T.C. BURSA BAM .... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No...
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
.... HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO .
KARAR NO .
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
.
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ :.
NUMARASI :.
DAVACI :
DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan
(2918 S.K.Hariç))
İSTİNAF KARAR TARİHİ :
KARAR YAZIM TARİHİ :
Mahkemece verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine dosya incelendi.
İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalı arasında ticari ilişkinin bulunduğunu, bu ticari ilişki nedeni ile alacağının oluştuğunu, alacağının tahsili amacı ile Bursa ..İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının itiraz ederek takibi durdurduğunu, bu nedenle itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirket yetkilisi ....’ın müvekkili şirkete 13/12/2019 tarihinde mail atarak yanlış monte edilmiş vidalardan kaynaklı olarak makinenin çalışır hale getirildiğini, bu hatadan kaynaklı 7.500.-Euro’nun toplam fiyattan düşülerek 22.500.-Euro+KDV(26.550.-Euro) ödeme yapılmasının uygun olduğunu müvekkili şirkete bildirildiğini, müvekkili şirket tarafından 31/10/2019 tarihinde 5.000.-Euro, davacının mail yoluyla onayı doğrultusunda kalan 21.550.-Euro'nun 16/12/2019 tarihinde davacı firmaya gönderilerek müvekkili şirketin üzerine düşen tüm yükümlülüğünü yerine getirdiğini, müvekkili şirketin davacı firma yetkilisinin mail onayından sonra 13.12.2019 tarihinde davacı firmanın kabul ettiği indirim tutarı karşılığı olan 55.837,31.-TL (7500.-Euro+KDV 1.350.-Euro toplam 8.850.-Euro fiyat farkı faturası (açıklamaya 23.11.2019 tarihli seri a-226468 nolu faturanıza istinaden denilerek) 13/12/2019 tarihinde A-15539 seri numarasıyla davacıya gönderildiğini, davacının faturayı kabul etmemesi üzerine müvekkili şirketin ....Noterliği’nin ...yevmiye numaralı ihtarnamesiyle faturayı davacı tarafa gönderdiğini, bu nedenle davanın reddini, davacının herhangi bir alacağı olmadığını bilmesine rağmen takip başlatması nedeniyle alacağın %20 oranında tazminata mahkum edilmesini talep ettiklerini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece, davacının basiretli bir tacir gibi ve dürüstlük kuralına uygun davranmadığı, ayıplı ifa nedeniyle ödemesi gereken bir gecikme tazminatı bulunduğu ve bunun davacı tarafından bilindiği, davalının mailine verdiği cevapta bu hususu kabul ederek sonrasında bu yönde bir onayının bulunmadığını ihtara verdiği cevapta ileri sürdüğü gözetildiğinde, davacının bakiye alacağını ileri sürmesi mümkün ve hakkaniyete uygun görülmediğinden davanın reddine karar vermek gerektiği, ayrıca davacının takibinde haksız ve kötü niyetli olduğu değerlendirildiğinden aleyhine haksız takip tazminatına hükmetmek gerektiği, gerekçesiyle davanın reddine, 10.430,35-TL haksız takip tazminatının davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mail metninde davalı şirket yetkilisinin indirim yapılması talebine ya da yapılacak ödeme miktarına ilişkin herhangi bir kabul beyanı bulunmadığını, hatta müvekkili şirket tarafından böyle bir indirimin kabul edilmediği 20.12.2019 tarihli mail ile davalı şirkete bildirilmiş olup mail metninde açıkça "Cezai işlem adı altında bize göndermediğiniz 7.500.-Euro tutarı 3 iş günü içerisinde hesaplarımıza havale yapmanızı aksi takdirde hukuki işlemleri başlatacağımızı bildiririz." denilerek kalan bakiyenin gönderilmesini talep ettiklerini, iş bu mail, cevaba cevap dilekçesi ekinde dava dosyasına sunulmuş ancak yerel mahkeme tarafından değerlendirmeye alınmadığını, gönderilen bu mail içeriğinden dahi davalı şirketin bahsettiği şekilde indirime dair bir kabulün ya da anlaşmanın olmadığı açıkça anlaşıldığını, buna rağmen davalı şirket, müvekkili şirketten onay almaksızın kendince bir hesap yaparak 8.850,00.-Euro tutarlı fiyat farkı faturası düzenlediğini ve bu fatura içeriği müvekkili şirketçe kabul edilmeyerek itiraz edildiğini, davalının yargılamanın hiçbir yerinde davacının edimini yerine getirmediğine ilişkin bir iddiası olmadığını, müvekkilinin edimini yerine getirdiği hususunda taraflar arasında ihtilaf yokken mahkemenin “davacı şirketin edimini yerine getirmediğinden yahut geç ifa ettiğinden karşı taraftan ifa bekleyemeyeceği” gerekçesine dayanarak davanın reddedilmesinin usule ve hakkaniyete aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte sözleşmeye konu işin geç tesliminden kaynaklı davalı şirketin maddi kaybı olduğu kabul edilse bile, yerel mahkemenin teknik bir araştırma yapmaksızın, sırf davalının şifahi beyanını dikkate alarak, davalının 7.500.