgisi

Mesleki kalite uygulamaları bilgisi

Mesleki kimya bilgisi

Mesleki malzeme ve ürünlere dair bilgi

Mesleki matematik bilgisi

Mesleki mekanik bilgisi

Mesleki mevzuat ve çalışma prosedürleri bilgisi

Mesleki ölçüm, test ve kontrol bilgi ve becerisi

Mesleki problem çözme becerileri

Mesleki terimler bilgisi

Sözlü ve yazılı iletişim becerisi

Süreç izleme becerisi

Şekil-uzay algısı becerisi

Temel bilgisayar, ofis programları uygulamaları bilgi ve becerisi

Temel ilkyardım bilgi ve becerisi

Tutum ve Davranışlar

Cam kontrolü uygulamalarında detaylara özen göstermek

Çalışanlarla etkin iletişim kurmak

Çalışma ortamında çevre güvenliği ve çevre koruma kurallarının uygulanması konusunda duyarlı olmak

Çalışma ortamında İSG kurallarının uygulanması konusunda duyarlı olmak

Çalışma ortamında iş disiplini sağlamada doğru, etkili davranış ve tutumlara sahip olmak

Çalışma ortamında kendisinin ve ekibinin emniyetini gözetebilmek

Çalışma ortamında stresli durumlarda sakin ve soğukkanlı davranabilmek

Çalışma süreçlerinde dikkatli olmak

Çalışma süreçlerinde uyarı ve eleştirilere açık olabilmek

Çalışma süreçlerindeki kaynak kullanımında verimliliğe önem vermek

Doğru ve hızlı kararlar vermek

Mesleğine ilişkin konularda paylaşımcı olmak

Risklere karşı öngörülü ve duyarlı olmak

Üretim sorunlarında hızlı ve pratik davranmak

Üretim süreçlerinin akışında sabırlı olmak

Yeniliklere ve yeni fikirlere açık olmak

Zamanını etkin bir şekilde kullanmak

4. ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE BELGELENDİRME

Endüstriyel Cam İşleme Elemanı (Seviye 4) meslek standardını esas alan ulusal yeterliliklere göre belgelendirme amacıyla yapılacak ölçme ve değerlendirme, gerekli şartların sağlandığı ölçme ve değerlendirme merkezlerinde yazılı ve/veya sözlü teorik ve uygulamalı olarak gerçekleştirilecektir.

Ölçme ve değerlendirme yöntemi ile uygulama esasları bu meslek standardına göre hazırlanacak ulusal yeterliliklerde detaylandırılır. Ölçme ve değerlendirme ile belgelendirmeye ilişkin işlemler 15/10/2015 tarihli ve 29503 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sınav, Ölçme, Değerlendirme ve Belgelendirme Yönetmeliği çerçevesinde yürütülür.

── EK: 9.5.23891-EK-7.docx ──

Ek-7

ENDÜSTRİYEL CAM KESİM ELEMANI (SEVİYE 4) ULUSAL MESLEK STANDARDI

Meslek:

ENDÜSTRİYEL CAM KESİM ELEMANI

Seviye:

4

Referans Kodu:

17UMS0613-4

Standardı Hazırlayan Kuruluş(lar):

Trakya Cam Sanayii A.Ş. (Şişecam Düzcam)

Standardı Doğrulayan Sektör Komitesi:

MYK Cam, Çimento ve Toprak Sektör Komitesi

MYK Yönetim Kurulu Onay Tarih/ Sayı:

07.06.2017 Tarih ve 2017/52 Sayılı Karar

Resmî Gazete Tarih/Sayı:

…

Revizyon No:

00

TERİMLER, SİMGELER VE KISALTMALAR

ACİL DURUM: İşyerinin tamamında veya bir kısmında meydana gelebilecek yangın, patlama, tehlikeli kimyasal maddelerden kaynaklanan yayılım, doğal afet gibi acil müdahale, mücadele, ilkyardım veya tahliye gerektiren olayları,

ATIK: Herhangi bir faaliyet sonucunda oluşan, çevreye atılan veya bırakılan herhangi bir maddeyi,

CAM KESİM SIVISI: Plaka cam kesiminde köpürme/talaşlanmayı önlemek üzere kullanılan uçucu kimyasalları,

CAM PLAKA: Fabrikada cam üretim hattından çıkan işlem görmemiş (kesime, kenar işlemeye, yüzey hazırlamaya, çeşitli yüzey kaplamalara, ısıl işlemlere ve benzeri) hazır camı,

ELMAS KESME TEKERİ: Cam kesiminde kullanılmak için yüksek kaliteli metal karbürden üretilmiş cam kesme tekerleğini,

ENDÜSTRİYEL CAM: Düz camın, inşaat, otomotiv, enerji, mobilya, beyaz eşya, tarım gibi sektörlerde kullanılmak üzere, makina ve benzeri araçlar ile kesim, kenar işleme, yüzey işleme, ısıl işlem gibi ek işlemlere tabi tutularak üretilen işlenmiş camı,

ENERJİLENDİRME: Makinelere elektrik verilmesi işlemini,

ISCO: Uluslararası standart meslek sınıflamasını,

İSG: İş Sağlığı ve Güvenliğini,

KESİM: Plaka camın elmas uç ile yüzeysel çizimini,

KİŞİSEL KORUYUCU DONANIM (KKD): Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç ve cihazları,