-Euro maddi kaybı olduğunu kabul etmesi ve bu nedenle müvekkilinin alacak talep etme hakkının olmadığına hükmetmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalının maddi zararının olduğu kabul edilse bile yapılması gereken bu zararın ne kadar olduğunun net bir şekilde tespit edilmesi ve toplam sözleşme bedelinden indirilerek sonuca gidilmesi olduğunu, ancak yerel mahkeme bu hususta herhangi bir tespit yapmadığını, zarar miktarı hususunda davalının haklı olabileceği olasılıklardan ilerleyerek davanın reddine karar verdiğini, davalı tarafından uygulanan ve sözleşme bedelinden düşülerek müvekkiline ödenmeyen KDV hariç 7.500.-Euro tutarlı cezai işlem toplam anlaşma tutarının %25'ine tekabül ettiğini, üç günlük gecikme için böyle bir cezai işlemin hiçbir ticari ilişkide kabul edilemeyeceğini, müvekkilinin her halükarda alacaklı olduğunun kabulü gerektiğini, davalı şirketin davaya konu makine ile 10 saat boyunca üretim yaparak %90 bozuk mal elde ettiği yönündeki iddialarının gerçeği yansıtmadığını, kötü niyetli olarak bu şekilde beyanda bulunarak mahkemeyi yanıltmaya çalıştığını, mahkeme tarafından davalının ifanın 3 gün gecikmesinden kaynaklı bir zararı olduğuna kanaat getirilse bile davalının ödemekten kaçındığı tutarın gecikmeden kaynaklı zararının çok üzerinde olduğu ve her halükarda müvekkilinin bakiye alacağı bulunduğu, dolayısıyla davanın tümden reddinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, dosyaya sunulan 22.08.2023 tarihli bilirkişi raporu ile müvekkili şirketin davalıdan 52.151,77.-TL alacaklı olduğunun sabit hale geldiğini, davalının yapılan işten dolayı bir zararı olmuşsa bile iş bu davada davalı şirketin buna ilişkin takas /mahsup talebi olmadığını, taraflarca bildirilen Ba-Bs formları incelendiğinde 189.279,00.-TL KDV hariç tutarlı işlemin her iki tarafın kayıtlarında mevcut olduğunu, dolayısıyla KDV hariç 189.279,00.-TL (KDV Dahil 223.349,22.-TL) tutarlı faturaya ilişkin taraflar arasında ihtilaf bulunmadığını, buna karşılık davalı şirket tarafından müvekkili şirkete toplam 171.197,45.-TL ödendiğini, ödemelere ilişkin kayıtlar karşılıklı defterlerde uyuştuğunu, bunun dışında herhangi bir ödeme yapılmadığını, bu nedenle tarafların ticari kayıtlarının incelenmesi sonucu hazırlanan 22.08.2023 tarihli bilirkişi raporu ile sabit olduğu üzere müvekkili şirket davalı şirketten 52.151,77.-TL alacaklı olduğunu, bilirkişi tarafından davacının alacaklı olduğu yönünde rapor verilmiş olmasına rağmen mahkemenin raporu dikkate almadığını, davalının zararı var ise zararın net olarak hesaplanması ile davacının alacağının tespiti gerektiğini, mahkemece yargılamanın daha fazla uzamaması için davalı defterleri ve taraflar arasındaki sözleşmeye konu makine üzerinde ayrıntılı inceleme ve hesaplama yaptırmadan yüzeysel gerekçe ile davanın reddine karar verildiğini, bilirkişi tarafından tarafların defter ve kayıtlarına göre davacının alacaklı olduğu tespit edilmişken haksız takip tazminatına (kötü niyet) hükmedilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, beyan ederek istinaf talebinde bulunmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
HMK'nın 355.maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.
Dava, eser sözleşmesi gereği bakiye iş bedeli alacağının tahsili talebi için başlatılan vaki icra takibine yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatının tahsili talebine ilişkindir.
Davacı, davalı makine imal edilmesine ilişkin eser sözleşmesi kurulduğunu, bakiye 52.151,77.-TL bedelin davalı tarafından ödenmediğini iddia etmiş, davalı ise makinenin yanlış monte edilmiş vidalarından kaynaklı 3 gün üretime geçemeyip zarara uğradıklarını, davacı tarafın 13/12/2019 tarihinde kendilerine attığı mailde hatadan kaynaklı 7500.-Euro toplam fiyattan düşerek 22.500.-Euro + KDV= 26.550.-Euro ödeme yapılmasını uygun bulduklarını ve belirtilen bedelin davacı tarafa ödenerek hesabın kapandığını, davacıya borçlarının kalmadığını savunmuş, mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.
Bursa ...İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında 52.151,77.-TL asıl alacak üzerinden davacı tarafından davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı, takibe itiraz edilerek takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Taraflar arasında makine üretimi hususunda eser sözleşmesi olduğu ve işin vidaların yanlış montajı nedeniyle ayıplı yapıldığı, ve işin bedelinin KDV dahil 223.349,22.-TL bedelli olduğu hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Uyuşmazlık ayıp nedeniyle oluşan zarar nedeniyle davalı tarafından kesilen iade faturası ile kesilen 7.500.-Euro konusunda tarafların anlaşıp anlaşmadıkları, davacının bakiye alacağı kalıp kalmadığı noktasında toplanmaktadır.