KOPARMA/KIRMA: Makine ile istenilen ölçülerde çizilen camın ayrılması işlemini,

KÖPÜRME/TALAŞLANMA: Camın elmas ile çizimi esnasında doğru olmayan basınç, yetersiz cam kesim sıvısı, uygun olmayan elmas uçtan kaynaklanan camdaki yüzeysel parçalanmayı,

OPTİMİZASYON: Sipariş ölçülerinin en az fire verecek şekilde cam plakaya konumlandırılması işlemini,

RAMAK KALA OLAY: İş yerinde meydana gelen, çalışan, iş yeri ya da ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olduğu halde zarara uğratmayan olayı,

RİSK DEĞERLENDİRMESİ: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerin riske dönüşmesine yol açan faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek derecelendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması amacıyla yapılması gerekli çalışmaları,

RİSK: Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimalini,

SIFIRLAMA: Otomatik cam kesim makinesi eksenlerinin başlangıç noktalarına gelerek doğrulanmasını,

SOĞUMA: Elmas ile çizilen camın zamanında koparılamaması durumunu,

TEHLİKE: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek, zarar veya hasar verme potansiyelini,

TOPLAMA SEHPASI: Koparma/kırma işlemi yapılan camların kalitesine göre birbirinden ayrılarak istiflendiği sehpayı,

ifade eder.

GİRİŞ

Endüstriyel Cam Kesim Elemanı (Seviye 4) Ulusal Meslek Standardı 5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu Kanunu ile anılan Kanun uyarınca çıkartılan 19/10/2015 tarihli ve 29507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmelik ve 27/11/2007 tarihli ve 26713 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sektör Komitelerinin Kuruluş, Görev, Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre MYK’nın görevlendirdiği Trakya Cam Sanayii A.Ş (Şişecam Düzcam) tarafından hazırlanmış, sektördeki ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak değerlendirilmiş ve MYK Cam, Çimento ve Toprak Sektör Komitesi tarafından incelendikten sonra MYK Yönetim Kurulunca onaylanmıştır.

MESLEK TANITIMI

Meslek Tanımı

Endüstriyel Cam Kesim Elemanı (Seviye 4), iş sağlığı ve güvenliği, çevre koruma, kalite ve görev talimatlarına göre, makine ile endüstriyel cam kesim süreçlerinde, iş organizasyonu ve cam kesim hazırlığı yapan, birlikte çalıştığı ekibi talimatlara uygun çalışmaları için yönlendiren, makine ile cam kesim işlemlerini yapan, makine ve ekipmanların bakım uygulamalarını yürüten ve mesleki gelişim çalışmalarına katılan meslek elemanıdır.

Mesleğin Uluslararası Sınıflandırma Sistemlerindeki Yeri

ISCO 08: 7315 (Cam eşya yapımcıları, kesicileri, taşlayıcıları ve cilalayıcıları)

Sağlık, Güvenlik ve Çevre ile İlgili Kanun, Tüzük ve Yönetmelikler

2872 sayılı Çevre Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

4857 sayılı İş Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

7126 sayılı Sivil Savunma Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Ayrıca, iş sağlığı ve güvenliği ve çevre ile ilgili yürürlükte olan kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata uyulması ve konu ile ilgili risk değerlendirmesi yapılması esastır.

Meslek ile İlgili Diğer Kanun, Tüzük ve Yönetmelikler

4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Ayrıca, meslek ile ilgili yürürlükte olan kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata uyulması esastır.

Çalışma Ortamı ve Koşulları

Endüstriyel Cam Kesim Elemanı (Seviye 4) endüstriyel cam kesim süreçlerinde kapalı atölye ortamında çalışır. Çalışma süreleri işin gereklerine göre esnektir. Cam sektöründeki kesim işleri, işe uygun düzenlenmiş, gürültü ve cam firesine karşı mekânsal kontrol uygulamalarını içeren ortamlarda yürütülür.

Mesleğin icrası esnasında iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmasını gerektiren; cam parçalanmaları, elektrik ve makineler, kaldırma ve taşıma işleri gibi etkenlerden kaynaklanan kaza ve yaralanma riskleri bulunmaktadır. Mesleğe yönelik olarak ortaya çıkabilecek risklerle kaynağında mücadele edilir ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyularak bu riskler bertaraf edilebilir. Risklerin tamamen ortadan kaldırılamadığı durumlarda ise işveren tarafından sağlanan uygun kişisel koruyucu donanımı kullanarak çalışır.

Mesleğe İlişkin Diğer Gereklilikler

Endüstriyel Cam Kesim Elemanı (Seviye 4), 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 15 inci maddesi gereğince sağlık gözetimine tabi tutulur.

MESLEK PROFİLİ

Görevler, İşlemler ve Başarım Ölçütleri

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

A

İş süreçlerinde İSG ve çevre koruma önlemlerini uygulamak

A.1

İSG talimatlarını uygulamak

A.1.1

Talimatlar doğrultusunda, İSG ile ilgili önlemleri göz önünde bulundurarak, kendisini ve çevresindekileri riske atmayacak şekilde çalışır.

A.1.2

İşyerindeki makine, araç, gereç ve diğer üretim araçlarını, bunların güvenlik donanımlarını sağlık ve güvenlik işaretlerine ve talimatlara uygun şekilde kullanır.

A.1.3

Çalışma ortamında iş süreçlerine göre KKD’leri (kulaklık, gözlük, işe uygun eldivenler, iş güvenliğine uygun ayakkabı, kolluk ve benzeri) talimatlarına uygun olarak kullanır.

A.1.4

Endüstriyel cam kesimi süreçlerinde işin, malzemenin (değişik tür, ebat ve ağırlıklarda camlar) özelliklerine ve risklerine uygun önlemleri talimatlarına göre uygular.

A.1.5

Kendisini ve çevresini etkileyeceğini gözlemlediği tehlike, risk ve ramak kala olayları yazılı ve/veya sözlü olarak ilgililer ile paylaşır.

A.1.6

Risk değerlendirmesi çalışmalarında gözlem ve görüşlerini risk değerlendirmesi ekibine iletir.

A.1.7

Bakım ve arıza işlemlerinde enerji kesme prosedürlerini uygular.

A.2

Acil durum talimatlarını uygulamak

A.2.1

Acil durum planında belirtilen hususlar dâhilinde alınan önleyici ve sınırlandırıcı tedbirlere uyar.

A.2.2

İşyerinde sağlık ve güvenlik ile ilgili karşılaştığı acil durumları ilgili kişilere iletir.

A.3

Çevre koruma önlemlerinin alınmasını desteklemek

A.3.1

İş süreçlerinde olası çevre tehlike ve risklerinin tespit ve takibi ile ilgili çalışmalara destek verir.

A.3.2

Geri dönüşüme gönderilecek camlar için talimata göre önlem alır.

A.3.3

İş süreçlerinde ortaya çıkan atıkların tasnif ve bertarafına yönelik işlemleri talimatına göre yapar.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

B

İş organizasyonu ve kalite uygulamalarını yürütmek

B.1

İş süreçlerini plana uygun yürütmek

B.1.1

İş programına ve iş emirlerine göre, uygulama ve zaman planlaması yapar.

B.1.2

İş planlamasının üretim hedeflerine uygunluğunu sağlar.

B.1.3

Vardiya devri uygulamalarını işletme talimatına göre yürütür.

B.2

Cam kesim süreçlerinde malzeme ve ekipman takibi yapmak

B.2.1

Cam kesim sürecinde fire azaltma tedbirleri ve üretim alanına cam malzeme temini işlemlerini talimatlarına göre uygular.

B.2.2

Cam kesimi sürecinde kullanacağı ekipman ve malzemelerin kontrollerini yapar.

B.2.3

Kontrol sonucunda uygun olmadığı tespit edilen ekipman ve malzemelerin yerine uygun ekipman ve malzemelerin temini için talepte bulunur.

B.3

Üretim kayıt ve raporlama işlemlerini yapmak

B.3.1

Üretim süreçlerine dair bilgileri (üretim miktarı, arıza ve duruşlar, süre ve benzeri) formatına uygun olarak kayıt altına alır.

B.3.2

Cam kesimi sürecinde fire camların bilgilerini kayıt altına alır.

B.4

Ekibini organize etmek

B.4.1

Ekip elemanlarını iş emrine göre yönlendirerek bilgi, beceri ve yetkinliklerine göre çalışmalarını sağlar.

B.4.2

İş süreçlerinde ekibinin performans değerlendirme süreçlerine katkı verir.

B.5

Kalite uygulamalarına katılmak

B.5.1

Üretim süreçlerinde fire kontrolünü yaparak rapor eder.

B.5.2

Üretim hatalarının kök nedenlerinin belirlenmesine katkıda bulunur.

B.5.3

Üretim süreçlerinde ekibinin kalite prosedürlerine uygun çalışmasını sağlar.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

C

Makine ile cam kesimi öncesi hazırlık işlemlerini yürütmek

C.1

Cam kesim hattının temizlik ve ayarlarını yapmak

C.1.1

Cam kesim hattının temizlik kontrollerini işletme talimatlarına göre yapar.

C.1.2

Kesim makinesini enerjilendirir.

C.1.3

Plaka cam yükleme arabası vantuzlarının kesilecek cam plakası ölçülerine uygun olarak konumlanmasını sağlar.

C.1.4

Kesim makinesinin sıfırlanmasını sağlar.

C.1.5

Kesilecek camın kalınlığına göre elmas ucunu belirleyerek basınç ayarını yapar.

C.1.6

Cam kesim sıvısının miktar ve basınç kontrolünü yapar.

C.1.7

Kesim yapacağı cam plaka için kumanda makinesinden istasyon seçimini (A1, B1 ve benzeri) yapar.

C.2

Camın, üretim planına uygunluk kontrolünü yapmak

C.2.1

Kesimi yapılacak camın plaka ölçümlerini kontrol eder.

C.2.2

Kesimi yapılacak camın niteliği ve kalınlığını kontrol eder.

C.3

Optimizasyon yapmak

C.3.1

Aynı nitelik ve kalınlıktaki camların listelerini oluşturur.

C.3.2

Oluşturulan listelerin ölçülerini kesim makinesi programına girer.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

D

Makine ile cam kesimi uygulamalarını yürütmek

D.1

Makine ile cam kesimi yapmak

D.1.1

Makinede otomatik cam kesim işlemini başlatır.

D.1.2

Otomatik cam kesim makinesinin cam kesim süreçlerini (gönyeleme ve benzeri) izleyerek tekniğine göre müdahalede bulunur.

D.1.3

Kesim esnasında gerektiğinde elmas uç değişimini yapar.

D.1.4

Koparma/kırma masasının kesilen cama uygunluğunu kontrol eder.