Eser sözleşmesi, karşılıklı edimleri içeren bir iş görme akdidir. Yüklenicinin edimi, eseri meydana getirmek ve iş sahibine teslim etmek, iş sahibinin karşı edimi ise teslim edilen eserin bedelini ödemektir. Eser sözleşmesinin varlığı halinde, yüklenici işi sözleşme, fen ve sanat kurallarıyla iş sahibinin beklediği yararı gözeterek imal edip teslim ettiğini, iş sahibi ise iş bedelini ödediğini ispat etmek zorundadır (Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesi, 2021/3130 Esas, 2021/2836 Karar).
Davalı tarafından, davacının sözleşme kapsamında yaptığı eserin ayıplı olduğu iddia edilmiştir. Taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını kanıtlamakla yükümlüdür.
(TMK 6) Kural olarak, ayıbın varlığının iş sahibi tarafından kanıtlanması gerekir. Dosyada da makinedeki vidaların yanlış montaj edilerek ayıplı teslim edildiği hususunda davacının bir itirazı, inkarı olmamıştır.
Yine taraflarca aidiyeti inkar edilmeyen mailler incelendiğinde davacının davalıya atmış olduğu mail içeriğinin " Adil Bey, 30.10.2019 tarihli TOO1 -2019 siparişinize müteakip montaj sırasında vida konfigrasyonunda 25.11.2019 tarihinde yanlış monte edilmiş 4 adet vida yeni vidalar ile değiştirilerek makine 28.11.2019 çalışır halde teslim edilmiştir. Söz konusu 3 günlük çalışmanın iş kaybı olarak 7.500.-Euro cezai işlem uygulayarak toplam fiyattan düşülerek 22.500.-Euro artı KDV ödeme yapmak İstediğinizi tarafımıza bildirdiniz. Ödenecek tutarın 16.12.2019 tarihinde hesaplarımıza göndermeniz bizim için uygundur. Gereğini ivedilikle rica ederim." şeklinde olduğu görülmektedir. Davacı tacir olup basiretli davranma yükümlülüğü altındadır. Dolayısıyla davalının kesinti yapılarak ödeme yapılacağı hususundaki mailine verdiği cevaptan davalının ilettiği talebi yazıp akabinde "ödenecek tutarı göndermeniz bizim için uygundur" denilmesi davalının talebinin kabul edildiği anlamına gelmektedir.
05/12/2023 tarihli tekstil bilirkişi raporunda da hesaplandığı üzere davalı tarafın 3 günlük kayıp için ve makinenin çalışabilir hale gelmesi için hatalı üretim nedeniyle zararının oluştuğu, yukarıda yazılan mail içeriğinden de davacı tarafın zarar için 7.500.-Euro’nun fiyattan düşürülmesi kabul ettiği anlaşılmakla, davacının alacağı kalmadığını kabul etmek doğru olmuştur.
İİK'nın 67/2 maddesinde "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, ret veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir" 67/ son maddesinde ise "Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır." hükmü düzenlenmiş olup mahkemece davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmiş ise de dosya kapsamından davacının kötü niyetli olarak takip başlattığı kanıtlanamadığından davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddi gerekirken kabulü dairemizce doğru görülmemiş, ilk derece mahkemesi kararı bu yönden düzeltilmiştir.
Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf talebinin kötü niyet tazminatı yönünden kabulü ile kararın kaldırılarak karar verilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-Davacı vekilinin istinaf talebinin KABULÜ ile, Bursa ....Asliye Ticaret mahkemesinin ...karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
2-HMK’nın 353/1/b/2 maddesine göre yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına,
a-)Davanın REDDİNE,
Davalı tarafın kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
b-)Harçlar yasası gereğince alınması gereken 615,40-TL harcın peşin alınan 629,87.-TL harçtan mahsubu ile fazla yatan 14,47.-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
c-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
d-)Davalı tarafından yapılan bir gider bulunmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına,
e-)Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktar üzerinden AAÜT uyarınca hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
f-)Arabuluculuk aşamasında suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00.-TL arabulucu ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
g-)HMK’nın 333. maddesine göre, karar kesinleştikten sonra artan gider avansının yatıran tarafa iadesine,
3-İstinaf harç ve giderleri yönünden,
a-)Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talebi halinde iadesine,
b-)İstinaf başvurusu için davacı tarafça yapılan yargılama gideri 30,00.-TL ile istinaf kanun yoluna başvurma harcı 1.169,40.-TL toplamı 1.199,40.-TL’nin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, artan gider avansının yatıran tarafa iadesine,
c-)İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf kanun yoluna başvuran taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
d-)Karar tebliği, harç iadesi ve gider avansı işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 362/1-g hükmü uyarınca KESİN olmak üzere 27/11/2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
...
.....
Üye
...
.....
Üye
...
.....
Katip
...