D.1.5

Kesilen camı koparma/kırma masasına aktarır.

D.1.6

Kaplamalı camlarda kenar sıyırma işlemini yapar.

D.2

Cam koparma/kırma işlemini yapmak

D.2.1

Kesilen camın koparma/kırma yönünü optimizasyon planına göre belirler.

D.2.2

Kesilen cama öncelik sırasına (X-Y yönü ve benzeri) göre koparma/kırma işlemini uygular.

D.2.3

Kesilen plakadan çıkan camı elmas izlerinin köpürmesine, talaşlanmasına, soğumasına yol açmadan uygun süre ve şartlarda toplar.

D.2.4

Kesim işlemi yapılan camları köşe kırıkları, çizik ve benzeri etkenler açısından yöntemine göre kontrol eder.

D.2.5

Kesilen camlara sipariş özelliklerine göre etiketleme/barkodlama yapar.

D.3

Cam ayırma işlemini yapmak

D.3.1

İş emrine uygun olarak cam toplama sehpalarını hazırlar.

D.3.2

Ölçülerine göre ayrılan camları iş emrine göre sehpalara yerleştirir.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

E

Makine ve ekipmanların bakımını yapmak

E.1

Bakım işlemlerini yapmak

E.1.1

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların periyodik bakım işlemlerinin teknik talimatlarına göre yapılmasını sağlar.

E.1.2

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların temizliklerinin yapılmasını sağlar.

E.2

Makine ve cihazlarda arıza tespiti yapmak

E.2.1

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların arıza durumlarını takip eder.

E.2.2

Makine ve ekipmanların lokal arıza kaynaklarını belirler.

E.2.3

Arızayı işletme prosedürlerine göre bildirerek giderilme süreçlerini takip eder.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

F

Mesleki gelişim çalışmalarına katılmak

F.1

Kişisel mesleki gelişimini sağlamak

F.1.1

Sektörel gelişmeleri ve gelişim sağlayan aktiviteleri takip eder.

F.1.2

Kariyer hedeflerine yönelik eğitimler, çalışmalar ve faaliyetlere katılarak mesleki kayıtlarını düzenler.

F.2

Ekibin mesleki gelişimini desteklemek

F.2.1

Ekip elemanlarının eğitim ve yetişme ihtiyaçlarını tespit ederek ilgili birime iletir.

F.2.2

Eğitim ve yetiştirme faaliyetlerinin amaç ve programlarına göre gerçekleştirilmesine katkıda bulunur.

F.2.3

Yeni elemanların iş süreçlerinde mesleki deneyim kazanmalarına destek verir.

Kullanılan Araç, Gereç ve Ekipman

Bilgisayar

Cam arabası/cam sehpası/cam paleti

Cam kesim sıvısı

Cam kırma pensesi

Cam mantar

Cam tutma lastiği /cam eldiveni

Cama yazar kalem

Elmas tutucu ve pim

Elmas uç

Gönye

Kalay dedektörü

Kaplama dedektörü

Kişisel koruyucu donanım (baret, maskaratlı/çelik burunlu ayakkabı, muhtelif iş kıyafetleri, koruyucu gözlük, deri cam eldiveni, kulaklık, kulak tıkacı, kolluk/bileklik ve benzeri)

Kumpas

Mastar

Metre

Nötr kâğıt

Ofis donanımları

Takım çantası (alyan takımı, çeşitli anahtarlar, tornavidalar, temel el aletleri ve benzeri)

Vantuz

Vinç

Bilgi ve Beceriler

Acil durum bilgisi

Çevre koruma bilgisi

Ekibini işbaşında yetiştirme bilgi ve becerisi

Ekip yönlendirme ve iş süreçleri organizasyonu bilgi ve becerisi

El (küçük kas) becerisi

El aletlerini kullanma bilgi ve becerisi

El-göz koordinasyonunu sağlayabilme becerisi

Gözlem yapma becerisi

İş ortamını düzenleme bilgi ve becerisi

Kayıt tutma ve raporlama becerisi

Kişisel koruyucu donanım kullanım bilgi ve becerisi

Makine ile cam kesme uygulamaları bilgi ve becerisi

Mesleki donanım, cihaz ve araçları kullanım bilgi ve becerisi

Mesleki fizik bilgisi

Mesleki İSG bilgisi

Mesleki kalite uygulamaları bilgisi

Mesleki kimya bilgisi

Mesleki malzeme ve ürünlere dair bilgi

Mesleki matematik bilgisi

Mesleki mekanik bilgisi

Mesleki mevzuat ve çalışma prosedürleri bilgisi

Mesleki ölçüm, test ve kontrol bilgi ve becerisi

Mesleki problem çözme becerileri

Mesleki terimler bilgisi

Sözlü ve yazılı iletişim becerisi

Süreç izleme becerisi

Şekil-uzay algısı becerisi

Temel bilgisayar, ofis programları uygulamaları bilgi ve becerisi

Temel ilkyardım bilgi ve becerisi

Tutum ve Davranışlar

Cam kontrolü uygulamalarında detaylara özen göstermek

Çalışanlarla etkin iletişim kurmak

Çalışma ortamında çevre güvenliği ve çevre koruma kurallarının uygulanması konusunda duyarlı olmak

Çalışma ortamında İSG kurallarının uygulanması konusunda duyarlı olmak

Çalışma ortamında iş disiplini sağlamada doğru, etkili davranış ve tutumlara sahip olmak

Çalışma ortamında kendisinin ve ekibinin emniyetini gözetebilmek

Çalışma ortamında stresli durumlarda sakin ve soğukkanlı davranabilmek

Çalışma süreçlerinde dikkatli olmak

Çalışma süreçlerinde uyarı ve eleştirilere açık olabilmek

Çalışma süreçlerindeki kaynak kullanımında verimliliğe önem vermek

Doğru ve hızlı kararlar verme

İş süreçlerinin iş emrine uygun yürütülmesine özen göstermek

Mesleğine ilişkin konularda paylaşımcı olmak

Risklere karşı öngörülü ve duyarlı olmak

Üretim sorunlarında hızlı ve pratik davranmak

Üretim süreçlerinin akışında sabırlı olmak

Yeniliklere ve yeni fikirlere açık olmak

Zamanını etkin bir şekilde kullanmak

4. ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE BELGELENDİRME

Endüstriyel Cam Kesim Elemanı (Seviye 4) meslek standardını esas alan ulusal yeterliliklere göre belgelendirme amacıyla yapılacak ölçme ve değerlendirme, gerekli şartların sağlandığı ölçme ve değerlendirme merkezlerinde yazılı ve/veya sözlü teorik ve uygulamalı olarak gerçekleştirilecektir.

Ölçme ve değerlendirme yöntemi ile uygulama esasları bu meslek standardına göre hazırlanacak ulusal yeterliliklerde detaylandırılır. Ölçme ve değerlendirme ile belgelendirmeye ilişkin işlemler 15/10/2015 tarih ve 29503 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sınav, Ölçme, Değerlendirme ve Belgelendirme Yönetmeliği çerçevesinde yürütülür.

── EK: 9.5.23891-EK-8.docx ──

Ek-8

ENDÜSTRİYEL YALITIM CAMI ÜRETİM ELEMANI (SEVİYE 3) ULUSAL MESLEK STANDARDI

Meslek:

ENDÜSTRİYEL YALITIM CAMI ÜRETİM ELEMANI

Seviye:

3

Referans Kodu:

17UMS0614-3

Standardı Hazırlayan Kuruluş(lar):

Trakya Cam Sanayii A.Ş (Şişecam Düzcam)

Standardı Doğrulayan Sektör Komitesi:

MYK Cam, Çimento ve Toprak Sektör Komitesi

MYK Yönetim Kurulu Onay Tarih/ Sayı:

07.06.2017 Tarih ve 2017/52 Sayılı Karar

Resmî Gazete Tarih/Sayı:

…

Revizyon No:

00

TERİMLER, SİMGELER VE KISALTMALAR

ACİL DURUM: İşyerinin tamamında veya bir kısmında meydana gelebilecek yangın, patlama, tehlikeli kimyasal maddelerden kaynaklanan yayılım, doğal afet gibi acil müdahale, mücadele, ilkyardım veya tahliye gerektiren olayları,

ATIK: Herhangi bir faaliyet sonucunda oluşan, çevreye atılan veya bırakılan herhangi bir maddeyi,

BUTİL ÇEKME İŞLEMİ: Yalıtım camı üretiminde çıtaların cama yapıştırılması için kimyasal maddenin çekilmesi,

BÜKME İŞLEMİ: Yalıtım camı üretiminde bükülebilir çıtaların tek eklem noktası ile birleştirilmesini,

CAM ETİKETLEME: Camın menşei, cinsi, ebat ve talep bilgileri ile uygunluk işaretinin cama tekniğine göre yapıştırılması işlemini,

CAM PRESLEME: Yalıtım camı üretiminde eşleştirilmiş camların sızdırmazlığının sağlanması için makine ile preslenmesi işlemini,

ÇITA: Yalıtım camı üretiminde iki cam arasında yalıtım boşluğunu sağlayan profili,

DIŞ SIZDIRMAZLIK MALZEMESİ: Yalıtım camının dış kısmındaki ortam ile temasta bulunan uygun nitelikli malzemeyi,

ENDÜSTRİYEL CAM: Düz camın, inşaat, otomotiv, enerji, mobilya, beyaz eşya, tarım gibi sektörlerde kullanılmak üzere, makina ve benzeri araçlar ile kesim, kenar işleme, yüzey işleme, ısıl işlem gibi ek işlemlere tabi tutularak üretilen işlenmiş camı,

EŞLEME KONVEYÖRÜ: Yalıtım birimini oluşturan camların, üretim sırasına (ölçü, kalınlık, cam cinsi ve benzeri) göre sıralanmasını,

EŞLEŞTİRME: Yalıtım camı üretiminde karşılıklı iki camın milimetrik olarak hizalanması işlemini,

HOLOGRAM ETİKETLEME: Yalıtım çıtasına, camın marka değerini belirleyen özel bir etiketin yapıştırılması işlemini,

ISCO: Uluslararası standart meslek sınıflamasını,

İÇ SIZDIRMAZLIK MALZEMESİ: Yalıtım camının ara boşluk tarafına uygulanan butili,

İSG: İş Sağlığı ve Güvenliğini,

KİŞİSEL KORUYUCU DONANIM (KKD):Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç ve cihazları,

KÜRLENME: Yalıtım camının dış sızdırmazlık malzemesinin sıvı fazdan katı faza geçirilmesi işlemini,

NEM ALICI: Yalıtım camı ara boşluğundaki nemi alan kimyasal maddeleri,

RAMAK KALA OLAY: İş yerinde meydana gelen, çalışan, iş yeri ya da ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olduğu halde zarara uğratmayan olayı,

RİSK DEĞERLENDİRMESİ: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerin riske dönüşmesine yol açan faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek derecelendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması amacıyla yapılması gerekli çalışmaları,

RİSK: Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimalini,

TEHLİKE: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek, zarar veya hasar verme potansiyelini,

ifade eder

GİRİŞ

Endüstriyel Yalıtım Camı Üretim Elemanı (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı 5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu Kanunu ile anılan Kanun uyarınca çıkartılan 19/10/2015 tarihli ve 29507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmelik ve 27/11/2007 tarihli ve 26713 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sektör Komitelerinin Kuruluş, Görev, Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre MYK’nın görevlendirdiği Trakya Cam Sanayii A.Ş. (Şişecam Düzcam) tarafından hazırlanmış, sektördeki ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak değerlendirilmiş ve MYK Cam, Çimento ve Toprak Sektör Komitesi tarafından incelendikten sonra MYK Yönetim Kurulunca onaylanmıştır.

MESLEK TANITIMI

Meslek Tanımı

Endüstriyel Yalıtım Camı Üretim Elemanı (Seviye 3), iş sağlığı ve güvenliği, çevre koruma, kalite ve görev talimatlarına göre; endüstriyel yalıtım camı üretim süreçlerinde, iş organizasyonu ve yalıtım cam üretim hazırlığı yapan, yalıtım camı üretim işlemlerini yürüten, mesleki gelişim çalışmalarına katılan meslek elemanıdır.

Mesleğin Uluslararası Sınıflandırma Sistemlerindeki Yeri

ISCO 08: 7315 (Cam eşya yapımcıları, kesicileri, taşlayıcıları ve cilalayıcıları)

Sağlık, Güvenlik ve Çevre ile İlgili Kanun, Tüzük ve Yönetmelikler

2872 sayılı Çevre Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

4857 sayılı İş Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

7126 sayılı Sivil Savunma Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Ayrıca, iş sağlığı ve güvenliği ve çevre ile ilgili yürürlükte olan kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata uyulması ve konu ile ilgili risk değerlendirmesi yapılması esastır.

Meslek ile İlgili Diğer Kanun, Tüzük ve Yönetmelikler

4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu ve yürürlükteki alt mevzuatı.

Ayrıca, meslek ile ilgili yürürlükte olan kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata uyulması esastır.

Çalışma Ortamı ve Koşulları

Endüstriyel Yalıtım Camı Üretim Elemanı (Seviye 3) endüstriyel yalıtım camı üretim süreçlerinde kapalı atölye ortamında çalışır. Çalışma süreleri işin gereklerine göre esnektir. Cam sektöründeki yalıtım camı üretim işleri işe uygun düzenlenmiş, gürültü, cam firesine karşı mekânsal kontrol uygulamalarını içeren ve kimyasalların bulunduğu ortamlarda yürütülür.

Mesleğin icrası esnasında iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmasını gerektiren kaza ve yaralanma riskleri bulunmaktadır. Mesleğe yönelik olarak ortaya çıkabilecek risklerle kaynağında mücadele edilir ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyularak bu riskler bertaraf edilebilir. Risklerin tamamen ortadan kaldırılamadığı durumlarda ise işveren tarafından sağlanan uygun kişisel koruyucu donanımı kullanarak çalışır.

Mesleğe İlişkin Diğer Gereklilikler

Endüstriyel Yalıtım Camı Üretim Elemanı (Seviye 3), 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 15 inci maddesi gereğince sağlık gözetimine tabi tutulur.

MESLEK PROFİLİ

Görevler, İşlemler ve Başarım Ölçütleri

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

A

İş süreçlerinde İSG ve çevre koruma önlemlerini uygulamak

A.1

İSG talimatlarını uygulamak

A.1.1

Talimatlar doğrultusunda, İSG ile ilgili önlemleri göz önünde bulundurarak, kendisini ve çevresindekileri riske atmayacak şekilde çalışır.

A.1.2

İşyerindeki makine, araç, gereç ve diğer üretim araçlarını, bunların güvenlik donanımlarını sağlık ve güvenlik işaretlerine ve talimatlara uygun şekilde kullanır.

A.1.3

Çalışma ortamında iş süreçlerine göre KKD’leri (kulaklık, gözlük, işe uygun eldivenler, iş güvenliğine uygun ayakkabı, kolluk ve benzeri) talimatlarına uygun olarak kullanır.

A.1.4

Kayma, elektrik çarpması, cam kesmesi, kimyasallarla çalışma, gürültü gibi risk arz eden çalışmalar ve üretim ortamının şartlarından kaynaklanan risklere karşı alınacak önlemleri talimatlara göre uygular.

A.1.5

Kendisini ve çevresini etkileyeceğini gözlemlediği tehlike, risk ve ramak kala olayları yazılı ve/veya sözlü olarak ilgililer ile paylaşır.

A.1.6

Risk değerlendirmesi çalışmalarında gözlem ve görüşlerini risk değerlendirmesi ekibine iletir.

A.1.7

Bakım ve arıza işlemlerinde enerji kesme prosedürlerini uygular.

A.2

Acil durum talimatlarını uygulamak

A.2.1

Acil durum planında belirtilen hususlar dâhilinde alınan önleyici ve sınırlandırıcı tedbirlere uyar.

A.2.2

İşyerinde sağlık ve güvenlik ile ilgili karşılaştığı acil durumları ilgili kişilere iletir.

A.3

Çevre koruma önlemlerinin alınmasını desteklemek

A.3.1

İş süreçlerinde olası çevre tehlike ve risklerinin tespit ve takibi ile ilgili çalışmalara destek verir.

A.3.2

Geri dönüşüme gönderilecek camlar için talimata göre önlem alır.

A.3.3

İş süreçlerinde ortaya çıkan atıkların tasnif ve bertarafına yönelik işlemleri talimatına göre yapar.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

B

İş organizasyonu ve kalite uygulamalarını yürütmek

B.1

İş süreçlerini plana uygun yürütmek

B.1.1

İş programına ve iş emirlerine göre uygulama ve zaman planlaması yapar.

B.1.2

İş planlamasının üretim önceliklerine uygunluğunu sağlar.

B.1.3

Vardiya devri uygulamalarını işletme talimatına göre yürütür.

B.2

Üretim süreçlerinde malzeme ve ekipman takibi yapmak

B.2.1

Üretim sürecinde fire azaltma ve üretim alanına cam malzeme temini işlemlerini talimatlarına göre uygular.

B.2.2

Üretimde kullanılacak camların uygunluk kontrollerini ilgili standartlara göre gözle yapar.

B.2.3

Üretim sürecinde kullanacağı ekipman ve malzemelerin üretime uygunluğunu kontrol eder.

B.2.4

Kontrol sonucunda uygun olmadığı tespit edilen ekipman ve malzemelerin yerine uygun ekipman ve malzemelerin temini için talepte bulunur.

B.3

Üretim kayıt ve raporlama işlemlerini yapmak

B.3.1

Üretim ve test süreçlerine dair bilgileri (üretim miktarı, fire, arıza ve duruşlar, süre, ve benzeri) formatına uygun olarak kayıt altına alır.

B.3.2

İş sürecinde kaç metrekare yalıtım camı üretildiğini hesap ederek kayıt altına alır.

B.3.3

Yalıtım camı üretim süreçlerinde kırılan camların ölçü ve miktarlarını kayıt altına alır.

B.4

Kalite uygulamalarına katılmak

B.4.1

Üretim süreçlerinde fire kontrolünü yaparak rapor eder.

B.4.2

Üretim hatalarının kök nedenlerinin belirlenmesine katkıda bulunur.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

C

Yalıtım camı üretim uygulamalarını yürütmek

(devamı var)

C.1

Üretim öncesi hazırlıkları yapmak

C.1.1

Yalıtım camı üretilmek üzere kesimi yapılan camları eşleme konveyörüne yerleştirir.

C.1.2

Yalıtım camı üretiminde kullanılan makinelerin kontrollerini (suyun sıcaklığı, iletkenliği ve sertliği, hava basıncı ve benzeri) ve ayarlarını yaparak üretime hazır hale getirir.

C.1.3

Üretime girecek camların işleme uygunluğunu (renk, leke, kırık, çizik, kalınlık, nitelik ve benzeri) gözle kontrol eder.

C.1.4

Eşleştirmede kullanılacak çıtaların, üretim planına göre istenilen ölçülerde kesme/ bükme işlemini yapar/yapılmasını sağlar.

C.1.5

Eşleştirmede (presleme) kullanılacak çıtaların nem alıcı dolum işlemini çıta özelliklerine göre yapar.

C.1.6

Camın özelliğine göre çıta üzerine hologram etiketlemesi yapar.

C.1.7

Yalıtım camı dış sızdırmazlık malzemelerini (poliüretan, polisülfit, silikon ve benzeri) hazırlar.

C.1.8

Üretilecek yalıtım camlarının istifleneceği platformu seçer.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

C

Yalıtım camı üretim uygulamalarını yürütmek

C.2

Yalıtım camı üretmek

C.2.1

Yalıtım camını makineye, tekniğine ve camın özelliğine göre yerleştirerek yıkama/kurutma işlemine tabi tutar.

C.2.2

Yıkamadan çıkan camın (kırık, çizik ve benzeri ) uygunluğunu kontrol eder.

C.2.3

Yıkama ve kurutma işleminden çıkan camı, üretim prosedürüne göre etiketler.

C.2.4

İş emrinde belirtilen ara boşluk çıtalarını hazırlar.

C.2.5

Hazırlanan çıtaların iç sızdırmazlık (butil çekme) işlemlerini yapar.

C.2.6

Eşleştirilen yalıtım camını makine ile uygun basınçta presler.

C.2.7

Preslenmiş camın kenarlarına dış sızdırmazlık malzemesini doluluk kontrolü yaparak uygular.

C.2.8

Üretilen yalıtım camını kürlenmek üzere uygun sürede istifler.

C.2.9

Kürlenen camı köşe kırıkları, çizik, bombe gibi etkenler açısından gözle kontrol eder.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

D

Makine ve ekipmanların bakımını yapmak

D.1

Bakım işlemlerini yapmak

D.1.1

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların periyodik bakım işlemlerini teknik talimatlarına göre yapar.

D.1.2

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların temizliklerini yapar.

D.2

Makine ve cihazlarda arıza tespiti yapmak

D.2.1

Üretim süreçlerinde kullandığı makine ve ekipmanların arıza durumlarını takip eder.

D.2.2

Makine ve ekipmanların lokal arıza kaynaklarını belirler.

D.2.3

Arızayı işletme prosedürlerine göre bildirerek giderilme süreçlerini takip eder.

Görevler

İşlemler

Başarım Ölçütleri

Kod

Adı

Kod

Adı

Kod

Açıklama

E

Mesleki gelişim çalışmalarına katılmak

E.1

Kişisel mesleki gelişimini sağlamak

E.1.1

Yetkilinin gözetimi altında mesleki gelişime yönelik ihtiyaçları belirler.

E.1.2

Belirlenen ihtiyaçlar doğrultusunda yetkilinin yönlendirmesiyle mesleki gelişim faaliyetlerini takip ederek mesleki bilgisini günceller.

Kullanılan Araç, Gereç ve Ekipman

Bilgisayar

Cam arabası/cam sehpası/cam paleti

Cam işkence pensesi

Cam lastiği

Cam yıkama makinesi

Çıta askısı

Çıta kesim/büküm makineleri

Döner tabla

Kaplama sıyırma makinesi

Kimyasal temizleyiciler

Kişisel koruyucu donanım (baret, yalıtkan eldiven, maskaratlı/çelik burunlu ayakkabı, muhtelif iş kıyafetleri, koruyucu gözlük, deri cam eldiveni, kulaklık, kulak tıkacı, kolluk/bileklik ve benzeri)

Kumpas

Maskeleme bandı

Metre

Nem alıcı dolum makinesi

Ofis donanımları

Sızdırmazlık malzemelerini hazırlama ve uygulama makinesi

Takım çantası (alyan takımı, çeşitli anahtarlar, tornavidalar, temel el aletleri ve benzeri)

Üretim bandında kullanılan ölçüm test ve kontrol aletleri

Vinç

Yalıtım camı pres makineleri

Yazı makinesi (cam ve çıta yüzeyi için)

Bilgi ve Beceriler

Acil durum bilgisi

Çevre koruma bilgisi

El (küçük kas) becerisi

El aletlerini kullanma bilgi ve becerisi

El-göz koordinasyonunu sağlayabilme becerisi

Gözlem yapma becerisi

İş ortamını düzenleme bilgi ve becerisi

Kayıt tutma ve raporlama becerisi

Kişisel koruyucu donanım kullanım bilgi ve becerisi

Mesleki donanım, cihaz ve araçları kullanım bilgi ve becerisi

Mesleki fizik bilgisi

Mesleki İSG bilgisi

Mesleki kalite uygulamaları bilgisi

Mesleki kimya bilgisi

Mesleki malzeme ve ürünlere dair bilgi

Mesleki matematik bilgisi

Mesleki mekanik bilgisi

Mesleki mevzuat ve çalışma prosedürleri bilgisi

Mesleki ölçüm, test ve kontrol bilgi ve becerisi

Mesleki problem çözme becerileri

Mesleki terimler bilgisi

Sözlü ve yazılı iletişim becerisi

Süreç izleme becerisi

Şekil-uzay algısı becerisi

Temel bilgisayar, ofis programları uygulamaları bilgi ve becerisi

Temel ilkyardım bilgi ve becerisi

Tutum ve Davranışlar

Cam kontrolü uygulamalarında detaylara özen göstermek

Çalışanlarla etkin iletişim kurmak

Çalışma ortamında çevre güvenliği ve çevre koruma kurallarının uygulanması konusunda duyarlı olmak

Çalışma ortamında İSG kurallarının uygulanması konusunda duyarlı olmak

Çalışma ortamında iş disiplini sağlamada doğru, etkili davranış ve tutumlara sahip olmak

Çalışma ortamında kendisinin ve ekibinin emniyetini gözetmek

Çalışma ortamında stresli durumlarda sakin ve soğukkanlı davranmak

Çalışma süreçlerinde dikkatli olmak

Çalışma süreçlerinde uyarı ve eleştirilere açık olmak

Çalışma süreçlerindeki kaynak kullanımında verimliliğe önem vermek

Doğru ve hızlı kararlar vermek

Mesleğine ilişkin konularda paylaşımcı olmak

Risklere karşı öngörülü ve duyarlı olmak

Üretim sorunlarında hızlı ve pratik davranmak

Üretim süreçlerinin akışında sabırlı olmak

Yeniliklere ve yeni fikirlere açık olmak

Zamanını etkin bir şekilde kullanmak

4. ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE BELGELENDİRME

Endüstriyel Yalıtım Camı Üretim Elemanı (Seviye 3) meslek standardını esas alan ulusal yeterliliklere göre belgelendirme amacıyla yapılacak ölçme ve değerlendirme, gerekli şartların sağlandığı ölçme ve değerlendirme merkezlerinde yazılı ve/veya sözlü teorik ve uygulamalı olarak gerçekleştirilecektir.

Ölçme ve değerlendirme yöntemi ile uygulama esasları bu meslek standardına göre hazırlanacak ulusal yeterliliklerde detaylandırılır. Ölçme ve değerlendirme ile belgelendirmeye ilişkin işlemler 15/10/2015 tarihli ve 29503 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sınav, Ölçme, Değerlendirme ve Belgelendirme Yönetmeliği çerçevesinde yürütülür.

Bu belge hakkında bize yazın Metinde hata mı gördünüz, sorunuz mu var?
Mesaj türü

İletişim bilgileri isteğe bağlı — size dönüş yapmamızı isterseniz doldurun.

Mesajınız yalnızca ekibimize iletilir, sayfada yayımlanmaz.
Kopyalandı